Theo NASA, từ khoảng 18h44 ngày 6/4 (5h44 ngày 7/4 giờ Hà Nội), khi bay qua phía sau Mặt Trăng, tín hiệu vô tuyến và laser – vốn cho phép trao đổi thông tin hai chiều giữa tàu Orion và Trái Đất – sẽ bị chính Mặt Trăng chặn lại, dẫn đến gián đoạn liên lạc. Trong gần một giờ, bốn phi hành gia sẽ trải nghiệm sự tĩnh lặng và cô lập hoàn toàn, lặng lẽ du hành trong không gian tối tăm của vũ trụ.
Phi công Victor Glover của nhiệm vụ Artemis II cho biết, ông hy vọng thế giới sẽ sử dụng khoảng thời gian này để đoàn kết lại. “Khi chúng tôi ở phía sau Mặt Trăng, mất liên lạc với mọi người, hãy coi đó là một cơ hội: cùng cầu nguyện, hy vọng, gửi những suy nghĩ và cảm xúc tốt đẹp để chúng tôi có thể kết nối trở lại”, ông nói với BBC trước chuyến bay.
Với phi hành đoàn Artemis II, sự gián đoạn với Trái Đất cho phép họ dành toàn bộ sự chú ý vào khám phá Mặt Trăng. Họ sẽ tập trung chụp ảnh, nghiên cứu địa chất, đồng thời quan sát kỹ vẻ đẹp của thiên thể.
Tuy nhiên, dưới Trái Đất, đây lại là giai đoạn căng thẳng với nhóm phụ trách duy trì liên lạc. Tại Trạm Mặt đất Goonhilly ở Cornwall, tây nam nước Anh, một ăng-ten khổng lồ đang thu thập tín hiệu từ Orion, cẩn thận xác định vị trí của nó xuyên suốt hành trình và truyền thông tin về trụ sở chính của NASA.
Matt Cosby, Giám đốc công nghệ tại Goonhilly, cho hay: “Lần đầu tiên chúng tôi theo dõi tàu chở người. Chúng tôi sẽ hơi lo lắng khi tàu khuất sau Mặt Trăng, và rồi sẽ rất mừng rỡ khi thấy nó trở lại, biết rằng tất cả đều an toàn”.
Giới chuyên gia hy vọng sự gián đoạn liên lạc này sẽ sớm được khắc phục thời gian tới, khi NASA cũng như các cơ quan vũ trụ khác bắt đầu xây dựng căn cứ trên Mặt Trăng, đẩy mạnh công cuộc khám phá thiên thể. “Để thiết lập sự hiện diện bền vững trên Mặt Trăng, bạn cần liên lạc đầy đủ 24 giờ một ngày, kể cả ở phía xa, vì phía xa cũng cần được khám phá”, ông nói.
Những chương trình như Moonlight của Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) dự kiến phóng một mạng lưới vệ tinh xung quanh Mặt Trăng nhằm mang đến khả năng liên lạc liên tục và đáng tin cậy trong tương lai.
Hơn nửa thế kỷ trước, phi hành gia NASA Michael Collins của nhiệm vụ Apollo 11 cũng trải qua sự cô lập do mất tín hiệu khi tàu bay qua phía sau Mặt Trăng, thậm chí đơn độc hơn vì không ở cùng đồng đội.
Năm 1969, trong khi Neil Armstrong và Buzz Aldrin làm nên lịch sử với việc đặt những bước chân đầu tiên lên bề mặt Mặt Trăng, Collins ở lại khoang điều khiển, bay quanh thiên thể này. Khi tàu bay qua phía xa của Mặt Trăng, Collins chỉ còn một mình khi liên lạc với hai người trên bề mặt Mặt Trăng, cũng như với trung tâm điều khiển dưới mặt đất, bị ngắt trong 48 phút.
“Lúc đó tôi chỉ có một mình, thực sự một mình, hoàn toàn bị cô lập khỏi cuộc sống. Nếu đếm, số người sẽ là ba tỷ cộng thêm hai ở phía bên kia của Mặt Trăng, và chỉ một (cộng thêm những thứ chỉ Chúa mới biết) ở phía bên này”, ông viết trong cuốn hồi ký Carrying The Fire: An Astronaut’s Journeys xuất bản năm 1974. Trải nghiệm này sau đó cũng chỉ có 6 người khác cảm nhận được.
“Ngoài cửa sổ, tôi có thể thấy những ngôi sao, chỉ có thế. Nơi tôi biết có Mặt Trăng lại là một khoảng tối đen. Tôi chỉ xác định được Mặt Trăng vẫn hiện diện nhờ sự vắng mặt của những ngôi sao”, Collins miêu tả. Ông chia sẻ, nếu so sánh với trải nghiệm dưới Trái Đất, việc ở một mình trên một chiếc thuyền nhỏ giữa Thái Bình Dương trong màn đêm tối đen có lẽ gần giống nhất.
Theo PhoneArena, sau bao ngày chờ đợi, Samsung cuối cùng đã xác nhận sẽ mang một trong những tính năng AI (trí tuệ nhân tạo) hấp dẫn nhất của dòng Galaxy S26 xuống các thế hệ điện thoại cũ, khởi đầu là dòng Galaxy S25.
Theo đó, trong sự kiện ra mắt Galaxy S26 đầu năm nay, bên cạnh những nâng cấp về phần cứng, Samsung đã khiến giới công nghệ trầm trồ với tính năng Sàng lọc cuộc gọi bằng AI (Call Screening). Tuy nhiên, sự độc quyền này sắp kết thúc khi gã khổng lồ Hàn Quốc chuẩn bị tung ra bản cập nhật One UI 8.5 ổn định cho dòng flagship của năm 2025.
Với Call Screening, hãy tưởng tượng bạn đang trong một cuộc họp quan trọng và có số lạ gọi đến. Thay vì phải bối rối ngắt máy, bạn chỉ cần nhấn nút 'Hỗ trợ cuộc gọi' (Call assist) > 'Sàng lọc' (Screen). Ngay lập tức, một trợ lý AI sẽ thay bạn trả lời: "Xin chào, tôi là trợ lý ảo. Bạn vui lòng giới thiệu tên và mục đích cuộc gọi?". Toàn bộ câu trả lời của người gọi sẽ được chuyển thành văn bản và hiển thị ngay trên màn hình để bạn quyết định xem có nên nhấc máy hay không.
Ban đầu, các quản trị viên của Samsung từng ám chỉ tính năng này yêu cầu phần cứng chuyên biệt của S26. Tuy nhiên, trước sức ép và sự mong mỏi quá lớn từ cộng đồng người dùng Galaxy, Samsung đã quyết định tối ưu hóa phần mềm để đưa Call Screening lên các dòng máy cũ. Đây là minh chứng cho việc Samsung đang nỗ lực mang trải nghiệm AI đồng nhất đến với hệ sinh thái của hãng.
Các nguồn tin rò rỉ uy tín cho biết quá trình thử nghiệm One UI 8.5 đang đi vào giai đoạn cuối. Bản Beta 10 dự kiến sẽ ra mắt vào cuối tháng 4.2026, mở đường cho phiên bản ổn định được phát hành rộng rãi vào khoảng tháng 5. Ngoài dòng S25, những người anh em màn hình gập như Z Fold7 và Z Flip7 cũng nằm trong danh sách 'lên đời' tính năng hữu ích này.
Với việc nâng cấp này, Galaxy S25 sẽ trở nên đáng mua hơn bao giờ hết khi sở hữu những tính năng thông minh tương đương với thế hệ S26, giúp người dùng tiết kiệm thời gian và tránh xa những phiền toái từ vấn nạn cuộc gọi rác đang hoành hành.
Đáng chú ý, khác với các giai đoạn sàng lọc công nghệ thông thường, dòng tiền lần này không đổ dồn về một vài "kẻ thắng cuộc". Vốn đầu tư đang tỏa ra khắp hệ sinh thái, nâng đỡ cả những cách tiếp cận lượng tử mới mẻ vẫn còn ở giai đoạn đầu chu kỳ phát triển.
Ngày 17-2, công ty nghiên cứu vi tính lượng tử Infleqtion (Mỹ) chính thức giao dịch trên sàn chứng khoán New York thông qua một thương vụ mua lại với mục đích đặc biệt (SPAC) trị giá khoảng 1,8 tỉ USD, huy động thêm hơn 540 triệu USD. Một tháng sau, Horizon Quantum (Singapore) lên sàn Nasdaq qua thương vụ SPAC tương tự, thu về khoảng 120 triệu USD.
Đến cuối tháng 3, đến lượt Xanadu Quantum Technologies (Canada) - công ty từng công bố thương vụ SPAC trị giá 3,6 tỉ USD hồi tháng 11-2025 - chính thức giao dịch trên sàn Nasdaq.
Theo Reuters, cùng thời điểm, IQM Quantum Computers (Phần Lan) công bố nhận khoản tài trợ vốn 50 triệu euro (57,6 triệu USD) từ các quỹ do Tập đoàn BlackRock quản lý, ngay trước thềm thương vụ niêm yết kép tại Mỹ và Helsinki với định giá khởi điểm 1,8 tỉ USD.
Làn sóng đầu tư trên cho thấy khi cơn sốt trí tuệ nhân tạo (AI) còn chưa hết nóng, giới đầu tư đã bắt đầu tìm đến những công nghệ "tương lai" hơn nữa.
Ông Velu Sinha - chuyên gia tại công ty tư vấn Bain & Company (Mỹ) - nhận định với CNBC ngày 30-3: "Câu chuyện đã chuyển từ một dự án khoa học sang vấn đề thương mại, và các công ty đang tận dụng đúng cửa sổ thời cơ này".
Theo ước tính của Bain, quy mô thị trường máy tính lượng tử khi trưởng thành hoàn toàn có thể đạt 100 - 250 tỉ USD - đủ lớn để thuyết phục dòng vốn "kiên nhẫn" bỏ qua những biến động ngắn hạn.
Cơn sốt trên thị trường vốn không phải vô cớ. Trong 18 tháng qua, công nghệ máy tính lượng tử đã chứng kiến hàng loạt đột phá kỹ thuật, đặc biệt ở mảng sửa lỗi lượng tử - rào cản vốn được xem là gai góc nhất của ngành.
Tháng 4-2024, Microsoft và Quantinuum (Mỹ) công bố chạy thành công hơn 14.000 thí nghiệm liên tiếp không lỗi, tạo ra 4 qubit logic đáng tin cậy từ chỉ 30 qubit vật lý. Thành tựu này được giới chuyên môn mô tả là "những qubit logic đáng tin cậy nhất từng được ghi nhận". Ông Ilyas Khan, Giám đốc sản phẩm Quantinuum, khẳng định kỹ thuật này "đã rút ngắn lộ trình ít nhất hai năm".
Cuối năm 2024, chip Willow của Google trở thành hệ thống đầu tiên chứng minh nguyên lý "sửa lỗi dưới ngưỡng": càng tăng số qubit vật lý thì tỉ lệ lỗi của qubit logic càng giảm thay vì tăng lên như trước. Đến tháng 11-2025, IBM công bố chip Loon, khẳng định thiết kế này đã vạch ra con đường để có máy tính lượng tử đưa vào thực tiễn vào năm 2029.
Những tiến bộ kỹ thuật đó đang bắt đầu thẩm thấu vào ứng dụng thực tế. Tháng 9-2025, Ngân hàng HSBC công bố kết quả thử nghiệm dùng máy tính lượng tử IBM Heron để dự đoán xác suất khớp lệnh trong giao dịch trái phiếu doanh nghiệp châu Âu. Kết quả cho thấy cho độ chính xác cải thiện đến 34% so với phương pháp cổ điển.
Trong lĩnh vực y dược, theo phân tích của McKinsey, máy tính lượng tử có thể mô phỏng cấu trúc phân tử ở cấp độ mà siêu máy tính cổ điển chỉ có thể tính gần đúng, hứa hẹn rút ngắn quy trình sàng lọc thuốc từ nhiều năm xuống còn vài tháng.
Các hãng dược lớn như Roche, Boehringer Ingelheim và Moderna đã hợp tác với các công ty lượng tử như IBM hoặc PsiQuantum để thăm dò mô phỏng phân tử, phản ứng hóa học và các bài toán liên quan đến phát triển thuốc, bao gồm cả các ứng dụng cho bệnh Alzheimer và mRNA.
Dù mới ở giai đoạn nghiên cứu, McKinsey cho rằng các bước thử nghiệm này đang định hình "điểm khởi đầu" của ngành dược lượng tử trong thập niên tới.
Tuy vậy máy tính lượng tử vẫn còn một chặng đường dài phía trước. Ông Sinha cảnh báo ngưỡng để chứng minh "lợi thế lượng tử thương mại" đầu tiên là khoảng 100 qubit logic - mức mà toàn ngành dự kiến chỉ đạt được trong giai đoạn 2028 - 2029.
"Để có tác động quy mô lớn như khám phá thuốc mới hay tối ưu logistics toàn cầu, chúng ta cần 1.000 đến 10.000 qubit logic, nhiều khả năng phải đến giữa thập niên 2030", ông Sinha chỉ ra.
Phản ứng thị trường cũng cho thấy tiềm năng ngành vẫn còn phải "chứng minh bản thân". Hầu hết cổ phiếu các công ty lượng tử đều biến động mạnh sau khi mới niêm yết, có mã giảm hai con số chỉ vài tuần sau ngày lên sàn.
Ông Marc Einstein, Giám đốc nghiên cứu tại Counterpoint Research, cho rằng viễn cảnh mỗi gia đình sở hữu một máy tính lượng tử trên bàn làm việc "có lẽ còn cách xa nhiều thập niên". Trong bối cảnh đó, mô hình lượng tử dưới dạng dịch vụ (Quantum-as-a-Service) có thể là bước đầu tiên để người dùng "chạm" đến công nghệ này.
Mô hình này tương tự cách hầu hết người dùng AI hiện nay không tự vận hành các trung tâm dữ liệu tại nhà. Thay vào đó, các tập đoàn lớn sở hữu hạ tầng lượng tử và cho doanh nghiệp, nhà nghiên cứu khác truy cập từ xa.
Cuộc đua máy tính lượng tử, vì thế, chưa phải là cuộc đua tốc độ, mà là cuộc đua bền bỉ. Những diễn biến nóng đầu năm 2026 chỉ là vạch khởi đầu của một hành trình rất dài phía trước.
MacBook Neo chính thức đến tay người dùng Việt Nam từ ngày 10.4. Ngay trong ngày đầu mở bán, các hệ thống phân phối chính hãng của Apple tại Việt Nam đều ghi nhận sức mua ấn tượng.
Theo ông Nguyễn Như Thành, Phó Giám đốc Ngành hàng Apple, hệ thống FPT Shop, trong ngày đầu mở bán, MacBook Neo nhận được sự quan tâm tích cực từ khách hàng, đặc biệt là nhóm học sinh, sinh viên và người dùng trẻ. "Lượng khách đến trải nghiệm tại cửa hàng khá tốt, cho thấy nhu cầu dùng thử dòng MacBook mới với mức giá dễ tiếp cận từ Apple. Trong đó màu hồng nhận được nhiều sự quan tâm. Phiên bản 512 GB Touch ID có sức bán tốt hơn dự kiến", ông Thành nói.
Trong khi đó, hệ thống Di Động Việt ghi nhận tình trạng khan hàng cục bộ ngay trong ngày đầu mở bán khi phiên bản màu hồng nhận được sự quan tâm lớn. Các phiên bản khác như màu vàng cũng ghi nhận sức bán tốt.
Đại diện hệ thống Di động Việt nhận định trong vài ngày tới, nếu sức mua tiếp tục duy trì ở mức cao, một số phiên bản màu đặc biệt như hồng, vàng có thể xuất hiện tình trạng "cháy hàng". Hệ thống đang lên phương án để điều phối hàng, đảm bảo phục vụ nhu cầu của khách hàng trước khi có thông tin về đợt nhập hàng tiếp theo.
Theo các hệ thống bán lẻ, thông thường nhu cầu mua sắm laptop không mang tính cấp bách như các sản phẩm công nghệ khác. Tuy nhiên, MacBook Neo lại cho thấy sức hút rất lớn khi được khách hàng đón nhận tích cực ngay từ giai đoạn đầu, kể cả ở thời điểm chỉ mới đăng ký nhận thông tin. Tại CellphoneS, hệ thống ghi nhận gần 4.000 khách hàng quan tâm và đăng ký thông tin trước khi sản phẩm mở bán.
"Chỉ trong chưa đầy 1 ngày mở bán tại hai thị trường trọng điểm Hà Nội và TP.HCM, hệ thống đã ghi nhận hơn 100 khách hàng sở hữu MacBook Neo. Tỷ lệ mua giữa hai phiên bản dung lượng 256 GB và 512 GB khá đồng đều, cho thấy sự cân nhắc linh hoạt giữa nhu cầu sử dụng và ngân sách của người dùng", đại diện CellphoneS nhận định.
Theo các chuyên gia quan sát thị trường, MacBook Neo đang là model nổi bật trong phân khúc 16 - 18 triệu đồng. Máy phù hợp với khách hàng học sinh, sinh viên, nhân viên văn phòng và cả doanh nghiệp vừa và nhỏ. Với nhóm khách hàng muốn nâng cấp laptop cũ nhưng không cần các tính năng quá cao cấp, máy đáp ứng tốt các thao tác sử dụng cơ bản, dễ dùng và kết nối liền mạch hệ sinh thái giữa macOS và iOS.
MacBook Neo mới của Apple sở hữu thiết kế nhôm với bốn màu nổi bật gồm hồng, xanh, bạc và vàng. Máy được trang bị màn hình Liquid Retina 13 inch, dùng chip A18 Pro. Đây là lần đầu tiên Apple trang bị chip tương tự iPhone cho MacBook. Máy cũng chỉ có bộ nhớ RAM 8 GB cùng hai lựa chọn về dung lượng ổ cứng là 256 GB và 512 GB. Điều này khiến nhiều người hoài nghi về hiệu năng thực tế của MacBook Neo.
Tại Việt Nam, MacBook Neo có giá 16,5 triệu đồng cho phiên bản 256 GB và 18,9 triệu cho phiên bản 512 GB. Theo chính sách của Apple, người dùng là học sinh, sinh viên, người làm trong ngành giáo dục có thể mua máy rẻ hơn khoảng 2,5 triệu đồng so với giá công bố.
Trong khi đó, các hệ thống bán lẻ tại Việt Nam cũng tung ra nhiều ưu đãi trong ngày đầu mở bán như giảm trực tiếp 500.000 - 600.000 đồng, trả góp 0%, quay số trúng thưởng hoặc trợ giá đến 3 triệu đồng nếu khách hàng thu cũ đổi mới.
Các hệ thống bán lẻ cho biết tình trạng khan hàng cục bộ có thể xảy ra trong những ngày đầu do nhu cầu của người dùng tăng vọt, tuy nhiên khách hàng vẫn có thể trực tiếp đến cửa hàng và mua máy ngay, không phải chờ. Nếu mua online từ Apple Store, người dùng sẽ phải chờ 2 - 4 tuần mới có thể nhận máy.
