Từng là tiến sĩ tâm lý học thần kinh và có công ty riêng, Stu Goldberg, 74 tuổi, chưa từng nghĩ sẽ phải lái xe đưa đón người lạ sau khi nghỉ hưu. Tuy nhiên, tình hình tài chính không như dự kiến đã thúc đẩy ông quay lại làm tài xế Uber về đêm ở New York.
Goldberg chỉ là một trong số nhiều người nghỉ hưu tại Mỹ quyết định đi làm lại trong những năm gần đây. Họ trở lại thị trường lao động vì chi phí sống tăng, khoản tích lũy cho tuổi già không đủ, một phần cũng vì muốn tiếp tục làm việc và giữ các giao tiếp xã hội.
Một số người tìm việc qua ứng dụng như Uber, Rover hay Poplin, nơi họ có thể tự chọn giờ làm và khối lượng công việc.
“Uber không phải lựa chọn tồi vì tôi cũng thoải mái khi đưa đón khách, đây là cách để tôi vừa có thể kiếm thêm tiền, vừa giữ lại được phần lớn tiền tiết kiệm”, Goldberg nói.
Sau hàng chục năm làm việc tại công ty phần mềm và tiếp thị, Goldberg nghỉ hưu, rồi tham gia công tác giảng dạy. Nhưng ông cần mức thu nhập cao hơn so với khoản thù lao bấp bênh từ công việc thỉnh giảng môn thống kê.
Việc lái Uber giúp Goldberg kiếm thêm thu nhập và gặp gỡ nhiều người. Có đêm, ông trò chuyện với một nhà sử học người Scotland về bộ phim Braveheart. Đêm khác, một hành khách hỏi ông về cách thức cầu hôn bạn gái. “Tôi ngạc nhiên vì mọi người sẵn sàng kể với tôi rất nhiều chuyện về các mối quan hệ của họ”, Goldberg nói.
Ông đánh giá cao việc mình có thể tự sắp xếp giờ làm, nhưng tài xế Uber là công việc không có ngày nghỉ phép hay nghỉ ốm hưởng lương, nên mỗi khi không chạy xe vì có việc gia đình hay lý do sức khỏe đồng nghĩa mất thu nhập.
“Dù bạn thích sự linh động ấy và không phải gọi cho ai để báo ‘hôm nay tôi nghỉ’, thực tế là ngày hôm đó bạn vẫn không kiếm được tiền nhưng vẫn phải trả tiền bảo hiểm”, Goldberg nói.
Nhà xã hội học Alexandrea Ravenelle, chuyên nghiên cứu về kinh tế tại Đại học Bắc Carolina, cho rằng thu nhập của tài xế công nghệ hay người giao hàng phụ thuộc lớn vào nền tảng, trong khi gần như phải tự gánh hết rủi ro nếu gặp tai nạn hoặc bị thương khi làm việc.
Với Goldberg, việc phải ngồi lái xe trong thời gian dài có thể ảnh hưởng xấu đến lưng và chân. Việc tìm nhà vệ sinh khi đang chạy xe cũng trở nên khó khăn hơn ở tuổi của ông. Chưa kể, những chi phí phát sinh cũng có thể làm sụt giảm thu nhập.
Goldberg kể ông từng va phải ba ổ gà lớn trong ba tuần, mỗi lần mất 144 USD tiền thay lốp và ông phải chịu lỗ dù làm việc đầy đủ.
Nhiều người cao tuổi khác ở Mỹ cũng tìm đến các công việc tự do để tăng thu nhập. Cựu y tá Barbara Baratta, 72 tuổi, đã nhận việc chăm sóc thú cưng qua ứng dụng Rover sau khi nghỉ hưu vài năm. Hàng ngày, công việc của bà là dắt chó đi dạo và cho mèo uống thuốc.
Việc này giúp bà vận động nhiều hơn, nhưng Baratta cũng thừa nhận vì tuổi tác và đầu gối không còn hoàn toàn khỏe mạnh nên việc đi qua địa hình dốc hoặc gồ ghề giờ đây khá khó khăn.
Baratta cho biết bà tính phí 20 USD cho nửa tiếng dắt chó mèo đi dạo, chưa bao gồm thời gian lái xe đến địa điểm. Với việc nền tảng giữ lại 20%, bà nhận được khoảng 1.000-2.000 USD mỗi tháng, giúp phần nào trang trải các hóa đơn. “Tôi không giàu lên nhờ việc này, nhưng tôi đã gặp được rất nhiều gia đình tốt”, bà nói.
Baruch Schwartz, 78 tuổi, từng làm nhiếp ảnh gia chụp đám cưới suốt nhiều thập kỷ trước khi công việc này trở nên quá nặng nhọc để ông tiếp tục làm toàn thời gian. Sau đó, ông chuyển sang lái xe cho Uber và Lyft, và thấy hài lòng vì bản thân vẫn còn có ích.
“Tôi cảm thấy như mình đang làm một việc có ý nghĩa”, ông nói sau khi đưa một hành khách về nhà sau buổi chạy thận.
Carly Roszkowski, phó chủ tịch phụ trách khả năng phục hồi tài chính tại tổ chức phi lợi nhuận AARP tại Mỹ, nhận định tuổi thọ con người đang tăng lên, nên thời gian làm việc trong vòng đời cũng được nới dài hơn trước. Theo khảo sát của AARP hồi tháng 1/2025, trung bình cứ 5 người Mỹ trên 50 tuổi chưa nghỉ hưu thì có một người không có tiền tích lũy cho tuổi già.
“Quan niệm nghỉ hưu là một dấu mốc rõ ràng để ngừng làm việc trên thực tế đã không còn đúng với đa số người Mỹ”, Roszkowski phân tích.
Reuters đưa tin phi thuyền Orion chở 4 phi hành gia thuộc sứ mệnh Artemis 2 của NASA đã đi vào vùng ảnh hưởng trọng lực của mặt trăng vào rạng sáng 6.4 (giờ Mỹ).
Phi hành đoàn Artemis 2 sẽ được đánh thức vào khoảng 10 giờ 50 sáng 6.4 giờ miền Đông (21 giờ 50 cùng ngày, giờ VN). Đến 19 giờ 5 phút, phi thuyền sẽ đạt vị trí xa nhất của hành trình, cách trái đất 406.772 km, vượt xa kỷ lục do phi hành đoàn Apollo 13 nắm giữ trong 56 năm qua.
Khi đó, phi thuyền sẽ bay quanh phía xa của mặt trăng, giúp các phi hành gia chiêm ngưỡng cung trăng từ độ cao khoảng 6.437 km phía trên mặt tối của chị Hằng.
Khi bay qua phía xa của mặt trăng, tàu sẽ bị mất liên lạc trong thời gian ngắn khi mặt trăng che mất tín hiệu vô tuyến và laser giúp tàu kết nối với Mạng lưới Không gian sâu của NASA. Đây là mạng lưới toàn cầu gồm các ăngten liên lạc vô tuyến khổng lồ mà NASA sử dụng để liên lạc với phi hành đoàn.
Toàn bộ thời gian tàu Orion bay lướt qua mặt trăng kéo dài khoảng 6 giờ. Trong đó, các phi hành gia sẽ sử dụng máy ảnh chuyên nghiệp để chụp những bức ảnh chi tiết qua cửa sổ của tàu Orion về hình bóng mặt trăng, cho thấy một góc nhìn hiếm hoi và có giá trị khoa học về ánh sáng mặt trời lọc qua các rìa của mặt trăng.
Phi đoàn cũng sẽ có cơ hội chụp ảnh một khoảnh khắc hiếm hoi khi trái đất mọc lên từ đường chân trời mặt trăng khi tàu vũ trụ của họ nổi lên từ phía bên kia.
Một nhóm gồm hàng chục nhà khoa học mặt trăng được bố trí tại Phòng Đánh giá khoa học tại Trung tâm Vũ trụ Johnson của NASA ở thành phố Houston sẽ ghi chép lại khi các phi hành gia mô tả cảnh tượng họ nhìn thấy trong thời gian thực.
Sứ mệnh Artemis 2 kéo dài gần 10 ngày, là chuyến bay có người lái đầu tiên trong chương trình Artemis. Chương trình trị giá hàng tỉ USD này được thiết lập nhằm mục đích đưa các phi hành gia trở lại bề mặt mặt trăng vào năm 2028 và thiết lập sự hiện diện lâu dài của Mỹ ở đó trong tương lai. NASA nhắm đến xây dựng một căn cứ trên mặt trăng để làm nơi thử nghiệm cho các sứ mệnh tiềm năng trong tương lai đến sao Hỏa.
"Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) đã tấn công một chỉ huy cấp cao thuộc Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya của Iran. Một giáo đường Do Thái gần đó bị hư hại trong vụ tập kích", một phát ngôn viên IDF ngày 7/4 cho biết. "Chúng tôi lấy làm tiếc về thiệt hại ngoài dự kiến với giáo đường này".
IDF cho biết đang xem xét hậu quả của vụ tấn công, đồng thời khẳng định đã thực hiện các biện pháp giảm thiểu nguy cơ gây hại cho dân thường, trong đó có dùng các loại đạn chính xác và giám sát trên không.
Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya là cơ quan phụ trách hoạt động tác chiến của lực lượng vũ trang Iran.
Trước đó, tờ Shargh và hãng thông tấn Mehr của Iran đưa tin giáo đường Do Thái Rafi-Nia ở trung tâm Tehran đã bị phá hủy hoàn toàn. Cơ sở này được đánh giá là một trong những nơi quan trọng nhất để người Do Thái tại Iran tụ họp và hành lễ.
Hãng thông tấn IRNA nói rằng tiêm kích Israel đã nhắm mục tiêu vào giáo đường Do Thái và một tòa nhà liền kề.
Đạo Hồi là quốc giáo tại Iran, còn Bái hỏa giáo, Do Thái giáo cùng Kitô giáo là các tôn giáo thiểu số và có đại diện trong quốc hội nước này. Iran là quốc gia có số dân Do Thái nhiều thứ hai tại Trung Đông, sau Israel, với cộng đồng ước tính khoảng 8.000-15.000 người.
Theo một số nguồn tin, tại Iran có khoảng 25 giáo đường Do Thái, một số nhà hàng phục vụ các món ăn kosher, một viện dưỡng lão, một nghĩa trang và một thư viện Do Thái.
"Mỹ và Israel đã thực hiện các cuộc tấn công vào đảo Kharg. Một số vụ nổ đã được ghi nhận tại đó", hãng tin Mehr của Iran hôm nay cho hay. Theo hãng tin này, các tiêm kích của Mỹ và Israel đã tấn công cảng xuất khẩu dầu mỏ quan trọng của Iran trên đảo. Hiện chưa có thông tin cụ thể về thương vong hay thiệt hại.
Phó tổng thống Mỹ JD Vance xác nhận thông tin nước này không kích mục tiêu quân sự trên đảo Kharg, song nhấn mạnh ông không nghĩ các cuộc tấn công này đánh dấu sự thay đổi chiến lược, cũng như không thay đổi thời hạn mà Tổng thống Donald Trump đã đặt ra cho Iran. Ông Trump đã yêu cầu Iran mở lại eo biển Hormuz trước 20h ngày 7/4 (7h ngày 8/4 giờ Hà Nội) nếu không muốn cơ sở hạ tầng dân sự, trong đó có cầu và nhà máy điện, bị tàn phá.
Nhà báo Barak Ravid của trang Axios dẫn lời một quan chức Mỹ nói rằng quân đội nước này đã tấn công hơn 50 mục tiêu quân sự trên hòn đảo nằm ngoài khơi bờ biển phía tây của Iran, song không nhắm vào cơ sở dầu mỏ.
Ông Trump tuần trước tuyên bố tất cả mục tiêu quân sự trên đảo Kharg "đã bị phá hủy hoàn toàn".
Giá dầu thô của Mỹ tiếp tục tăng sau thông tin về cuộc tấn công vào cảng xuất khẩu của Iran trên đảo Kharg. Giá dầu WTI dự kiến giao vào tháng 5 tăng 2,1%, lên 114,71 USD/thùng. Giá dầu thô Brent dự kiến giao trong tháng 6 tăng 0,4%, lên 110,22 USD/thùng.
Mỹ từng không kích đảo Kharg ngày 13/3. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ khi đó cho biết 90 mục tiêu trên đảo đã bị đánh trúng, gồm "kho chứa thủy lôi, hầm chứa tên lửa và nhiều địa điểm quân sự khác". Tổng thống Trump sau đó nói rằng Mỹ đã tránh tấn công cơ sở hạ tầng dầu mỏ trên đảo.
Đảo Kharg nằm trong vịnh Ba Tư, cách bờ biển Iran khoảng 25 km, cách eo biển Hormuz hơn 480 km, có chiều dài chỉ 6 km và diện tích 20 km2. Các cơ sở tại Kharg có công suất xử lý 7 triệu thùng dầu mỗi ngày và khoảng 90% lượng dầu thô xuất khẩu của Iran đi qua hòn đảo.
Với nền kinh tế phụ thuộc đáng kể vào xuất khẩu năng lượng, Kharg được coi là "huyết mạch dầu mỏ" và mắt xích sống còn của Iran.
Truyền thông Mỹ tháng trước đưa tin Lầu Năm Góc đang chuẩn bị cho chiến dịch trên bộ kéo dài nhiều tuần tại Iran, trong số này có thể bao gồm điều đặc nhiệm và bộ binh tham gia đột kích lên đảo Kharg.
Khoảng 3.500 thủy thủ và lính thủy đánh bộ Mỹ trên tàu USS Tripoli, cùng vận tải cơ, tiêm kích và phương tiện đổ bộ đã tới Trung Đông vào ngày 27/3. Tuy nhiên, các quan chức Mỹ cho biết việc điều lực lượng lớn đến khu vực không đồng nghĩa ông Trump đã quyết định mở chiến dịch trên bộ nhằm vào Iran.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf ngày 29/3 tuyên bố các quân nhân Iran "đang chờ lính Mỹ đổ bộ, sẵn sàng tung đòn hủy diệt đối phương và trừng phạt dứt điểm những đồng minh khu vực của họ".
Mỹ - Israel những ngày qua đã bắt đầu nhắm vào hạ tầng chiến lược và cơ sở năng lượng của Iran. Giới chức Iran ngày 7/4 cho biết ít nhất hai cây cầu, đường ray xe lửa và một tuyến đường cao tốc quan trọng bị hư hại do đòn không kích mới nhất của Mỹ và Israel.
Một số khu vực ở các thành phố Karaj và Fardis gần thủ đô Tehran đã bị mất điện sau khi đường dây truyền tải điện và một trạm biến áp bị phá hủy do không kích.
Quân đội Israel cùng ngày cho biết họ đã hoàn thành đợt tấn công quy mô lớn nhắm vào "các cơ sở hạ tầng" của Iran, song không cung cấp chi tiết về những địa điểm đó.
