Ngày 9-4, đoàn công tác Bộ Y tế do Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên làm trưởng đoàn đã có buổi kiểm tra thực tế tại Trạm y tế phường Bình Thạnh (TP.HCM).
Bác sĩ Quách Kim Ưng – quyền Giám đốc Trạm y tế phường Bình Thạnh – cho biết trong thời gian qua, trạm y tế đã triển khai đầy đủ các hoạt động chuyên môn như: khám chữa bệnh bảo hiểm y tế, y tế dự phòng, phòng chống dịch, tiêm chủng mở rộng, quản lý bệnh không lây nhiễm như: tăng huyết áp và đái tháo đường…
Bên cạnh những kết quả đạt được, trạm y tế vẫn còn gặp nhiều khó khăn. Về tài chính, đến nay trạm chưa được giao ngân sách năm 2026, hiện phải tạm ứng từ ngân sách phường để chi trả lương, phụ cấp cho nhân viên và vận hành trạm (tuy nhiên đây chỉ là giải pháp tạm thời).
Trạm y tế phường Bình Thạnh kiến nghị sớm phê duyệt dự toán ngân sách cho y tế cơ sở năm 2026 và ban hành định mức kinh tế – kỹ thuật đặc thù cho tuyến y tế phường, xã.
Ông Ưng cũng cho hay hiện danh mục thuốc và kỹ thuật tại trạm y tế dù đã được bổ sung nhưng vẫn còn hạn chế, chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu điều trị của người dân, đặc biệt là các bệnh mãn tính chuyển từ tuyến trên xuống.
Thực tế nhiều người dân sau khi điều trị tại các bệnh viện tuyến trên có nhu cầu quay về trạm y tế để tiếp tục theo dõi và điều trị lâu dài.
Trong khi đó, danh mục thuốc trạm y tế hiện còn hạn chế, chưa bao phủ đầy đủ các loại thuốc mà người bệnh đang sử dụng tại tuyến trên.
Điều này dẫn đến việc người dân phải quay lại bệnh viện để tái khám và lấy thuốc, gây bất tiện trong quá trình điều trị liên tục.
Do đó trạm y tế kiến nghị điều chỉnh, mở rộng danh mục thuốc bảo hiểm y tế tại trạm y tế theo phân tuyến (tương đương tuyến quận, huyện trước đây). Việc này sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản lý bệnh mạn tính tại cộng đồng, giảm tải cho bệnh viện tuyến trên và tạo thuận lợi hơn cho người dân trong việc tiếp cận dịch vụ y tế.
Ngoài ra hiện khối lượng công việc lớn với 23 chương trình y tế cần quản lý, trong khi mạng lưới cộng tác viên chưa ổn định do phụ cấp thấp, dẫn đến khó duy trì lâu dài. Đây là những thách thức ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả hoạt động của trạm.
Đại diện Vụ Bảo hiểm y tế (Bộ Y tế) cho biết việc quản lý thuốc cho bệnh nhân, đặc biệt là bệnh nhân mãn tính, khi chuyển từ tuyến trên về các cơ sở y tế cơ sở, đã được quy định rõ trong Thông tư số 37 và Thông tư số 01 của Bộ Y tế.
Theo đó, cơ sở y tế được phép sử dụng thuốc theo chỉ định và phân bổ từ tuyến trên, đồng thời dựa trên năng lực chuyên môn để khám và điều trị cho người bệnh.
Ngoài ra nếu trạm y tế thực hiện các dịch vụ kỹ thuật đã được cấp thẩm quyền phê duyệt, cơ sở được phép sử dụng thuốc và các vật tư y tế phục vụ cho dịch vụ đó.
Trước đây, danh mục thuốc bị giới hạn theo hạng bệnh viện. Tuy nhiên hiện nay, theo chỉ đạo của Bộ Y tế, danh mục này không còn cố định mà linh hoạt tùy thuộc vào năng lực chuyên môn của cơ sở, năng lực chuyên môn của cán bộ y tế và loại dịch vụ kỹ thuật được chỉ định.
Hiện nay Bộ Y tế đang xây dựng thông tư hướng dẫn về thanh toán bảo hiểm y tế cho khám bệnh từ xa, khám tại nhà và mô hình y học gia đình. Dự kiến thông tư này sẽ sớm được ban hành để có cơ sở y tế thực hiện thanh toán.
Khi cơ thể vừa tiếp xúc với môi trường nhiệt độ cao, hệ tuần hoàn đang hoạt động mạnh để tỏa nhiệt: mạch máu giãn ra, nhịp tim tăng và cơ thể đổ nhiều mồ hôi. Nếu tắm ngay, đặc biệt là bằng nước lạnh, sự thay đổi nhiệt độ đột ngột có thể khiến mạch máu co lại nhanh, gây choáng váng, chóng mặt, thậm chí ngất xỉu.
Việc thay đổi nhiệt độ đột ngột có thể làm rối loạn cơ chế điều hòa thân nhiệt, ảnh hưởng đến tim mạch, đặc biệt ở người có bệnh nền như cao huyết áp hay bệnh tim, theo Cleveland Clinic (Mỹ).
Bác sĩ Saurabh Sethi, chuyên gia tiêu hóa tại Mỹ, cũng cho biết cơ thể cần thời gian để “hạ nhiệt tự nhiên” sau khi tiếp xúc với nắng nóng. Việc làm mát quá nhanh có thể gây phản ứng sinh lý bất lợi, khiến cơ thể mệt mỏi hơn thay vì dễ chịu.
Các chuyên gia khuyến nghị khi đi ngoài trời nắng nóng về nhà nên nghỉ ngơi khoảng 15 - 20 phút trước khi tắm. Trong thời gian này, bạn có thể lau khô mồ hôi, ngồi ở nơi thoáng mát và uống nước để bù dịch. Khi cơ thể đã ổn định hơn, việc tắm sẽ an toàn và hiệu quả hơn.
Bác sĩ Rohini Patil, chuyên gia dinh dưỡng Ấn Độ, cho biết việc bổ sung nước trước khi tắm rất quan trọng, giúp cơ thể cân bằng lại nhiệt độ và tránh tình trạng mất nước do nắng nóng.
Bác sĩ Rohini Patil, chuyên gia dinh dưỡng Ấn Độ, cho biết việc bổ sung nước trước khi tắm rất quan trọng, giúp cơ thể cân bằng lại nhiệt độ và hạn chế mất nước sau khi đi nắng. Khuyến nghị này cũng được báo The Times of India dẫn lại từ các chuyên gia, nhấn mạnh việc duy trì đủ nước giúp giảm mệt mỏi và chóng mặt trong thời tiết nóng.
Không ít người chọn tắm nước lạnh để nhanh chóng “hạ nhiệt”. Tuy nhiên, điều này có thể khiến cơ thể giữ nhiệt bên trong và làm tăng cảm giác mệt. Các chuyên gia khuyến nghị nên dùng nước mát hoặc nước ấm nhẹ, khoảng 30 - 35°C, để cơ thể thích nghi dần, giúp làm mát hiệu quả mà không gây sốc nhiệt.
Tắm sau khi đi nắng là cần thiết để làm sạch và giúp cơ thể dễ chịu hơn, nhưng không nên thực hiện ngay lập tức. Theo các chuyên gia, chỉ cần chờ cơ thể hạ nhiệt tự nhiên, bổ sung nước và chọn nhiệt độ nước phù hợp, bạn hoàn toàn có thể vừa “giải nhiệt” hiệu quả vừa bảo vệ sức khỏe trong những ngày nắng nóng, theo Cleveland Clinic.
Đại diện Sở Y tế TP HCM cho biết 141 ca đang theo dõi ngoại trú và 43 em điều trị ở các cơ sở y tế. Như vậy, số ca tăng 36 so với hôm 10/4.
Bệnh viện Nhân dân Gia Định tiếp nhận nhiều nhất với 50 ca, trong đó 22 em đã xuất viện, 28 em còn điều trị. Các em đến viện với các triệu chứng nghi ngộ độc thực phẩm như sốt, đau bụng, nôn ói, tiêu chảy.
Bệnh viện Nhi đồng 2 tiếp nhận 36 ca, hiện 13 ca còn nằm viện điều trị, tình trạng sức khỏe ổn định, 23 em về theo dõi tại nhà.
Bệnh viện Đa khoa Bình Thạnh tiếp nhận 84 trường hợp, chủ yếu tình trạng ổn định và điều trị ngoại trú, hai ca đang theo dõi tại viện.
Trạm Y tế phường Bình Quới tiếp nhận 13 ca nhẹ nên cấp thuốc và cho về theo dõi tại nhà. Một trẻ điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Tân Định, đã xuất viện.
Kết quả xét nghiệm ban đầu tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định trên 10 mẫu phân được lấy ghi nhận 7 mẫu dương tính với Salmonella - tác nhân liên quan nhiều vụ ngộ độc thực phẩm quy mô lớn. Các đơn vị chuyên môn, trong đó có Đơn vị nghiên cứu lâm sàng Đại học Oxford (OUCRU) đang tiếp tục phối hợp lấy thêm mẫu, định type vi khuẩn nhằm xác định chính xác tác nhân gây bệnh và nguồn lây.
Sở An toàn Thực phẩm TP HCM bước đầu ghi nhận bữa ăn nghi ngờ gây ngộ độc cho 148 học sinh Trường Tiểu học Bình Quới Tây là bữa trưa 7/4 có cơm trắng, gà kho gừng, canh bắp cải, dưa leo xào, mận tráng miệng và bữa xế với bánh flan.
Ngành y tế yêu cầu các bệnh viện chuẩn bị đầy đủ thuốc men, nhân lực để tiếp nhận và điều trị học sinh; đồng thời phối hợp xét nghiệm nhằm vừa điều trị hiệu quả, vừa tìm nguyên nhân vụ việc. Bác sĩ theo dõi sát diễn tiến của từng ca, kịp thời hội chẩn hoặc chuyển viện nếu bệnh nặng.
Cơ quan chức năng tiếp tục theo dõi các học sinh còn lại và điều tra nguồn gốc thực phẩm để ngăn ngừa sự cố tương tự.
Việc kết hợp thuốc, phục hồi chức năng và các can thiệp chuyên sâu đang giúp người bệnh sống chủ động lâu dài nếu được phát hiện sớm và theo dõi đúng cách. Tuy nhiên, các dấu hiệu ban đầu như run tay nhẹ, chậm vận động, giảm linh hoạt thường diễn ra âm thầm, dễ bị nhầm với thay đổi tuổi tác, khiến nhiều trường hợp chẩn đoán muộn.
Nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng, nhân ngày Parkinson Thế giới, Trung tâm Truyền thông phối hợp cùng Đơn nguyên Rối loạn vận động - Khoa Thần kinh, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM tổ chức chương trình sinh hoạt cộng đồng với chủ đề “Chẩn đoán và điều trị bệnh Parkinson”. Chương trình cung cấp kiến thức y khoa, đồng thời tạo không gian kết nối để người bệnh và gia đình chia sẻ kinh nghiệm, nâng cao tinh thần và tuân thủ điều trị.
Phát biểu tại chương trình, bác sĩ chuyên khoa 2 Lê Minh, Ban Chuyên gia, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, cho biết Parkinson là bệnh mạn tính, tiến triển chậm nhưng kéo dài, ảnh hưởng trực tiếp đến vận động và chất lượng cuộc sống. Trong quá trình điều trị, sự phối hợp giữa người bệnh, gia đình và bác sĩ đóng vai trò then chốt. Người bệnh cần hiểu đúng và tuân thủ điều trị, gia đình hỗ trợ tâm lý, sinh hoạt, trong khi bác sĩ hướng dẫn và điều chỉnh phác đồ phù hợp.
Theo thạc sĩ - bác sĩ Võ Ngọc Chung Khang, Khoa Thần kinh, Parkinson là bệnh thoái hóa thần kinh thường gặp ở người lớn tuổi, với các triệu chứng điển hình như run khi nghỉ, đơ cứng, chậm vận động và mất thăng bằng. Khi bệnh tiến triển, người bệnh có thể xuất hiện thêm các triệu chứng ngoài vận động, khiến việc điều trị phức tạp hơn. Vì vậy, nhận diện sớm có ý nghĩa quan trọng trong kiểm soát bệnh.
Về điều trị, thạc sĩ - bác sĩ Hà Ngọc Lê Uyên, Khoa Thần kinh, cho biết Parkinson hiện chưa thể chữa khỏi hoàn toàn, nên việc dùng thuốc cần duy trì lâu dài và điều chỉnh theo từng giai đoạn. Người bệnh phải tuân thủ đúng liều, đúng thời điểm, tránh tự ý thay đổi hoặc ngưng thuốc. Phác đồ điều trị cần được cá thể hóa để kiểm soát triệu chứng và duy trì khả năng sinh hoạt.
Bên cạnh thuốc, phục hồi chức năng đóng vai trò quan trọng. Cử nhân Bùi Đức Huy, Khoa Phục hồi chức năng, cho biết các bài tập nên được thực hiện sớm và duy trì xuyên suốt, giúp cải thiện dáng đi, thăng bằng và khả năng vận động, từ đó giảm nguy cơ té ngã và nâng cao chất lượng sống.
Trong quá trình điều trị, tiến sĩ - bác sĩ Đặng Thị Huyền Thương, Khoa Thần kinh, lưu ý người bệnh có thể gặp biến chứng do levodopa như dao động vận động hoặc loạn động. Những thay đổi này cần được nhận diện sớm để điều chỉnh phác đồ phù hợp, có thể kết hợp thêm thuốc hoặc các phương pháp can thiệp khác.
Đối với một số trường hợp phù hợp, phẫu thuật kích thích não sâu là lựa chọn hiện đại. Tiến sĩ - bác sĩ Trần Ngọc Tài, Phó trưởng Khoa Thần kinh, Trưởng đơn nguyên Rối loạn vận động, cho biết phương pháp này giúp điều chỉnh tín hiệu thần kinh, cải thiện rõ các triệu chứng như run, đơ cứng và chậm vận động, nếu được chỉ định đúng thời điểm.
Không chỉ cung cấp kiến thức, chương trình còn tạo không gian kết nối với các hoạt động văn nghệ, hướng dẫn tập luyện và giao lưu với chuyên gia. Qua đó, người bệnh được chia sẻ, nâng cao tinh thần và thêm động lực trong hành trình điều trị...
