BS.CK2 Nguyễn Đức Thông, Trưởng Khoa Nội soi, Bệnh viện Nguyễn Trãi, bên lề hội nghị quốc tế cập nhật tiến bộ mới trong nội soi chẩn đoán và điều trị u ống tiêu hóa ngày 15/4, cho biết thực tế tại viện ghi nhận đa số người bệnh vẫn có tâm lý chờ xuất hiện các dấu hiệu như đau bụng, đi tiêu ra máu, thiếu máu, sụt cân… mới đi khám.
Theo bác sĩ, khi cơ thể đã “lên tiếng”, bệnh thường ở giai đoạn muộn. Lúc này, dù được phẫu thuật, tế bào ung thư có thể đã di căn đến cơ quan khác, khiến tiên lượng sống giảm đáng kể.
Để giảm nguy cơ tiến triển ung thư tiêu hóa, người dân cần thay đổi thói quen, chuyển từ “đợi có bệnh mới chữa” sang chủ động tầm soát khi còn khỏe mạnh. Mốc khuyến cáo bắt đầu nội soi dạ dày và đại tràng là từ 40 tuổi. Sau lần nội soi đầu tiên, tùy kết quả, bác sĩ sẽ xây dựng lịch theo dõi phù hợp. Người nguy cơ cao như nhiễm vi khuẩn HP, viêm teo, chuyển sản ruột cần nội soi định kỳ sát hơn, khoảng 1-2 năm một lần. Đặc biệt, người có tiền sử gia đình mắc ung thư đường tiêu hóa nên tầm soát từ sớm hơn.
Nội soi sớm mang lại lợi ích lớn vì giúp phát hiện và xử lý kịp thời các tổn thương tiền ung thư. Bác sĩ Thông dẫn chứng, nhiễm HP là nguyên nhân hàng đầu gây ung thư dạ dày, có thể tiến triển qua các giai đoạn viêm teo, chuyển sản ruột và ung thư sớm. Với đại tràng, các polyp tuyến (adenoma) có nguy cơ cao trở thành khối u ác tính nếu không được phát hiện và cắt bỏ kịp thời.
Khi phát hiện polyp qua nội soi, bác sĩ có thể cắt bỏ ngay. Người bệnh gần như khỏi hoàn toàn, xuất viện trong ngày, tránh được phẫu thuật lớn và giảm nguy cơ ung thư đại tràng về sau.
Bên cạnh sự chủ động của người dân, năng lực chẩn đoán sớm của cơ sở y tế cũng đóng vai trò quan trọng. Bệnh viện đang đẩy mạnh ứng dụng các kỹ thuật hiện đại như nội soi nhuộm màu, nội soi phóng đại nhằm nâng cao khả năng phát hiện tổn thương. Nội soi siêu âm cũng được triển khai sâu hơn, giúp đánh giá chính xác khối u trong thành ống tiêu hóa, xác định lớp tổn thương để sinh thiết và lên kế hoạch điều trị.
BS.CK2 Lê Thanh Phong, Phó giám đốc Bệnh viện Nguyễn Trãi, nhấn mạnh nội soi tiêu hóa ngày càng giữ vai trò then chốt trong chẩn đoán sớm, đánh giá tổn thương và điều trị ít xâm lấn. Việc cập nhật tiến bộ y khoa và mở rộng hợp tác quốc tế là chiến lược trọng tâm nhằm nâng cao năng lực chuyên môn, cải thiện chất lượng điều trị.
Tại hội nghị,PGS Osamu Dohi, Bộ môn Tiêu hóa – Gan mật Phân tử, Trường Đại học Y khoa Kyoto (Nhật Bản), đã trực tiếp trao đổi học thuật, hỗ trợ các bác sĩ trong nước hoàn thiện và nâng cấp kỹ thuật cắt tách dưới niêm mạc (ESD) lên những mức độ khó và chuyên sâu hơn.
Đây là phương pháp điều trị ung thư giai đoạn sớm qua nội soi, giúp loại bỏ tổn thương mà vẫn bảo tồn dạ dày, hạn chế biến chứng, rút ngắn thời gian nằm viện và giảm chi phí. Tại Nhật Bản, ESD được áp dụng rộng rãi nhờ chương trình tầm soát hiệu quả. Trước đây, người từ 40 tuổi được X-quang dạ dày cản quang rồi nội soi tầm soát hằng năm. Gần đây, khi tỷ lệ nhiễm HP giảm, Nhật Bản ghi nhận số ca ung thư dạ dày giảm dần và chuyển sang tầm soát định kỳ mỗi 2-3 năm cho người trên 50 tuổi.
Theo các bác sĩ, hiện nay nội soi gây mê đã trở nên phổ biến, giúp quá trình thực hiện nhẹ nhàng, không đau, góp phần xóa bỏ tâm lý e ngại, khuyến khích người dân chủ động tầm soát để bảo vệ sức khỏe.
Chiều 12/4, BS.CK2 Cao Hoài Tuấn Anh, Phó giám đốc Bệnh viện Nhân dân 115, cho biết nơi này tiếp nhận 4 bệnh nhân chuyển từ Bệnh viện Đa khoa Trung Mỹ lúc rạng sáng với tình trạng suy hô hấp sau vụ cháy nhà. Trong đó, nam bệnh nhân 29 tuổi hôn mê, suy hô hấp nặng kèm bỏng độ 2 diện tích khoảng 36%, phải thở máy.
Đôi vợ chồng cùng 25 tuổi đều hôn mê, suy hô hấp nặng, suy đa tạng, cũng được đặt nội khí quản thở máy. Trường hợp còn lại là bệnh nhân nam 21 tuổi hiện tỉnh, tiếp xúc được, song vẫn thở oxy liều cao.
Theo bác sĩ Tuấn Anh, nội soi bơm rửa phế quản ghi nhận nhiều muội than trong đường thở. Bệnh viện đã hội chẩn các chuyên khoa và điều trị theo phác đồ ngạt khói. Hiện, tình trạng của bốn người bệnh còn diễn biến phức tạp, tiên lượng nặng, được theo dõi sát và điều trị tại khoa Hồi sức tích cực và Chống độc.
Bé trai một tuổi, con trai của vợ chồng trên, điều trị tại Bệnh viện Nhi đồng 1 với dấu hiệu ngạt khí độc, tổn thương chủ yếu ở đường hô hấp, đang được hỗ trợ thở oxy qua mặt nạ, chưa cần thở máy, hiện tình trạng tạm ổn định.
Khoảng 3h sáng, hỏa hoạn bùng phát tại căn nhà trọ dạng ống rộng khoảng 100 m² trên đường Nguyễn Thị Thơi, phường Tân Thới Hiệp (TP HCM), nơi có 12 người lưu trú, chủ yếu là sinh viên và lao động tự do. Vụ cháy khiến hai người tử vong, 5 người bị thương, nhiều tài sản bị thiêu rụi; lực lượng chức năng đã cứu được nhiều nạn nhân và đang điều tra nguyên nhân.
Ngày 7/4, BS.CK2 Nguyễn Minh Tiến, Bệnh viện Nguyễn Trãi, cho biết bệnh nhân vào viện với khối u vùng niêm mạc má trái, kích thước khoảng 3x3 cm. Trước đó, người bệnh phát hiện tổn thương trong miệng, khối cứng tăng dần kích thước, đau nhẹ khi ăn nhai, nhưng nghĩ là loét thông thường nên không đi khám sớm.
Thăm khám, sinh thiết xác định bệnh nhân mắc ung thư niêm mạc má. Kết quả MRI cho thấy khối u đã xâm lấn sâu vào khoang má, chưa ghi nhận di căn xa. Do nguy cơ ảnh hưởng ăn nhai và nuốt, các bác sĩ hội chẩn và tiến hành mở thông dạ dày nuôi ăn trước khi phẫu thuật cắt rộng khối u, nạo hạch cổ và tái tạo bằng vạt dưới cằm.
Sau mổ, bệnh nhân hồi phục thuận lợi, vết mổ khô, lành tốt, được nuôi ăn qua sonde dạ dày và xuất viện sau 5 ngày. Kết quả giải phẫu bệnh cho thấy khối u đã được cắt bỏ hết.
Theo bác sĩ Tiến, phẫu thuật cắt rộng kết hợp nạo hạch và tái tạo tức thì bằng vạt dưới cằm giúp điều trị triệt căn, hạn chế biến dạng khuôn mặt, đồng thời cải thiện khả năng ăn nhai và phát âm sau mổ. Việc chuẩn bị dinh dưỡng trước phẫu thuật cũng góp phần giảm biến chứng và rút ngắn thời gian hồi phục.
Ung thư niêm mạc má thường khởi phát bằng những tổn thương nhỏ, dễ nhầm với loét miệng thông thường. Bác sĩ khuyến cáo người dân cần đi khám sớm khi có dấu hiệu loét miệng kéo dài trên 2 tuần không lành, xuất hiện khối cứng trong khoang miệng hoặc chảy máu bất thường. Người trên 40 tuổi, có thói quen hút thuốc, uống rượu nên tầm soát định kỳ để phát hiện bệnh sớm.
Theo ghi nhận của Tuổi Trẻ Online, hơn 7h sáng, Trạm y tế phường Tăng Nhơn Phú (TP.HCM) hàng trăm người dân xếp hàng dài, đợi đến lượt gọi tên để được tầm soát, thăm khám các bệnh như: đái tháo đường, tăng huyết áp, lao phổi, ung thư...
Phía trong lực lượng tình nguyện viên, y, bác sĩ liên tục hướng dẫn người dân thực hiện khám, đo huyết áp, khai thác tiền sử bệnh. Nhiều khoa phòng bên trong trạm y tế được thiết kế, bố trí như một "bệnh viện mini".
Đa phần người đến khám là những người lớn tuổi, với nhiều ngành nghề khác nhau như: bán vé số, tiểu thương… Nhiều người sau khi nghe tin trạm y tế khám dù không được phát giấy mời cũng đến khám.
6h sáng, vợ chồng bà L.T.H. (69 tuổi) và ông P.V.Đ. (78 tuổi) cùng ngụ phường Tăng Nhơn Phú đã tranh thủ dậy sớm, vệ sinh cá nhân để đến trạm y tế phường sát nhà.
Bà H. cho hay từ nhiều năm qua, cả hai vợ chồng đều không có điều kiện đến bệnh viện khám vì hoàn cảnh khó khăn. Trước khi đi khám, cả hai rất bất ngờ và vui mừng khi được khu phố phát giấy mời tận tay thông báo đến trạm khám bệnh miễn phí, trong đó có cả sàng lọc ung thư.
Kết quả khám cả hai đều không phát hiện dấu hiệu nghi ngờ ung thư, nhưng phát hiện cả hai đều mắc tăng huyết áp.
Còn tại Trạm y tế phường Cát Lái, đội ngũ y, bác sĩ Bệnh viện Lê Văn Thịnh đã phối hợp trạm y tế khám chữa bệnh miễn phí cho 300 bệnh nhân. Bệnh nhân là người lớn tuổi, gia đình chính sách và hộ nghèo, cận nghèo.
Ngoài ra trạm y tế vận động phát nhiều phần quà cho bệnh nhân gồm gạo, đồ ăn sáng...
Cô Huệ cùng cô chú sinh sống chung cư Thạnh Mỹ Lợi (phường Cát Lái) hồ hởi chia sẻ:
"Rất vui khi được khám miễn phí. Một số người bạn tôi còn được hẹn đến bệnh viện khám chuyên sâu hơn và còn có quà mang về".
Còn tại điểm Trường THCS Phước Vĩnh An (xã Củ Chi), Bệnh viện Nhi đồng 1 cũng đã khám bệnh, sàng lọc và tầm soát bệnh lý tim mạch và béo phì cho trẻ em.
Bác sĩ Nguyễn Kiến Mậu - Phó giám đốc Bệnh viện Nhi đồng 1 - cho biết chương trình được tổ chức nhằm đưa dịch vụ y tế đến gần hơn với trẻ em ở địa phương.