Với người lái ô tô, khái niệm “giữ khoảng cách an toàn” là quy tắc cơ bản, bắt buộc sử dụng trong hầu hết tình huống, đặc biệt khi di chuyển trên cao tốc. Với đặc thù các tuyến cao tốc, phương tiện phải chạy tốc độ cao nên giữ cự ly an toàn là điều rất quan trọng.
Tuy nhiên, trên những tuyến đường này, tình trạng bám đuôi, “điền vào chỗ trống” vẫn diễn ra hàng ngày. Đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến các vụ tai nạn liên hoàn thời gian qua.
Một trong những lý do phổ biến nhất khiến tài xế không giữ khoảng cách an toàn là tâm lý hiếu thắng, không muốn bị người khác “điền vào chỗ trống”. Nếu đi theo đúng quy định tại điểm a, khoản 2, điều 11, Thông tư 38/TT-BGTVT, ở tốc độ 100 – 120 km/giờ, phải duy trì khoảng cách 100 m với xe phía trước để đảm bảo an toàn. Đây là khoảng trống tương đối lớn, các phương tiện di chuyển có thể tạt đầu, chen vào liên tục.
Tình trạng bị cắt ngang đột ngột gây ức chế, khiến người lái bám sát xe trước nhằm bảo vệ làn đường đang đi, làm hạn chế không gian phản xạ trong tình huống bất ngờ.
Với một số mẫu xe đời mới, có công nghệ hỗ trợ phanh khẩn cấp phía trước hay tính năng kiểm soát hành trình thích ứng (Adaptive Cruise Control) cũng khiến tài xế chủ quan. Thực tế, các công nghệ này chỉ nằm ở góc độ hỗ trợ, hoàn toàn không thể thay thế khả năng xử lý, tập trung của người lái.
Ngoài ra, áp lực từ các phương tiện phía sau cũng phần nào ảnh hưởng đến quyết định giữ khoảng cách an toàn. Tình trạng xe sau liên tục nháy đèn, bấm còi xin vượt dễ tạo ra tâm lý bất an với người lái xe phía trước. Để tránh bị làm phiền, nhiều tài xế chọn cách tăng tốc, rút ngắn cự ly với xe phía trước để “mở đường” cho xe sau vượt. Hành động này cũng dẫn đến nhiều phương tiện chạy sát nhau, khiến nguy cơ tai nạn liên hoàn tăng cao hơn nếu có xe phía trước phanh gấp.
Ở dải tốc độ 100 km/giờ, mỗi giây phương tiện sẽ di chuyển được 28 m. Giữ khoảng cách tối thiểu 100 m tương đương với việc tài xế có khoảng 3,6 giây để phản ứng trước khi xảy ra va chạm. Đây là thời gian vừa đủ để bộ não đánh giá nguy hiểm, người lái kịp thời xử lý tình huống.
Trên các tuyến cao tốc hiện nay đã lắp đặt biển báo cự ly 50 m, 100 m, 150 m và 200 m. Đây là tham chiếu quan trọng giúp tài xế đo lường chính xác khoảng cách thay vì ước lượng bằng cảm tính. Ngoài ra, quy tắc 3 giây là phương pháp thực dụng nhất để đảm bảo an toàn. Tài xế chọn một vật cố định bên đường và bắt đầu đếm khi xe trước đi qua. Nếu sau 3 giây xe mình mới đến điểm đó thì đồng nghĩa khoảng cách đang được duy trì an toàn.
Theo quy định hiện nay, mức phạt đối với hành vi không giữ khoảng cách an toàn giữa hai xe theo quy định, dẫn đến tai nạn giao thông bị phạt tương đối nặng. Theo điểm a, khoản 10, điều 6, Nghị định 168/2024/NĐ-CP, lỗi này bị phạt 20 – 22 triệu đồng và bị trừ 10 điểm bằng lái theo điểm d, khoản 16, điều 6 cùng Nghị định.
Nghiêm trọng hơn, nếu vụ tai nạn làm chết từ 1 người trở lên, khiến nạn nhân bị thương tích từ 61% trở lên, gây thiệt hại tài sản từ 100 triệu đồng trở lên, người vi phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo điều 260, Bộ luật Hình sự.
Nếu vụ tai nạn gây thiệt hại tài sản từ 100 triệu đồng trở lên hoặc khiến nạn nhân bị thương tích từ 61% trở lên, người vi phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo điều 260, Bộ luật Hình sự. Theo điểm a, khoản 8, điều 6, Thông tư 72/2024/TT-BCA, khi phát hiện các dấu hiệu này, lực lượng Cảnh sát giao thông phải chuyển hồ sơ cho cơ quan điều tra để xử lý theo tố tụng hình sự. Đây là ranh giới pháp lý buộc tài xế phải tuyệt đối tuân thủ quy định về khoảng cách.
Tháng 2.2026, doanh số VinFast chỉ đạt 9.903 xe do ảnh hưởng của kỳ nghỉ Tết Nguyên đán. Tuy nhiên, bước sang tháng 3, lượng xe điện bán ra của thương hiệu này đạt mức kỷ lục 27.609 xe, tăng hơn 17.700 xe so với tháng liền trước đó. Tính lũy kế 3 tháng đầu năm 2026, tổng lượng ô tô VinFast bàn giao đến tay khách hàng đạt tới 53.684 xe, bỏ xa Toyota ở vị trí thứ hai với doanh số 16.885 xe.
Góp công lớn vào thành công của VinFast trong tháng 3 là mẫu Limo Green với doanh số đạt 6.795 xe, tăng 276% so với tháng trước đó. Với kết quả này, Limo Green trở thành mẫu xe điện bán chạy nhất trong tháng, vượt mặt VF 3 với lượng xe bán ra chỉ đạt 4.729 xe. Dù vậy, lũy kế doanh số VF 3 sau 3 tháng đầu năm cũng đạt 10.188 xe, duy trì sức hút ổn định trên thị trường.
Ở nhóm xe gia đình, mẫu VinFast MPV 7 cũng bứt phá doanh số trong tháng 3 với lượng xe bán ra đạt 2.521 chiếc, tăng 116% so với tháng trước đó. Con số này giúp mẫu MPV điện của VinFast bỏ xa đối thủ cùng phân khúc, dùng động cơ đốt trong - Mitsubishi Xpander (đạt 1.763 xe).
Bên cạnh đó, mẫu SUV hạng C - VinFast VF 7 ghi nhận doanh số 1.732 xe trong tháng 3.2026, tăng 115% so với tháng 2, nâng tổng lũy kế 3 tháng đầu năm lên 3.514 xe. Trong khi đó, "đàn em" VinFast VF 6 ở phân khúc B-SUV đạt 3.152 xe bán ra, tăng trưởng hơn 200% so với tháng trước. Tổng cộng sau quý 1/2026, mẫu xe này đã đóng góp 6.679 xe vào kết quả chung của hãng.
Ngoài các mẫu xe kể trên, hai dòng xe hướng đến nhóm khách hàng kinh doanh dịch vụ cũng đạt kết quả khả quan. Cụ thể, mẫu xe tải điện EC Van đạt doanh số 1.136 chiếc, xe điện cỡ nhỏ Minio Green bán được 1.969 xe trong tháng 3 vừa qua. Điều này cho thấy các dòng xe điện nhỏ gọn chứng minh được hiệu quả kinh tế cho các đơn vị kinh doanh vận tải nội thành.
Thành công của VinFast trong tháng 3 một phần đến từ các chính sách hỗ trợ khách hàng từ ưu đãi lãi suất vay mua xe đến chương trình "đổi xăng lấy điện". Những rào cản về chi phí đầu tư ban đầu dần được xóa bỏ, tạo động lực mạnh mẽ cho làn sóng chuyển đổi xanh trên diện rộng.
Ngày 4-4, đại diện Đội cảnh sát giao thông đường bộ cao tốc số 6 (Đội 6) thuộc Phòng 6 Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an) cho biết đơn vị đang tăng cường lực lượng, sử dụng ô tô "hóa trang" di chuyển trên cao tốc để quay video, xử lý phạt "nóng" hoặc gửi thông báo "phạt nguội" các hành vi vi phạm như: Chuyển làn không xi nhan, dừng đỗ không đặt cảnh báo hoặc cảnh báo không đúng quy định... trên các đoạn tuyến cao tốc đảm trách như: TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây, Dầu Giây - Phan Thiết, Phan Thiết - Vĩnh Hảo, Vĩnh Hảo - Cam Lâm, Cam Lâm - Nha Trang, Vân Phong - Nha Trang.
Kết quả từ 6h ngày 3-4 đến 6h ngày 4-4 đã ghi nhận và phát hiện 98 trường hợp vi phạm, tổng mức phạt tiền dự kiến hơn 500 triệu đồng, đã lập biên bản trực tiếp 45 trường hợp, mức tiền phạt 151 triệu đồng.
Trong đó chuyển làn không có tín hiệu báo trước 10 trường hợp; dừng, đỗ trên đường cao tốc không đúng nơi quy định 20 trường hợp; dừng đỗ xe nơi có biển cấm 8 trường hợp; chạy quá tốc độ 29 trường hợp; chạy dưới tốc độ tối thiểu 17 trường hợp, chạy ở làn dừng xe khẩn cấp 4 trường hợp; vi phạm khác 10 trường hợp...
Đại diện Đội 6 nhấn mạnh trong bối cảnh hệ thống đường cao tốc ngày càng phát triển, góp phần rút ngắn thời gian di chuyển và thúc đẩy kinh tế, ý thức tham gia giao thông của một bộ phận người lái xe vẫn còn nhiều hạn chế.
Đặc biệt, những hành vi vi phạm trên cao tốc không chỉ gây mất an toàn mà còn tiềm ẩn nguy cơ dẫn đến các vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng.
Một trong những lỗi phổ biến là chuyển làn không có tín hiệu báo trước. Trên cao tốc, các xe di chuyển với tốc độ cao, do đó việc chuyển làn đột ngột khiến xe phía sau không kịp phản ứng. Hậu quả có thể là va chạm trực diện hoặc tai nạn liên hoàn, gây thiệt hại lớn về người và tài sản.
Bên cạnh đó tình trạng dừng, đỗ xe không đúng nơi quy định cũng đáng báo động. Cao tốc không phải là nơi để dừng xe tùy tiện.
Khi một xe đứng yên bất ngờ trên đường, các xe phía sau rất khó xử lý kịp thời, đặc biệt trong điều kiện thời tiết xấu hoặc tầm nhìn hạn chế. Điều này dễ dẫn đến những vụ tai nạn nghiêm trọng với hậu quả khó lường.
Một nguyên nhân khác dẫn đến tai nạn trên cao tốc là chạy quá tốc độ quy định. Khi vượt quá tốc độ cho phép, người lái xe sẽ giảm khả năng kiểm soát xe, đồng thời quãng đường phanh cũng dài hơn.
Trong trường hợp xảy ra va chạm, lực tác động lớn có thể gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng, thậm chí dẫn đến tử vong.
Không chỉ vậy, chạy dưới tốc độ tối thiểu cũng là hành vi nguy hiểm không kém. Việc di chuyển quá chậm phá vỡ dòng lưu thông chung, khiến các xe phía sau dễ rơi vào tình huống bất ngờ và không kịp xử lý, từ đó dẫn đến va chạm từ phía sau.
Đáng chú ý, nhiều tài xế còn lái xe vào làn dừng khẩn cấp để vượt hoặc tránh ùn tắc. Đây là hành vi vi phạm nghiêm trọng, bởi làn này được dành riêng cho các xe gặp sự cố bất khả kháng hoặc xe cứu hộ.
Việc chiếm dụng làn khẩn cấp có thể làm chậm trễ công tác cứu nạn, cứu hộ, khiến hậu quả của các vụ tai nạn trở nên nghiêm trọng hơn.
Cao tốc là tuyến đường bắt buộc phương tiện di chuyển tốc độ cao, từ 60 - 120 km/giờ nên cần sự tập trung cao độ của tài xế. Tuy nhiên trên thực tế, không ít người vẫn giữ thói quen vừa lái xe, vừa sử dụng điện thoại để làm việc cá nhân, gây mất tập trung và dễ dẫn đến tai nạn.
Chính vì điều này, lực lượng chức năng đã tiến hành ra quân, tuần tra và xử lý nghiêm hành vi vi phạm này. Cụ thể vào ngày 5.4 vừa qua, đội CSGT đường bộ cao tốc số 6, thuộc phòng 6, cục CSGT đã hóa trang để xử lý vi phạm trên tuyến cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây và phát hiện nhiều hành vi liên quan tới việc sử dụng điện thoại khi lái xe.
Theo đó, lực lượng chức năng đã sử dụng thiết bị kỹ thuật ghi hình và phát hiện tài xế L.H.H. (30 tuổi, ngụ tại Cần Thơ) có hành vi cầm điện thoại khi đang lái xe vào lúc 15 giờ 47 phút. Sau đó 3 phút, lực lượng chức năng cũng tiếp tục phát hiện tài xế L.T.Đ. (33 tuổi, ngụ tại Tây Ninh) vi phạm hành vi tương tự. Với hình ảnh rõ nét, các tài xế gần như không thể chối cãi và không kịp có biện pháp đối phó với lực lượng CSGT.
Căn cứ theo khoản 6, điều 9, luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, dùng tay cầm và sử dụng điện thoại hoặc thiết bị điện tử khác khi điều khiển phương tiện tham gia giao thông đang di chuyển trên đường bộ là hành vi bị nghiêm cấm. Với lỗi này, tài xế vi phạm sẽ bị phạt tiền từ 4 - 6 triệu đồng theo điểm h, khoản 5, điều 6, Nghị định 168/2024/NĐ-CP (Nghị định 168) và bị trừ 4 điểm giấy phép lái xe theo điểm b, khoản 16, điều 6 cùng Nghị định.
Trong trường hợp vừa lái xe, vừa sử dụng điện thoại và gây tai nạn, tài xế bị phạt với mức nặng hơn lên tới 22 triệu đồng theo điểm b, khoản 10, điều 6, Nghị định 168. Ngoài ra, lỗi này còn bị trừ thêm 10 điểm giấy phép lái xe theo điểm d, khoản 16, điều 6.
Phân tích ở góc độ an toàn, dùng điện thoại trên cao tốc là hành động đánh cược với tử thần. Ở vận tốc 100 km/giờ, mỗi giây trôi qua xe đã di chuyển được gần 28 m. Do đó, chỉ cần liếc nhìn điện thoại khoảng 4 giây, phương tiện đã di chuyển hơn 100 m nhưng không có sự kiểm soát và phản ứng từ tài xế.
Với khoảng cách này, nếu phương tiện phía trước phanh gấp hoặc có sự cố bất ngờ, tài xế hoàn toàn không có đủ thời gian để phản xạ, dẫn đến những vụ va chạm liên hoàn.
