Ngày 8-4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì công bố quyết định của Bộ Chính trị chỉ định Ban Chấp hành, Ban Thường vụ, Bí thư, Phó bí thư Đảng ủy Chính phủ và công bố quyết định bổ nhiệm các thành viên Chính phủ nhiệm kỳ 2026 – 2031.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trao quyết định của Bộ Chính trị chỉ định Ban Chấp hành, Ban Thường vụ, Bí thư, Phó bí thư Đảng ủy Chính phủ.
Đồng thời trao các quyết định bổ nhiệm ông Phạm Gia Túc, Phó thủ tướng thường trực Chính phủ, Đại tướng Phan Văn Giang – Phó thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, các Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà, Hồ Quốc Dũng, Nguyễn Văn Thắng và Lê Tiến Châu.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng đã trao quyết định bổ nhiệm các Bộ trưởng và Thủ trưởng cơ quan ngang bộ.
Phát biểu tại đây, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ nhiệm kỳ 2026 – 2031 diễn ra trong bối cảnh đặc biệt, là nhiệm kỳ đầu tiên triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và là giai đoạn bản lề quyết định việc Việt Nam có vươn lên một tầm cao phát triển mới hay không.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với một nền tảng đã được củng cố nhưng cũng đối mặt với nhiều thách thức đan xen.
Yêu cầu đặt ra là chất lượng tăng trưởng phải cao hơn, dựa trên năng suất, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo; năng lực cạnh tranh phải được nâng cao rõ rệt.
Khả năng tự chủ chiến lược phải được củng cố vững chắc; hiệu lực, hiệu quả quản trị quốc gia phải được nâng tầm cao hơn, hiện đại hơn.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ nhiệm kỳ này không chỉ là sự tiếp nối mà phải là bước chuyển lên nấc thang phát triển cao hơn, kết quả cuối cùng phải được đo bằng chất lượng cuộc sống của Nhân dân và vị thế, uy tín của đất nước.
Đồng thời, nhấn mạnh nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của Chính phủ nhiệm kỳ mới là kiến tạo môi trường phát triển, mở ra không gian tăng trưởng, tạo động lực tăng trưởng mới và nâng cao năng lực tổ chức thực hiện để đạt mục tiêu đề ra.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị Chính phủ tập trung đặc biệt việc giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, củng cố các cân đối lớn, kiểm soát tốt rủi ro, đồng thời phải tạo được động lực tăng trưởng mới; thực hiện bằng được mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững.
Chính phủ phải nâng cao năng lực tổ chức thực thi các nghị quyết của Đảng, Quốc hội và pháp luật Nhà nước, làm cho pháp luật và nghị quyết đi vào cuộc sống nhanh hơn, minh bạch hơn, nhất quán hơn.
Người dân, doanh nghiệp cảm thấy yên tâm khi đầu tư, sáng tạo và làm ăn chân chính, mỗi quyết định quản lý nhà nước trở thành một nhân tố thúc đẩy phát triển.
Chính phủ phải hoạt động thống nhất, thông suốt, hiệu lực, hiệu quả, kỷ luật, kỷ cương, tiếp tục đổi mới tư duy từ quản lý sang phục vụ và kiến tạo, mở đường cho đổi mới, sáng tạo, nói đi đôi với làm, đã hứa phải làm, đã làm phải có kết quả, đã phân công phải rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn, rõ sản phẩm.
Mỗi thành viên Chính phủ phải là người gánh vác trách nhiệm quốc gia trong lĩnh vực mình phụ trách. Mỗi bộ, ngành phải vượt qua tư duy cục bộ ngành mình, phải đặt lợi ích chung của quốc gia, hiệu quả chung của nền kinh tế, sự thuận lợi của người dân và doanh nghiệp lên trên hết.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu phải coi khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là nền tảng của mô hình tăng trưởng mới…
Đồng thời, Chính phủ phải cải thiện mạnh mẽ hơn nữa môi trường đầu tư kinh doanh, bảo đảm sự phát triển nhanh, bền vững của khu vực kinh tế tư nhân và đội ngũ doanh nhân Việt Nam.
Thật sự bảo đảm quyền tự do kinh doanh, quyền tài sản, quyền cạnh tranh bình đẳng, quyền tiếp cận nguồn lực và cơ hội phát triển theo pháp luật.
Xóa bỏ tư duy phân biệt đối xử, cơ chế xin – cho, sự nhũng nhiễu, chi phí không chính thức, xem xét tiếp tục bỏ bớt thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh.
Chính phủ phải có tầm nhìn đi trước một bước, chuẩn bị từ sớm, từ xa, không để bị động, bất ngờ trong mọi tình huống.
Xây dựng một Chính phủ thực sự liêm chính, trong sạch, vững mạnh, đoàn kết, kỷ luật, gần dân, vì dân, chống cho được bệnh nóng vội, hình thức, bệnh thành tích, giáo điều, dân túy, né tránh trách nhiệm, đùn đẩy công việc, nói nhiều làm ít, nói to làm nhỏ…
Liên quan đến đề xuất miễn phí xe buýt tại TP.HCM, PV Thanh Niên có cuộc trao đổi với ông Bùi Hòa An (ảnh), Phó giám đốc Sở Xây dựng TP.HCM, về mục tiêu, lộ trình và đánh giá hiệu quả sử dụng ngân sách.
Mục tiêu lớn nhất của chính sách miễn phí xe buýt là gì, thưa ông?
Trước hết, phải khẳng định đây là chính sách an sinh xã hội, nhằm hỗ trợ người dân giảm chi phí đi lại trong bối cảnh giá nhiên liệu và chi phí sinh hoạt tăng cao. Xa hơn, TP.HCM kỳ vọng thông qua chính sách này sẽ tạo chuyển biến về hành vi giao thông.
Khi người dân dần chuyển từ xe cá nhân sang phương tiện công cộng, TP.HCM có thể giảm ùn tắc, giảm tai nạn giao thông và giảm ô nhiễm môi trường.
Hiện mạng lưới xe buýt TP.HCM ra sao, và những tuyến nào sẽ miễn phí?
Hiện TP.HCM có khoảng 180 tuyến xe buýt, gồm 135 tuyến nội tỉnh và 45 tuyến liên tỉnh. Các tuyến liên tỉnh xuất phát từ nhu cầu riêng của người dân, không phải nhu cầu sinh sống, học tập, sinh hoạt hằng ngày. Ngoài ra, việc miễn phí xe buýt các tuyến này liên quan đến thẩm quyền của nhiều địa phương, cần thêm thời gian hoàn thiện cơ sở pháp lý.
Trước mắt, Sở Xây dựng đề xuất áp dụng miễn phí cho 135 tuyến nội tỉnh trước. Trong 135 tuyến này có 109 tuyến ngân sách được trợ giá và tổ chức đấu thầu, còn 26 tuyến đang hoạt động theo cơ chế thị trường, chưa trợ giá. Đây là hai nhóm có đặc điểm rất khác nhau, nên cách thức triển khai cũng phải tính toán phù hợp.
Về lâu dài, TP.HCM sẽ tái cấu trúc mạng lưới. Mục tiêu là trên các trục giao thông chính, cứ khoảng 300 - 500 m phải có một điểm dừng xe buýt, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân tiếp cận và trung chuyển.
Lộ trình triển khai chính sách đang được chuẩn bị như thế nào, thưa ông?
Hiện Sở Xây dựng đã báo cáo UBND TP.HCM trình HĐND TP.HCM cho phép xây dựng nghị quyết theo trình tự rút gọn. Trong quá trình xây dựng chính sách, chúng tôi phải lấy ý kiến các sở, ngành liên quan, đồng thời có phản biện của Ủy ban MTTQ VN TP.HCM để đảm bảo chính sách vừa đúng quy định, vừa khả thi khi triển khai.
Nếu tiến độ thuận lợi, nghị quyết có thể được HĐND TP.HCM thông qua cuối tháng 4.2026 và áp dụng chính sách miễn phí từ ngày 30.4.
Nguồn ngân sách dành cho chính sách này được tính toán ra sao?
Dự kiến, tổng kinh phí khoảng 930 tỉ đồng cho 8 tháng cuối năm 2026, áp dụng cho 135 tuyến nội tỉnh. Con số này được tính toán dựa trên dữ liệu thực tế, bao gồm số tuyến, số phương tiện, sản lượng hành khách và dự báo tăng trưởng khi miễn phí.
Năm 2025, hệ thống xe buýt phục vụ khoảng 97 triệu lượt khách. Qua các đợt miễn phí thử nghiệm trước đây, lượng khách tăng khoảng 30%.
TP.HCM sẽ có giải pháp nào để đảm bảo việc sử dụng ngân sách hiệu quả, tránh thất thoát, lãng phí?
Về sử dụng ngân sách để miễn phí vé xe buýt, Sở Xây dựng đang cùng các sở ngành nghiên cứu quy định pháp luật để lựa chọn phương án tối ưu.
Nguyên tắc chung là phải bảo đảm người dân đi xe buýt miễn phí được thuận lợi, công khai, minh bạch. Ngân sách sử dụng đúng mục đích, chống thất thoát, lãng phí, hài hòa với lợi ích của các doanh nghiệp vận tải.
Việc miễn phí vé xe buýt sẽ được kiểm soát qua hệ thống thẻ vé, với mục đích xây dựng được cơ sở dữ liệu để thống kê số lượng người dùng, đánh giá tần suất hoạt động… phục vụ cho việc tổ chức hoạt động giao thông công cộng ngày càng tốt hơn.
Khi không còn thu vé, TP.HCM sẽ kiểm soát số lượng hành khách bằng cách nào?
Đây là vấn đề then chốt. Hiện TP.HCM đã lắp đặt thiết bị thanh toán không tiền mặt trên hơn 120/180 tuyến xe buýt, với hơn 1.900 phương tiện. Hệ thống cho phép thanh toán liên thông giữa các loại hình giao thông công cộng như xe buýt, metro, buýt sông, xe đạp công cộng.
Bên cạnh đó, ứng dụng MultiGo và thẻ MultiPass hỗ trợ người dân tra cứu lộ trình, thanh toán và phản ánh thông tin. Dự kiến toàn bộ hệ thống vé điện tử sẽ hoàn thành trong quý 2/2026.
Trong giai đoạn đầu, hành khách vẫn phải quẹt thẻ khi lên xe, dù không phải trả tiền. Hiện các nhóm thường xuyên sử dụng xe buýt như học sinh, sinh viên, người cao tuổi… đã có thẻ. Với những người chưa có thẻ, tiếp viên sẽ phát thẻ trắng (chưa có thông tin cá nhân) để ghi nhận số lượt đi.
Tuy nhiên, khó khăn hiện nay là khi miễn phí, người mới sử dụng xe buýt có thể chưa có thói quen quẹt thẻ. Vì vậy, bên cạnh công nghệ, cần đẩy mạnh tuyên truyền để người dân hiểu rằng việc quẹt thẻ là cần thiết để thành phố có dữ liệu quản lý và cải thiện dịch vụ.
Chúng tôi cũng định hướng tích hợp thẻ xe buýt với nền tảng định danh điện tử (VNeID), để kiểm soát tốt hơn trong tương lai. Bên cạnh đó, dữ liệu số lượng khách và cơ cấu sử dụng sẽ là cơ sở quan trọng để tái cơ cấu mạng lưới.
Khi miễn phí, làm sao đảm bảo chất lượng dịch vụ không bị giảm sút?
Dù miễn phí, chất lượng dịch vụ vẫn phải tuân theo các tiêu chuẩn và hợp đồng đã ký kết giữa TP.HCM với các doanh nghiệp, hợp tác xã cung ứng dịch vụ xe buýt. Các tiêu chí về thời gian, tần suất, chất lượng phương tiện đều được kiểm soát chặt chẽ.
Hiện trên xe buýt có hệ thống camera, cùng với dữ liệu vé điện tử để giám sát hoạt động. Ngoài ra, thành phố sẽ tiếp nhận phản ánh của người dân qua tổng đài 1022, mạng xã hội và các kênh khác để kịp thời xử lý.
Chúng tôi sẽ tổ chức tập huấn cho đội ngũ lái xe, tiếp viên để nâng cao chất lượng phục vụ. Quan điểm là khi miễn phí thì chất lượng phải tốt hơn, không thể thấp đi.
Sở Xây dựng sẽ đánh giá hiệu quả của chính sách miễn phí xe buýt ra sao?
TP.HCM sẽ áp dụng nhiều cách để đánh giá hiệu quả thông qua dữ liệu tổng sản lượng xe buýt, đo tốc độ lưu thông bình quân trên đường, mật độ xe giờ cao điểm qua camera, đo đếm lượng phát thải qua các trạm quan trắc.
Ngày 4.4, tin từ Công an thành phố Cần Thơ cho biết cơ quan này đã ra quyết định khởi tố bị can Huỳnh Thị Thu Thảo (quê ở Tây Ninh). Bị can Thảo là người cầm đầu trong đường dây chuyên móc nối, tổ chức đưa tàu cá và ngư dân sang vùng biển Malaysia để khai thác hải sản trái phép.
Theo điều tra ban đầu, Thảo (thường cư trú tại Malaysia) đã sử dụng các nền tảng mạng xã hội để tiếp cận các chủ tàu cá ở Việt Nam đang gặp khó khăn về kinh tế và các ngư dân đang thiếu việc làm, muốn có thu nhập cao.
Lợi dụng sự nhẹ dạ, áp lực mưu sinh, sự thiếu hiểu biết về pháp luật của bà con ngư dân, Thảo đã "vẽ thiên đường" về thu nhập cao hấp dẫn khi khai thác hải sản tại vùng biển Malaysia. Để mọi người yên tâm, Thảo hứa sẽ hỗ trợ hậu cần, hợp thức hóa tàu cá của Việt Nam và thủ tục xuất nhập cảnh, ở lại nước ngoài.
Với thủ đoạn tinh vi, Thảo đã khiến nhiều chủ tàu cá và ngư dân tin tưởng để cải hoán tàu, tắt thiết bị giám sát hành trình (VMS), sử dụng biển kiểm soát giả khi vượt biên giới biển.
Một khi ra đến vùng biển nước ngoài, các tàu cá và ngư dân hoàn toàn bị mất quyền kiểm soát, bị cưỡng bức lao động, bị biến thành công cụ khai thác hải sản bất hợp pháp, phục vụ lợi ích riêng cho các nhóm đầu nậu nước ngoài. Số khác thì bị lực lượng chức năng nước sở tại bắt giữ, xử lý hình sự.
Công an thành phố Cần Thơ xác định, hành vi của Thảo không chỉ vi phạm pháp luật hình sự mà còn gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến nỗ lực của Chính phủ Việt Nam trong gỡ bỏ "thẻ vàng" đối với ngành thủy hải sản nước nhà. Qua quá trình tập trung theo dõi, điều tra, công an đã bắt giữ Thảo khi vừa về Việt Nam để tiếp tục câu móc chủ tàu cá, ngư dân đi khai thác hải sản trái phép.
Công an thành phố Cần Thơ đang tiếp tục mở rộng điều tra vụ án, xử lý các đối tượng có liên quan theo quy định của pháp luật.
Ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo thời tiết (Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia), cho biết từ ngày 3/4 Tây Bắc Bộ xuất hiện nắng nóng, cao nhất ngày từ 35 độ C trở lên, đến ngày 6/4 thì mở rộng ra hầu khắp miền Bắc.
Miền Trung cũng nắng nóng từ 3/4 và nhanh chóng gia tăng cường độ, đến ngày 4/4 bắt đầu gay gắt với nhiệt độ cao nhất từ 37 độ C trở lên. Trong khi đó, Tây Nguyên và Nam Bộ ghi nhận nắng nóng diện rộng từ ngày 5/4.
Dự báo, nắng nóng ở miền Bắc có khả năng duy trì đến ngày 12-13/4, sau đó giảm dần, nhiệt độ cao nhất 34-37 độ C, riêng Tây Bắc có thể lên 39-40 độ.
Tại miền Trung, nắng nóng kéo dài đến ngày 13-14/4, nhiệt độ phổ biến 36-39 độ C, có nơi trên 40 độ. Riêng Nam Bộ và Tây Nguyên nắng nóng có thể duy trì đến cuối tháng 4 và đầu tháng 5, nhiệt độ cao nhất 34-37 độ C, một vài ngày nắng giảm nhưng sau đó tiếp tục gia tăng trở lại.
Lý giải nguyên nhân, ông Hưởng cho biết nắng nóng tại miền Bắc và Trung chủ yếu do ảnh hưởng của hoàn lưu vùng thấp nóng phía tây kết hợp với hiệu ứng gió phơn khiến không khí khô, nhiệt độ tăng nhanh trong ngày. Cao nhất ngày tại khu vực này phổ biến 36-39 độ, riêng miền Trung có nơi trên 40 độ C.
Trong khi đó, Tây Nguyên và Nam Bộ do chịu tác động của khối không khí ổn định bao trùm, làm hạn chế sự hình thành mây, khiến trời ít mây, nắng kéo dài từ sáng đến chiều, làm nhiệt độ tăng cao.
Do nguyên nhân khác nhau nên mức độ nắng nóng giữa các miền cũng khác biệt. Nắng nóng ở Tây Bắc Bộ và Trung Bộ mang tính khô, gay gắt, còn ở Nam Bộ thì kéo dài, nhưng nhiệt độ cao nhất chỉ dao động 35-37 độ C.
So sánh với trung bình nhiều năm, ông Hưởng cho biết Tây Bắc Bộ và các tỉnh từ Nghệ An đến Đà Nẵng nắng nóng xuất hiện từ ngày 30-31/3, sớm hơn khoảng một tuần so với quy luật thông thường rơi vào tuần thứ hai của tháng 4.
Đông Bắc Bộ, nơi trung bình nhiều năm nắng nóng diện rộng thường đến vào nửa cuối tháng 5, năm nay ngay từ đầu tháng 4, sớm hơn khoảng 15-20 ngày.
Tại Đông Nam Bộ, đợt nắng nóng đầu tiên trong năm xuất hiện từ ngày 16-19/2, sớm hơn khoảng 10 ngày so với trung bình nhiều năm (thường từ 28/2 đến 8/3).
Theo nhận định của cơ quan khí tượng, trong tháng 4/2026, mức độ nắng nóng sẽ gay gắt hơn so với cùng kỳ nhiều năm, tập trung tại Tây Bắc Bộ, các tỉnh thành từ Thanh Hóa đến Huế và Nam Bộ. Nhiệt độ trung bình trong tháng 4 tại Bắc Bộ và Thanh Hóa - Huế dự báo cao hơn 1,5-2,5 độ so với trung bình nhiều năm; các khu vực khác cao hơn 0,5-1,5 độ C.
Từ khoảng tháng 5, nắng nóng có xu hướng xuất hiện nhiều hơn và gia tăng về cường độ tại Bắc Bộ và Trung Bộ, kéo dài đến khoảng tháng 8/2026, trước khi giảm dần từ tháng 9.
"Tổng thể, nắng nóng trong năm 2026 có khả năng xảy ra nhiều hơn và gay gắt hơn so với cùng kỳ năm 2025", ông Hưởng nhận định.
