Trong thông cáo của Bộ Ngoại giao Nga về cuộc điện đàm giữa Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov và người đồng cấp Iran Abbas Araghchi ngày 5/4, Moskva bày tỏ hy vọng những nỗ lực nhằm giảm căng thẳng về Iran sẽ đạt tiến triển thực chất.
“Tiến trình đó sẽ suôn sẻ hơn nếu phía Mỹ thôi dùng những ngôn từ mang tính tối hậu thư và đưa tình hình trở lại quỹ đạo đàm phán”, thông cáo cho hay.
Tuyên bố của Bộ Ngoại giao Nga nêu rằng cả Moskva và Tehran “kêu gọi các bên nỗ lực tránh các hành động, kể cả tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, có thể làm suy yếu những cơ hội còn lại để thúc đẩy các nỗ lực chính trị và ngoại giao nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng”.
Ông Lavrov và ông Araghchi cũng kêu gọi Washington ngừng “các cuộc tấn công bất hợp pháp vào cơ sở hạ tầng dân sự”, như nhà máy điện hạt nhân Bushehr, nơi các nhân viên người Nga đang làm việc với tư cách kỹ thuật viên.
Theo truyền thông Nga, Moskva ngày 4/4 bắt đầu sơ tán 198 công nhân của nước này tại nhà máy Bushehr sau khi một quả đạn của Mỹ và Israel rơi gần cơ sở.
Tehran – Moskva duy trì quan hệ mật thiết trong những năm qua. Mỹ cùng các nước châu Âu từng cáo buộc Iran hỗ trợ Nga trong xung đột ở Ukraine. Trong khi đó, Nga chỉ trích Mỹ – Israel tiến hành “cuộc tấn công nguy hiểm và vô trách nhiệm” vào Iran, điều mà Moskva cho rằng đang đẩy toàn bộ Trung Đông vào vực thẳm.
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 5/4 ấn định tối hậu thư mới với Iran, yêu cầu Tehran đạt thỏa thuận mở eo biển Hormuz trước 20h giờ miền đông ngày 7/4 (7h ngày 8/4 giờ Hà Nội) nếu không muốn bị tàn phá cơ sở hạ tầng.
Một nghiên cứu mới công bố cho thấy người Neanderthal, họ hàng của loài người hiện đại, có thể đã tạo ra và sử dụng một chất dính vừa dùng làm keo vừa để điều trị vết thương, đi trước nền y học hiện đại tới 200.000 năm.
Các nhà nghiên cứu đã biết rằng người Neanderthal sử dụng nhựa cây bạch dương để dán đầu mũi giáo vào cán.
Chất này đã được tìm thấy trên khắp châu Âu, phục vụ nhiều mục đích khác nhau và là chất trám kín chống nước cổ xưa nhất trong lịch sử, và còn sử dụng làm kẹo cao su.
"Song song với những phát hiện này, ngày càng có nhiều bằng chứng về các thực hành y học và việc sử dụng thực vật ở người Neanderthal, đó là lý do chúng tôi quan tâm việc sử dụng nhựa bạch dương trong bối cảnh này", theo trang Science Alert ngày 5.4 dẫn lời ông Tjaark Siemssen, nhà khảo cổ học tại Đại học Cologne (Đức) và Đại học Oxford (Anh), đồng thời là tác giả chính của nghiên cứu.
Vì vậy, các nhà nghiên cứu tại Đại học Cologne, Đại học Oxford và Đại học Liège (Bỉ) đã tái tạo loại nhựa bạch dương này bằng cách sử dụng các nguyên liệu và quy trình có thể đã được người Neanderthal sử dụng.
Sau đó, các nhà nghiên cứu tại Đại học Cape Breton ở Nova Scotia (Canada) tiến hành các thử nghiệm sinh học để xác nhận đặc tính y học của loại nhựa này.
"Đó chính xác là điều chúng tôi đã chứng minh. Giờ đây chúng tôi biết rằng chất mà người Neanderthal tạo ra cách đây 200.000 năm cũng có đặc tính kháng khuẩn", theo ông Matthias Bierenstiel, giáo sư hóa học tại Đại học Cape Breton và là đồng tác giả nghiên cứu.
Các mẫu nhựa bạch dương cho thấy mức độ hoạt tính kháng khuẩn khác nhau nhưng đều có tác động đối với Staphylococcus aureus, vi khuẩn liên quan nhiễm trùng vết thương.
Những phát hiện này dẫn đến suy đoán rằng các cộng đồng cổ đại đã sử dụng nhựa bạch dương để điều trị vết thương hoặc các vấn đề về da có nguy cơ nhiễm trùng.
Tàu vũ trụ Orion chở theo 4 phi hành gia chuẩn bị bay vòng qua mặt trăng trong ngày 6.4, đưa họ quan sát phía xa của chị Hằng. Đây là chuyến bay vào quỹ đạo mặt trăng có người đầu tiên sau hơn nửa thế kỷ tính từ chương trình Apollo của Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA).
Tuy nhiên, trong khi con tàu đang chuẩn bị đạt cột mốc lịch sử, buồng vệ sinh trên tàu lại gặp sự cố.
Theo AP ngày 5.4, bồn cầu trên tàu đã hoạt động không ổn định từ khi khởi hành vào ngày 1.4 (giờ Mỹ). Bồn cầu này từng được thử nghiệm trên Trạm Không gian quốc tế (ISS) nhiều năm về trước.
Bồn cầu đã gặp sự cố từ hôm khởi hành và được khắc phục. Tuy nhiên, thiết bị hiện lại bị trục trặc và trung tâm chỉ huy mặt đất đã hướng dẫn các phi hành gia tạm thời sử dụng túi đựng chất thải.
Kỹ sư nghi ngờ băng đá đã làm tắc đường ống, khiến nước tiểu không thể được dội xuống hoàn toàn. Bồn cầu vẫn có thể được dùng để đại tiện. Theo CNN, bồn cầu này sẽ tách riêng nước thải để xả ra ngoài không gian trong khi trữ chất thải lại để đổ bỏ khi trở về trái đất.
Bà Debbie Korth, phó quản lý chương trình tàu Orion của NASA, cho biết các phi hành gia trên tàu đã thông báo về mùi hôi bốc ra từ buồng vệ sinh, khu vực nằm sâu dưới sàn tàu, có cửa và rèm che để giữ sự riêng tư.
"Bồn cầu và buồng vệ sinh trên không gian luôn là thách thức", bà Korth nói và cho biết bồn cầu trên tàu con thoi thời Apollo cũng thường bị tắc.
Ông John Honeycutt, trưởng đội quản lý sứ mệnh Artemis 2, gọi sự quan tâm cho nhà vệ sinh không gian là điều hiển nhiên. Ông khẳng định bồn cầu vẫn đang trong tình trạng tốt nhưng ông muốn nó hoạt động hoàn hảo. "Họ vẫn ổn. Họ được huấn luyện để xử lý những tình huống này", ông Honeycutt nói về các phi hành gia.
Artemis 2 dự kiến sẽ là sứ mệnh có người du hành xa nhất vào vũ trụ, hơn 400.000 km tính từ trái đất. Tàu Orion sẽ bay vòng qua mặt trăng và trở về trái đất trong sứ mệnh kéo dài 10 ngày mà không dừng lại hay đi vào quỹ đạo chị Hằng.
Quân đội Nga cho biết các đơn vị phòng không nước này đã bắn hạ 148 máy bay không người lái (drone) của Ukraine chỉ trong vòng ba giờ đồng hồ tối 5-4, trong bối cảnh các cuộc tấn công trên không gây gián đoạn điện diện rộng, ảnh hưởng tới gần nửa triệu hộ dân tại nhiều khu vực.
Theo Bộ Quốc phòng Nga, số drone bị đánh chặn trong khoảng từ 20h - 23h (giờ địa phương) ngày 5-4, chủ yếu tại khu vực miền trung và miền nam nước này.
Hãng tin Reuters cho biết đây được xem là một trong những đợt tấn công bằng drone có quy mô lớn trong thời gian gần đây của Ukraine nhằm vào lãnh thổ Nga và các vùng do Nga kiểm soát.
Tại vùng biên giới Belgorod - khu vực thường xuyên hứng chịu các đợt tập kích - một drone đã khiến một tình nguyện viên phòng vệ dân sự thiệt mạng.
Trong khi đó, tại thành phố cảng Novorossiysk bên bờ Biển Đen, mảnh vỡ drone được cho là đã rơi trúng một tòa chung cư cao tầng. Thị trưởng Andrei Kravchenko xác nhận có tám người bị thương sau vụ việc, với sáu tòa chung cư và hai ngôi nhà riêng bị hư hại.
Ở bán đảo Crimea, thành phố Sevastopol ghi nhận bốn đợt tấn công bằng drone trong ngày. Giới chức địa phương cho biết ít nhất bảy drone đã bị bắn hạ trong đợt tấn công mới nhất, cho thấy cường độ hoạt động gia tăng tại khu vực chiến lược này.
Các cuộc tấn công cũng nhằm vào hạ tầng năng lượng, gây ra tình trạng mất điện diện rộng.
Tại vùng Donetsk ở miền đông Ukraine do Nga kiểm soát, lãnh đạo Andrei Chertkov cho biết gần nửa triệu hộ gia đình đã bị ảnh hưởng.
Tuy nhiên điện đã được khôi phục tại hai thành phố lớn là Donetsk và Makiivka, trong khi công tác sửa chữa vẫn đang tiếp diễn ở các khu vực khác. Tình trạng mất điện cũng được ghi nhận tại các khu vực ở tỉnh Zaporizhzhia, nơi các đội kỹ thuật đang nỗ lực khắc phục hậu quả.
Giới chức Nga cho biết các lực lượng khẩn cấp đang làm việc liên tục để khôi phục nguồn điện và đảm bảo hạ tầng thiết yếu sau các đợt tấn công.
