Ngày 15/4, Thông tư 08 của Bộ Khoa học và Công nghệ chính thức có hiệu lực. Người dân có thể tự xác nhận các số điện thoại chính chủ đang sử dụng thông qua việc kiểm tra các thuê bao được đăng ký theo giấy tờ tùy thân. Nếu số điện thoại đang dùng chưa có thông tin chính xác của bản thân, người dùng cần đăng ký lại đúng thông tin cá nhân.
Về phía nhà mạng, số thuê bao di động phải được đối soát, xác thực đầy đủ các trường thông tin gồm: số định danh cá nhân, họ tên, ngày sinh và dữ liệu sinh trắc học ảnh khuôn mặt, bảo đảm trùng khớp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư hoặc cơ sở dữ liệu căn cước.
Trong ảnh, một người dân đang được nhân viên nhà mạng Viettel xác thực thông tin, sinh trắc học ảnh khuôn mặt.
Ngày 15/4, Thông tư 08 của Bộ Khoa học và Công nghệ chính thức có hiệu lực. Người dân có thể tự xác nhận các số điện thoại chính chủ đang sử dụng thông qua việc kiểm tra các thuê bao được đăng ký theo giấy tờ tùy thân. Nếu số điện thoại đang dùng chưa có thông tin chính xác của bản thân, người dùng cần đăng ký lại đúng thông tin cá nhân.
Về phía nhà mạng, số thuê bao di động phải được đối soát, xác thực đầy đủ các trường thông tin gồm: số định danh cá nhân, họ tên, ngày sinh và dữ liệu sinh trắc học ảnh khuôn mặt, bảo đảm trùng khớp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư hoặc cơ sở dữ liệu căn cước.
Trong ảnh, một người dân đang được nhân viên nhà mạng Viettel xác thực thông tin, sinh trắc học ảnh khuôn mặt.
Lo ngại bị khóa số điện thoại, nhiều người đã đi xác thực thông tin ngay trong ngày đầu tiên. Cửa hàng giao dịch của nhà mạng Viettel ở 32 Phan Chu Trinh (Hà Nội) đông khách từ sáng sớm.
Quy định mới là bước tiếp nối của các chính sách chuẩn hóa thông tin thuê bao trước đó, tức không yêu cầu tất cả người dùng phải xác thực lại. Cụ thể, những thuê bao đã đăng ký bằng thẻ căn cước, thẻ căn cước công dân gắn chip 12 số hoặc thông qua VNeID không cần thực hiện lại thủ tục, trừ trường hợp thay đổi thiết bị sau ngày 15/6.
Tuy nhiên, nhân viên một cửa hàng cho biết nhiều người hiểu nhầm về quy định, nên dù đã cập nhật căn cước công dân, thông tin chính chủ rồi, họ vẫn đến thực hiện tiếp vì sợ bị khóa.
Lo ngại bị khóa số điện thoại, nhiều người đã đi xác thực thông tin ngay trong ngày đầu tiên. Cửa hàng giao dịch của nhà mạng Viettel ở 32 Phan Chu Trinh (Hà Nội) đông khách từ sáng sớm.
Quy định mới là bước tiếp nối của các chính sách chuẩn hóa thông tin thuê bao trước đó, tức không yêu cầu tất cả người dùng phải xác thực lại. Cụ thể, những thuê bao đã đăng ký bằng thẻ căn cước, thẻ căn cước công dân gắn chip 12 số hoặc thông qua VNeID không cần thực hiện lại thủ tục, trừ trường hợp thay đổi thiết bị sau ngày 15/6.
Tuy nhiên, nhân viên một cửa hàng cho biết nhiều người hiểu nhầm về quy định, nên dù đã cập nhật căn cước công dân, thông tin chính chủ rồi, họ vẫn đến thực hiện tiếp vì sợ bị khóa.
Cửa hàng của Mobifone trên đường Trần Não, phường An Khánh, TP HCM cũng đón nhiều khách hàng hơn ngày thường.
Việc nhiều người đến làm thủ tục trong ngày đầu khiến một số điểm giao dịch của các nhà mạng bị quá tải. Rất nhiều trường hợp sau khi kiểm tra đã được xác nhận thông tin đầy đủ từ trước và được nhân viên giải thích để yên tâm ra về.
Cửa hàng của Mobifone trên đường Trần Não, phường An Khánh, TP HCM cũng đón nhiều khách hàng hơn ngày thường.
Việc nhiều người đến làm thủ tục trong ngày đầu khiến một số điểm giao dịch của các nhà mạng bị quá tải. Rất nhiều trường hợp sau khi kiểm tra đã được xác nhận thông tin đầy đủ từ trước và được nhân viên giải thích để yên tâm ra về.
Anh Trần Mạnh Linh (Ngô Quyền, Hà Nội) nói biết thông tin qua báo chí, đã thử làm trên ứng dụng My Viettel nhưng chưa được nên ra quầy giao dịch gần nhà để thực hiện.
Các nhà mạng đồng loạt cho biết dữ liệu đang được cập nhật dần và sẽ sớm chủ động gửi thông báo đến người dùng để kiểm tra, xác nhận thông tin.
Do lượng thuê bao lớn, yêu cầu xác thực không được gửi đồng loạt, mà chia thành nhiều đợt để tránh quá tải hệ thống. Vì vậy, nếu chưa nhận được thông báo chính thức, người dùng không cần chủ động đi xác thực và cũng không nên lo ngại bị khóa SIM.
Anh Trần Mạnh Linh (Ngô Quyền, Hà Nội) nói biết thông tin qua báo chí, đã thử làm trên ứng dụng My Viettel nhưng chưa được nên ra quầy giao dịch gần nhà để thực hiện.
Các nhà mạng đồng loạt cho biết dữ liệu đang được cập nhật dần và sẽ sớm chủ động gửi thông báo đến người dùng để kiểm tra, xác nhận thông tin.
Do lượng thuê bao lớn, yêu cầu xác thực không được gửi đồng loạt, mà chia thành nhiều đợt để tránh quá tải hệ thống. Vì vậy, nếu chưa nhận được thông báo chính thức, người dùng không cần chủ động đi xác thực và cũng không nên lo ngại bị khóa SIM.
Điểm giao dịch của nhà mạng Vinaphone ở số 75 Đinh Tiên Hoàng, phường Hoàn Kiếm, Hà Nội sáng 15/4. Theo đại diện nhà mạng, không chỉ giao dịch viên trực quầy, lực lượng khối văn phòng cũng được điều động để hướng dẫn, hỗ trợ người dân thực hiện thao tác kỹ thuật. Các điểm giao dịch đồng loạt kéo dài thời gian làm việc với yêu cầu “hết khách mới nghỉ”.
Điểm giao dịch của nhà mạng Vinaphone ở số 75 Đinh Tiên Hoàng, phường Hoàn Kiếm, Hà Nội sáng 15/4. Theo đại diện nhà mạng, không chỉ giao dịch viên trực quầy, lực lượng khối văn phòng cũng được điều động để hướng dẫn, hỗ trợ người dân thực hiện thao tác kỹ thuật. Các điểm giao dịch đồng loạt kéo dài thời gian làm việc với yêu cầu “hết khách mới nghỉ”.
Ngoài tăng nhân sự tại phòng giao dịch, nhà mạng cũng bố trí thêm các điểm lưu động nhằm xác thực, định danh SIM chính chủ cho người dùng. Trong ảnh là một một điểm giao dịch “dã chiến” tại phường Hà Đông, Hà Nội.
Ngoài tăng nhân sự tại phòng giao dịch, nhà mạng cũng bố trí thêm các điểm lưu động nhằm xác thực, định danh SIM chính chủ cho người dùng. Trong ảnh là một một điểm giao dịch “dã chiến” tại phường Hà Đông, Hà Nội.
Chị Nguyễn Thanh Phúc (phường Hai Bà Trưng, Hà Nội) đọc thông tin cần xác nhận thuê bao qua mạng xã hội. Tuy nhiên, do không hiểu rõ nên chị vẫn ra quầy giao dịch để thực hiện, nhưng được nhân viên nhà mạng hướng dẫn tự làm qua ứng dụng VNeID.
Các nhà mạng cho biết chỉ một nhóm người dùng nhất định mới cần xác thực lại, là những thuê bao nhận được thông báo trực tiếp từ nhà mạng qua tin nhắn hoặc cuộc gọi. Đây thường là các trường hợp sử dụng căn cước công dân 9 số, cần bổ sung xác thực bằng sinh trắc học, hoặc các số điện thoại không chính chủ, khi người đứng tên xác nhận “không sử dụng” trên VNeID.
Chị Nguyễn Thanh Phúc (phường Hai Bà Trưng, Hà Nội) đọc thông tin cần xác nhận thuê bao qua mạng xã hội. Tuy nhiên, do không hiểu rõ nên chị vẫn ra quầy giao dịch để thực hiện, nhưng được nhân viên nhà mạng hướng dẫn tự làm qua ứng dụng VNeID.
Các nhà mạng cho biết chỉ một nhóm người dùng nhất định mới cần xác thực lại, là những thuê bao nhận được thông báo trực tiếp từ nhà mạng qua tin nhắn hoặc cuộc gọi. Đây thường là các trường hợp sử dụng căn cước công dân 9 số, cần bổ sung xác thực bằng sinh trắc học, hoặc các số điện thoại không chính chủ, khi người đứng tên xác nhận “không sử dụng” trên VNeID.
Đa số người dùng có thể thực hiện việc chuẩn hóa thông tin, xác thực và xác nhận thuê bao sử dụng trên điện thoại thông minh. Việc xác nhận có thể làm qua VNeID (với tất cả các nhà mạng) hoặc thông qua ứng dụng của từng nhà mạng cụ thể như Viettel, Mobifone, Vinaphone.
Đa số người dùng có thể thực hiện việc chuẩn hóa thông tin, xác thực và xác nhận thuê bao sử dụng trên điện thoại thông minh. Việc xác nhận có thể làm qua VNeID (với tất cả các nhà mạng) hoặc thông qua ứng dụng của từng nhà mạng cụ thể như Viettel, Mobifone, Vinaphone.
Nhóm người dùng được khuyến nghị thực hiện ngay trong đợt này gồm người đăng ký SIM di động bằng giấy tờ khác không phải CCCD, nhóm thuê bao đứng tên hộ người thân. Có bốn cách xác thực được chấp nhận, gồm: trực tuyến thông qua VNeID; qua ứng dụng của nhà mạng; trực tiếp tại địa điểm dịch vụ của nhà mạng; và tại địa điểm được nhà mạng ủy quyền.
Biện pháp mới giúp ngăn chặn tình trạng thông tin của người này đứng tên cho số điện thoại của người khác, một trong những nguyên nhân dẫn đến SIM không chính chủ và vấn nạn cuộc gọi rác thời gian qua.
Nhóm người dùng được khuyến nghị thực hiện ngay trong đợt này gồm người đăng ký SIM di động bằng giấy tờ khác không phải CCCD, nhóm thuê bao đứng tên hộ người thân. Có bốn cách xác thực được chấp nhận, gồm: trực tuyến thông qua VNeID; qua ứng dụng của nhà mạng; trực tiếp tại địa điểm dịch vụ của nhà mạng; và tại địa điểm được nhà mạng ủy quyền.
Biện pháp mới giúp ngăn chặn tình trạng thông tin của người này đứng tên cho số điện thoại của người khác, một trong những nguyên nhân dẫn đến SIM không chính chủ và vấn nạn cuộc gọi rác thời gian qua.
Theo PhoneArena, một báo cáo gần đây từ Quỹ Giáo dục US PIRG chỉ ra rằng, trong khi Samsung và Apple đứng đầu về doanh số điện thoại, hai công ty này còn nằm gần cuối bảng xếp hạng về khả năng sửa chữa sản phẩm. Cụ thể, Samsung nhận điểm D, trong khi Apple đứng cuối với điểm D-, khiến cả hai thương hiệu này tụt lại phía sau nhiều đối thủ khác.
Báo cáo mang tên "Thất bại trong việc khắc phục vấn đề" sử dụng hệ thống chấm điểm khả năng sửa chữa EPREL mới của Liên minh châu Âu (EU), thay thế cho chỉ số sửa chữa cũ của Pháp. Hệ thống này tập trung vào mức độ dễ dàng tháo lắp và sửa chữa điện thoại, một yếu tố quan trọng khi sản phẩm gặp sự cố. Trong khi Motorola dẫn đầu với điểm B+, Google đạt điểm C-, Samsung và Apple lại bị đánh giá thấp do cam kết hỗ trợ phần mềm không đủ mạnh.
Mặc dù cả hai công ty đều cung cấp hơn 5 năm cập nhật phần mềm, nhưng trong cơ sở dữ liệu EPREL của EU, họ chỉ cam kết mức tối thiểu 5 năm và dẫn đến điểm số thấp trong hạng mục này. Hơn nữa, cả Samsung và Apple đều tham gia các nhóm thương mại như TechNet và Consumer Technology Association, những tổ chức tích cực phản đối luật Quyền sửa chữa, dẫn đến họ bị trừ điểm.
Báo cáo chỉ ra rằng, Samsung chỉ được đánh giá trên 5 mẫu điện thoại, trong khi Apple và Motorola có tới 10 mẫu, ít nhiều tạo ra sự không đồng đều trong so sánh. Mặc dù vậy, thông điệp từ báo cáo vẫn rõ ràng: các công ty lớn như Samsung và Apple cần cải thiện khả năng sửa chữa sản phẩm của mình.
Vấn đề sửa chữa dễ dàng đặc biệt quan trọng vì Samsung và Apple là những thương hiệu được nhiều người tiêu dùng Mỹ ưa chuộng. Việc các công ty này đứng cuối bảng xếp hạng về khả năng sửa chữa rõ ràng gây ra sự thất vọng. Tuy nhiên, cả Samsung và Apple đều là những thương hiệu lớn và có đủ nguồn lực để cải thiện tình hình.
Ông Trump điện đàm với phi hành đoàn Artemis II sau khi tàu vũ trụ Orion vượt qua vùng tối Mặt Trăng, khoảng 9h30 ngày 7/4 (giờ Hà Nội). Ông gọi điện từ xa và được Giám đốc NASA Jared Isaacman kết nối từ Trung tâm Vũ trụ Johnson của NASA ở Houston.
"Hôm nay các bạn đã làm nên lịch sử và khiến cả nước Mỹ vô cùng tự hào", Tổng thống Trump nói. "Gần đây, chúng ta có rất nhiều điều đáng tự hào, nhưng không sánh được với những gì các bạn đang làm, là bay vòng quanh Mặt Trăng lần đầu tiên sau hơn nửa thế kỷ và phá kỷ lục về khoảng cách xa nhất so với Trái Đất".
Tổng thống Mỹ cũng cho biết "đích thân" gửi lời chào và chúc mừng đến chỉ huy Reid Wiseman, phi công Victor Glover, chuyên gia sứ mệnh Christina Koch và Jeremy Hansen, cũng như cảm ơn toàn bộ đội ngũ NASA. "Các bạn thực sự là những người tiên phong thời hiện đại", ông tiếp tục.
Người đứng đầu Nhà Trắng thêm rằng, ông muốn Isaacman đưa phi hành đoàn Artemis II đến Phòng Bầu dục sau khi họ trở về Trái Đất. "Tôi sẽ xin chữ ký của các bạn", Trump nói. "Tôi không thường xuyên xin chữ ký, nhưng các bạn xứng đáng với điều đó. Các bạn thực sự đặc biệt. Mọi người đang bàn tán về điều này, và tôi mong được gặp tại Phòng Bầu dục ở Nhà Trắng, cùng nhau chúc mừng những thành tựu và thử thách phi thường".
Ông Trump cũng yêu cầu các phi hành gia kể lại điều gì gây ấn tượng nhất. Chỉ huy Reid Wiseman chọn mô tả khoảnh khắc chứng kiến nhật thực trên tàu Orion. "Chúng tôi có thể nhìn thấy vành nhật hoa của Mặt Trời, và sau đó là chuỗi các hành tinh thẳng hàng với sao Hỏa", Wiseman nói. "Tất cả đều rất háo hức khi nghĩ đến tương lai con người sẽ sống trên hai hành tinh".
"Tôi nghĩ điểm ấn tượng nhất, thưa ngài Tổng thống, là việc trở về từ phía xa của Mặt Trăng và được nhìn thấy Trái Đất sau khi mất liên lạc khoảng 45 phút", nữ phi hành gia Christina Koch nói. "Điều đó thực sự nhắc nhở chúng ta về một nơi đặc biệt, về tầm quan trọng mà quốc gia chúng ta phải nỗ lực dẫn đầu trong việc khám phá không gian sâu thẳm".
Jeremy Hansen của Cơ quan Vũ trụ Canada cho biết khi trở lại từ mặt tối của Mặt Trăng, cảm giác của ông "không ở trong một khoang tàu", và "thực sự choáng ngợp trước trải nghiệm phi thường". Ông cũng ca ngợi nước Mỹ và Tổng thống Trump về sự tiên phong trong chinh phục vũ trụ.
Đáp lại, ông Trump cho biết đã nói chuyện với Thủ tướng Canada Wayne Gretzky và "nhiều người bạn khác" ở Canada, bày tỏ niềm tự hào của họ về Hansen và phi hành đoàn Artemis II. "Bạn có rất nhiều sự can đảm, rất nhiều dũng khí và rất nhiều tài năng", ông Trump nói.
Koch, người phụ nữ đầu tiên trong lịch sử hoàn thành chuyến bay ngang qua Mặt Trăng, nói thêm rằng bà đang thích nghi "rất tốt" với cuộc sống trong không gian. "Thời gian trôi qua quá nhanh. Tôi chưa sẵn sàng về nhà", Koch nói. "Được ở trong một tàu vũ trụ đang bay sâu vào không gian và tự mình điều khiển nó bay vòng quanh quả là trải nghiệm tuyệt vời".
Phi hành đoàn cho biết, khi mất liên lạc, họ đã cùng nhau ăn bánh quy kem vị siro phong do Hansen chuẩn bị để kỷ niệm "khoảnh khắc kỳ diệu".
Tàu vũ trụ Orion hiện rời phạm vi ảnh hưởng của Mặt Trăng - khu vực có lực hấp dẫn của Mặt Trăng mạnh hơn Trái Đất. Tàu dự kiến thực hiện lần đốt nhiên liệu đầu tiên để duy trì quỹ đạo trở về. Ngoài ra, phi hành đoàn sẽ thực hiện cuộc gọi đặc biệt trong không gian tới các phi hành gia trên Trạm Vũ trụ Quốc tế ISS trước khi trở về Trái Đất cuối tuần này.
Tàu Orion rời bệ phóng tối 1/4 (5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội) đưa bốn phi hành gia bay tới Mặt Trăng, trở thành sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Nhiệm vụ Artemis II đánh dấu hàng loạt cột mốc trong ngành hàng không vũ trụ. Ví dụ, phi hành gia da màu, người phụ nữ, người không phải công dân Mỹ đầu tiên, phi hành gia lớn tuổi nhất đến Mặt Trăng.
Bên cạnh đó, đây là chuyến bay có người lái đầu tiên của tên lửa Hệ thống Phóng Không gian (SLS) và tàu Orion. Rất nhiều công nghệ trên tàu cũng lần đầu được thử nghiệm ngoài không gian như Hệ thống Liên lạc Quang học Orion Artemis II, sử dụng tia laser để gửi và nhận dữ liệu từ Trái Đất. Ngoài ra, tàu cũng trang bị nhà vệ sinh hoạt động đầy đủ đầu tiên trong chuyến bay tới Mặt Trăng.
Bảo Lâm tổng hợp
Artemis II lập kỷ lục mới về khoảng cách
Phi hành đoàn Artemis II quan sát nhật thực đặc biệt
Phi hành đoàn Artemis II gián đoạn kết nối với Trái Đất trong 40 phút
Một báo cáo an ninh mạng gần đây cảnh báo hàng loạt ứng dụng Android phổ biến đang vô tình để lộ khóa truy cập Google Gemini, mở ra nguy cơ bị khai thác trái phép mà người dùng thông thường khó có thể nhận ra.
Theo báo cáo của Công ty an ninh mạng CloudSEK, vấn đề nằm ở các khóa API mà ứng dụng sử dụng để kết nối với dịch vụ của Google, vốn được ví như 'chìa khóa' cho phép ứng dụng giao tiếp với hệ thống AI của hãng.
Trước đây, các khóa này được xem là thành phần kỹ thuật bình thường và nhiều nhà phát triển vẫn tích hợp sẵn trong ứng dụng mà không gây lo ngại, do chúng không được thiết kế để mở rộng quyền truy cập theo cách nguy hiểm như hiện nay.
Tuy nhiên khi Google Gemini được tích hợp vào hệ sinh thái Google Cloud, các khóa truy cập cũ trở nên nhạy cảm hơn đáng kể, không chỉ còn là mã định danh kỹ thuật mà có thể trở thành cánh cửa truy cập vào các dịch vụ AI có tính phí.
Đáng chú ý, sự thay đổi này diễn ra âm thầm, khiến nhiều nhà phát triển không được cảnh báo đầy đủ rằng những khóa từng được xem là an toàn có thể bị khai thác theo cách hoàn toàn khác.
Theo cách ví von, một chiếc chìa khóa vốn chỉ mở cửa phụ nay có thể mở cả kho chứa tài sản giá trị, và nếu bị lộ, nó có thể bị sử dụng để truy cập trái phép vào các tài nguyên không thuộc quyền sở hữu.
Vấn đề nằm ở chỗ các doanh nghiệp hoặc nhà phát triển có thể chỉ phát hiện sự cố khi chi phí sử dụng tăng bất thường.
Báo cáo cho biết 22 ứng dụng Android phổ biến đang gặp tình trạng này, với tổng lượt cài đặt hơn 500 triệu, cho thấy mức độ ảnh hưởng không chỉ giới hạn ở một số ít ứng dụng mà có thể tác động tới hàng trăm triệu người dùng trên toàn cầu.
Dù không trực tiếp nhìn thấy các khóa API, người dùng cuối vẫn có nguy cơ chịu ảnh hưởng nếu ứng dụng họ sử dụng không được bảo vệ đúng cách.
Điều khiến sự cố này đáng lo là hậu quả không dừng ở khía cạnh kỹ thuật. Khi khóa API bị lộ, kẻ xấu có thể dùng nó để gửi yêu cầu đến Gemini như thể họ là người được phép sử dụng dịch vụ.
Mỗi lần như vậy có thể làm phát sinh chi phí cho chủ tài khoản hoặc đơn vị sở hữu hệ thống. Nếu việc khai thác diễn ra liên tục, hóa đơn có thể tăng rất nhanh.
Báo cáo của CloudSEK nêu ra những trường hợp thiệt hại tài chính thực tế. Có cá nhân được cho là mất hơn 15.000 USD chỉ trong một đêm vì tài khoản bị khai thác trái phép. Một doanh nghiệp ở Nhật Bản cũng chịu tổn thất lên tới khoảng 128.000 USD. Những con số này cho thấy đây không còn là rủi ro trên lý thuyết, mà là vấn đề có thể gây thiệt hại rất cụ thể và rất nặng nề.
Với người dùng phổ thông, câu hỏi đặt ra là: Mình có thể làm gì? Thực tế, đa số người dùng sẽ không tự mình kiểm tra được khóa API hay cấu hình hệ thống phía sau ứng dụng. Nhưng điều đó không có nghĩa là bạn hoàn toàn bất lực.
Cách an toàn nhất là ưu tiên các ứng dụng uy tín, có cập nhật thường xuyên, và tránh cài đặt những ứng dụng lạ không rõ nguồn gốc. Với các ứng dụng đã dùng lâu ngày, việc cập nhật phiên bản mới nhất cũng rất quan trọng, vì nhiều bản vá bảo mật thường được phát hành theo kiểu âm thầm nhưng cần thiết.
Ở phía nhà phát triển, sự cố này là lời nhắc rõ ràng rằng một thay đổi hạ tầng dù nhỏ cũng có thể tạo ra hậu quả lớn nếu không được đánh giá lại toàn diện. Các khóa API cần được quản lý chặt chẽ hơn, giới hạn quyền truy cập rõ ràng hơn, và phải có cơ chế theo dõi bất thường để phát hiện sớm các hành vi khai thác trái phép. Khi AI ngày càng đi sâu vào ứng dụng hằng ngày, an toàn không còn là lớp bổ sung, mà phải trở thành phần cốt lõi ngay từ đầu.
