Đó là tình huống rất thật mà một hộ kinh doanh nêu ra tại tọa đàm “Cầm tay chỉ việc hộ kinh doanh tuân thủ pháp luật về thuế” do báo Pháp Luật TP.HCM phối hợp cùng Thuế TP.HCM tổ chức hôm nay, 10-4.
Tại buổi tọa đàm, chị Ngọc Dung, chủ một hộ kinh doanh ngành dịch vụ, cho hay do doanh thu dưới 500 triệu đồng/năm, chưa đến ngưỡng phải xuất hóa đơn nên cơ quan thuế hướng dẫn chị lập tài khoản ngân hàng riêng để tách bạch hoạt động kinh doanh và dùng sổ ghi chép cá nhân để ghi chép doanh thu.
Do không rành về kế toán nên chị chỉ ghi chép đơn giản, thu bao nhiêu, chi bao nhiêu. Tuy nhiên do là ngành dịch vụ nên sẽ có những khoản như là tiền tip (khoản mà khách hàng tự nguyện gửi thêm cho nhân viên).
Số tiền này gửi nhân viên kỹ thuật nhưng khách hàng lại chuyển tiền vào tài khoản hộ kinh doanh, dẫn đến chênh lệch doanh thu thực tế mà hộ kinh doanh thực nhận với doanh thu nhận qua tài khoản.
“Vậy sau này hộ kinh doanh có bị tính là kê khai sai, bị phạt hay không. Xem thông tin trên mạng tôi cũng rất lo và đang nghĩ đến chuyện tính toán có nên kinh doanh tiếp hay không, chứ nếu quy mô nhỏ như tôi mà thuê kế toán sẽ rất tốn kém”, chị Ngọc Dung nói.
Về vấn đề này, bà Mai Thị Nghĩa Lê, Trưởng phòng Thuế cá nhân, hộ kinh doanh và thu khác (Thuế TP.HCM), hướng dẫn chi tiết về cách xác định doanh thu cho các hộ kinh doanh.
Cụ thể, hộ kinh doanh bắt buộc phải ghi nhận toàn bộ doanh thu phục vụ sản xuất, kinh doanh (bao gồm lương, chi phí nhân công và các chi phí liên quan) vào sổ sách để làm cơ sở xem xét ngưỡng chịu thuế.
Riêng với khoản tiền tip, việc chịu thuế sẽ phụ thuộc hoàn toàn vào tính chất khoản tiền. Nếu tiền tip mang tính chất như tiền công, tiền lương hoặc hoa hồng bắt buộc (điển hình như trong hoạt động môi giới), đây là kết quả của kinh doanh nên bắt buộc tính vào thuế thu nhập cá nhân và ghi nhận doanh thu.
“Ngược lại, nếu đó là khoản bồi dưỡng tự nguyện, không bắt buộc thì không nhất thiết phải đưa vào thu nhập cá nhân. Dù vậy, hộ kinh doanh phải lưu ý mọi khoản thu có tính bắt buộc khác vẫn phải kê khai đầy đủ theo luật định” – bà Lê nhấn mạnh.
ThS – luật sư Lê Kiên Lương, Giám đốc Công ty Thiên Hương, nhận định công tác kiểm tra của cơ quan thuế trong giai đoạn 2026 – 2027 đang dịch chuyển mạnh mẽ từ hậu kiểm xác suất sang giám sát số hóa toàn diện dựa trên nền tảng Big Data.
Việc đối soát dữ liệu từ hóa đơn, máy tính tiền, dòng tiền ngân hàng và thương mại điện tử sẽ diễn ra liên tục, bất kỳ sự lệch pha nào cũng sẽ lập tức kích hoạt lệnh kiểm tra.
Bên cạnh đó, ngành thuế cũng sẽ quyết liệt truy quét các chuỗi cung ứng ẩn, triệt phá hành vi mua bán hóa đơn khống và siết chặt nghĩa vụ bảo hiểm xã hội qua cơ chế liên ngành.
Để chủ động tự bảo vệ mình, luật sư Lương khuyến nghị hộ kinh doanh cần lập tức “sạch hóa” dòng tiền bằng cách tách bạch hoàn toàn tài khoản cá nhân và tài khoản kinh doanh. Nếu để lẫn lộn, toàn bộ dòng tiền đổ về có thể bị cơ quan thuế mặc định là doanh thu chưa kê khai, dẫn đến nguy cơ truy thu khổng lồ.
“Chưa kể nếu phát sinh nợ thuế, toàn bộ tài sản cá nhân đều có nguy cơ bị cơ quan chức năng phong tỏa. Giải pháp duy nhất là hộ kinh doanh phải mở tài khoản ngân hàng riêng biệt, tuyệt đối không dùng chung với tài khoản cá nhân. Việc tách bạch này sẽ minh bạch hóa dòng tiền, chứng minh rõ ràng các khoản “thu hộ chi hộ”, tránh bị quy kết là hành vi giấu doanh thu”, luật sư Lê Kiên Lương nói.
Bên cạnh đó, ông Lương cũng khuyến cáo hộ kinh doanh phải hoàn thiện hệ sinh thái chứng từ đầu vào, kiên quyết lấy hóa đơn hoặc lập bảng kê đúng quy định đối với mặt hàng nông sản. Đồng thời tích cực số hóa quản lý bằng các phần mềm bán hàng có tích hợp hóa đơn điện tử để đối khớp dữ liệu theo ngày.
Cuối cùng, cần chủ động rà soát lại toàn bộ hồ sơ lao động và bảo hiểm thay vì đợi đến lúc có quyết định thanh tra mới hợp thức hóa.
Chiều 6-4, lãnh đạo UBND thành phố Cần Thơ có buổi làm việc với các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu trên địa bàn thành phố để nghe báo cáo khó khăn, vướng mắc về tình hình cung ứng xăng dầu và đề xuất giải pháp.
Báo cáo tại buổi làm việc, Phó giám đốc Sở Công Thương thành phố Cần Thơ Huỳnh Thanh Sử cho biết bối cảnh hết sức khó khăn nhưng trên tinh thần chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Công Thương, UBND thành phố, các thương nhân cơ bản đáp ứng được các yêu cầu bình ổn, đảm bảo không đứt gãy nguồn cung xăng dầu.
Ông Sử kiến nghị UBND thành phố Cần Thơ tiếp tục chỉ đạo Công an thành phố phối hợp Sở Công Thương tăng cường công tác kiểm tra, giám sát để xử lý nghiêm các trường hợp găm hàng, tăng giá.
"Lực lượng quản lý thị trường hiện có 13 đội nhưng lực lượng mỏng, đề nghị Công an thành phố chỉ đạo công an phường, xã phối hợp lực lượng quản lý thị trường để quản lý cho tốt. UBND các phường xã cũng phối hợp nắm tình hình, phản ảnh, làm sao đảm bảo kinh doanh xăng dầu cho sản xuất, kinh doanh, nhất là mùa vụ", ông Sử nói.
Ngoài ra, ông Sử cũng kiến nghị cơ quan chức năng xem xét có phương án cho phép xe chở nhiên liệu của các đơn vị cung ứng xăng dầu được lưu thông trong giờ cao điểm (hiện tại thành phố Cần Thơ cấm xe tải lưu thông vào một số khung giờ cao điểm ở khu vực trung tâm), nhất là trong giai đoạn khó khăn về nguồn cung.
Phát biểu chỉ đạo tại buổi làm việc, Phó chủ tịch UBND thành phố Cần Thơ Vương Quốc Nam cho rằng một số cửa hàng phân phối có tình trạng găm hàng, bán nhỏ giọt và thành phố đã xử phạt 3 trường hợp, tuy nhiên tình hình chung là đảm bảo cung hàng kịp thời, không có đầu cơ.
Ông Nam yêu cầu các sở, ban, ngành, nhất là Sở Công Thương chủ trì nắm tình hình cung cầu thị trường để có giải pháp tham mưu UBND thành phố có sự lãnh đạo, phối hợp với tổng công ty, tập đoàn trong đảm bảo mặt hàng xăng dầu; tăng cường công tác kiểm tra, xử lý vi phạm.
Ông Nam cũng đồng tình với việc cấp phép cho xe vận chuyển nhiên liệu lưu thông vào giờ cao điểm nhưng chỉ giới hạn một số lượng xe nhất định và xe có tải trọng vừa phải.
Sáng 10/4, Quốc hội thảo luận tại tổ về phát triển kinh tế xã hội. Theo Thủ tướng, nhiệm kỳ này Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai chữ số.
"Chính phủ yêu cầu các cấp, ngành là phải thống nhất về nhận thức, tư duy, hành động. Đây là yêu cầu đặc biệt quan trọng để phấn đấu đạt được mục tiêu", Thủ tướng Lê Minh Hưng nói.
Người đứng đầu Chính phủ khẳng định tăng trưởng phải đi kèm ổn định và kiểm soát các cân đối lớn của nền kinh tế (cung cầu hàng hóa, tài chính ngân sách, tiền tệ, thanh toán quốc tế...).
"Việt Nam không chấp nhận tăng trưởng nóng, cao mà đánh đổi sự bất ổn vĩ mô vì giá phải trả trong trung và dài hạn cho nền kinh tế rất lớn. Xây nhà, thì nền móng phải rất vững chắc. Chúng ta muốn tiếp tục phát triển thì phải gia cố móng nhà", ông chia sẻ.
Thủ tướng xác định Việt Nam vẫn phải dựa vào các động lực truyền thống (như xuất khẩu, công nghiệp xây dựng, thương mại dịch vụ) trước khi thụ hưởng thành quả từ khoa học công nghệ.
Ông phân tích, áp lực nguồn vốn sẽ rất lớn khi tổng mức đầu tư toàn xã hội đến 2030 cần đạt 40% GDP, tương ứng 38,5 triệu tỷ đồng, trong đó đầu tư công chỉ đóng góp 20% (hơn 8 triệu tỷ). 80% còn lại phải huy động từ doanh nghiệp trong nước, FDI. Vì vậy, Thủ tướng cho rằng sẽ không huy động được các nguồn lực này, nếu không tạo lập được hành lang pháp lý minh bạch, rõ ràng.
Ông nói thêm Chính phủ liên tục chỉ đạo các bộ, ngành, đặc biệt là Bộ Tài chính, Công Thương, Ngân hàng Nhà nước trong phối hợp xử lý các vấn đề liên quan thị trường xăng dầu, tiền tệ để kiểm soát trước tác động của tình hình bên ngoài.
Việc này nhằm chủ động điều tiết để giảm bớt tác động mạnh đến thị trường trong nước. "2026 là năm bản lề rất quan trọng để đạt nền tảng cho giai đoạn tăng trưởng tiếp theo", ông Lê Minh Hưng nói.
Để hiện thực hóa các mục tiêu tăng trưởng, Thủ tướng nhấn mạnh cần đột phá thể chế và cho rằng đây là "con đường tạo hành lang thông thoáng cho cỗ xe kinh tế Việt Nam phát triển".
Theo ông, trước khi có Nghị quyết của Trung ương về đổi mới mô hình tăng trưởng, cỗ xe kinh tế vẫn có thể đạt được tốc độ cao hơn nếu thể chế đồng bộ giống như đường được nâng cấp, chất lượng hơn.
Năm nay, loạt vấn đề vấn đề thể chế phải được xử lý dứt điểm, theo Thủ tướng. Chẳng hạn, các bộ, ngành sẽ tổng rà soát và xây dựng chiến lược hệ thống pháp luật trong kỷ nguyên mới. Những vướng mắc trong hoạt động của chính quyền địa phương hai cấp sẽ được xử lý dứt điểm trong quý II.
Về tháo gỡ khó khăn các dự án, Chính phủ sẽ trình Quốc hội sửa đổi bổ sung một số nội dung của Nghị quyết 170 để xử lý những dự án tồn đọng về đất đai. Nhà điều hành quyết tâm ngay trong quý II hoàn thành phương án xử lý dứt điểm.
"Nguồn lực rất lớn đang tồn đọng ở hàng nghìn dự án. Nếu được khơi thông trở lại, nó chính là nguồn lực khổng lồ góp phần cho tăng trưởng", người đứng đầu Chính phủ nêu. Ông nhắc đến những dự án năng lượng tái tạo của Bộ Công Thương, sắp tới có thể được giao cho Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) phối hợp tháo gỡ nhằm đưa các dự án trở lại hoạt động.
Đi kèm với thể chế, Chính phủ tiếp tục cải cách thủ tục hành chính. Dự kiến ngày 15/4, Bộ Tư pháp sẽ trình phương án cắt giảm điều kiện, thủ tục kinh doanh để hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp.
Về năng lượng, Thủ tướng nói trong bối cảnh tình hình quốc tế và khu vực thay đổi, Việt Nam phải có những điều chỉnh kịp thời về chiến lược năng lượng. "Bây giờ phải bàn đến việc tiếp tục xây dựng một số nhà máy điện nền, bên cạnh phát triển năng lượng tái tạo bền vững", ông nói, thêm rằng Quy hoạch điện VIII sẽ được điều chỉnh, bổ sung để phù hợp thực tế.
Ngày 8-4, ghi nhận của Tuổi Trẻ Online tại tỉnh An Giang cho thấy dọc các cánh đồng ven sông Tiền, sông Hậu, khu vực kênh Vĩnh Tế, Bảy Núi… nhiều diện tích lúa đã chín rộ nhưng chưa được thu hoạch.
Thậm chí không ít nơi lúa chín đổ rạp do chậm thu hoạch, trong khi thương lái thu mua còn hạn chế, thiếu máy gặt đập liên hợp thu hoạch lúa.... do giá xăng dầu tăng mạnh.
Nguyên nhân chính được người dân và chủ máy gặt phản ánh là do giá dầu tăng mạnh, kéo theo chi phí vận hành máy móc tăng cao. Nếu như trước đây giá thuê máy gặt khoảng 200.000 đồng/công đối với lúa đứng và 260.000 đồng/công đối với lúa ngã, thì hiện nay đã tăng lên khoảng 300.000 đồng/công và 500.000 - 600.000 đồng/công tùy khu vực.
Ông Hà Phú Hộ (81 tuổi, chủ máy gặt đập liên hợp) cho biết giá dịch vụ hiện dao động khoảng 300.000 đồng/công đối với lúa đứng, trong khi giá lúa sập từ 500.000 - 600.000 đồng/công, cao gấp đôi so với trước đây.
Theo ông, mỗi công lúa sập tiêu tốn khoảng 5 lít dầu, cần thêm nhân công hỗ trợ và phát sinh nhiều chi phí vận hành, vận chuyển.
Với lúa đứng, hai máy của ông có thể gặt khoảng 70 công/ngày, tương đương 11 công/giờ; trong khi lúa sập chỉ đạt khoảng 35 công/ngày, tương đương 4 - 5 công/giờ. "Chi phí đầu vào năm nay đều tăng mạnh, từ phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, nhiên liệu đến giống lúa nên người nông dân phải gánh hết", ông Hộ nói.
Ông Nguyễn Hoàng Vĩnh - Chủ tịch UBND xã Vĩnh Gia, tỉnh An Giang - cho hay địa phương có diện tích sản xuất lúa hơn 15.200ha, lớn nhất trong số các xã sau sáp nhập. Hiện nay cơ bản bà con đã thu hoạch xong gần 90% diện tích xuống giống.
Trước thông tin nông dân bỏ vụ, ông Vĩnh khẳng định: "Thực tế là điều chỉnh mùa vụ. Do chi phí tăng cao, đặc biệt là giá dầu tăng mạnh nên nhiều hộ có xu hướng giảm từ 3 vụ xuống còn 2 vụ/năm, tập trung vào vụ đông xuân và hè thu để giảm rủi ro".
Theo lãnh đạo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh An Giang, đến nay toàn tỉnh đã thu hoạch khoảng 407.886/505.711ha, đạt 88% kế hoạch; năng suất bình quân ước đạt 7,8 tấn/ha, tăng 2,25% so với kế hoạch đề ra.
Trước xu hướng có thể giảm số vụ sản xuất, lãnh đạo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh An Giang cho rằng việc điều chỉnh cần đặt trong tổng thể kế hoạch chung của ngành, do liên quan đến chỉ tiêu diện tích, năng suất và sản lượng.
Trường hợp người dân muốn giảm vụ, địa phương cần vận động, đồng thời báo cáo, xin ý kiến cấp có thẩm quyền để đảm bảo phù hợp với kịch bản tăng trưởng.
"Để hỗ trợ nông dân trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao, ngành nông nghiệp đang triển khai các giải pháp giảm chi phí sản xuất như giảm lượng giống gieo sạ, áp dụng kỹ thuật tưới "ngập - khô xen kẽ", tiết kiệm vật tư…
Đồng thời các cơ quan chức năng cũng đề xuất giải pháp bình ổn giá, nhất là đối với phân bón và vật tư nông nghiệp", vị này nói thêm.
