Nhưng đằng sau những khoản hỗ trợ tiền mặt, ăn trưa,… không chỉ là câu chuyện “đi họp có quà”, mà với nhiều doanh nghiệp, đó là bài toán thực tế về tỉ lệ tham dự, yếu tố quyết định đại hội cổ đông có thể diễn ra hay không.
Năm nay, Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) trở thành tâm điểm của câu chuyện này khi công bố tổ chức đại hội cổ đông (ĐHCĐ) nhưng dừng chính sách hỗ trợ chi phí đi lại và ăn trưa cho cổ đông. Quyết định này ngay lập tức được chia sẻ dày đặc trên các hội nhóm, diễn đàn chứng khoán bởi đây như một “thông lệ” của MB các năm trước.
Ở kỳ đại hội năm ngoái, ĐHCĐ ngân hàng này ghi nhận con số kỷ lục hơn 4.700 cổ đông tham dự, mỗi người nhận 500.000 đồng. MB tiết lộ, kinh phí hỗ trợ khoảng 2,2 tỉ đồng. Tuy nhiên, bối cảnh năm nay có phần thay đổi khi số lượng cổ đông của MB đã vượt 200.000 người, tăng hàng chục nghìn người chỉ sau một năm.
Động thái của MB và cách phản ứng từ nhà đầu tư trở thành phép thử đủ sức tác động đến cách các doanh nghiệp nhìn nhận lại câu chuyện quà mùa ĐHCĐ.
Trong bối cảnh thị trường chứng khoán phát triển nhanh, đặc biệt là sự gia tăng mạnh của nhà đầu tư cá nhân, nhiều doanh nghiệp lựa chọn hỗ trợ chi phí đi lại, ăn uống hoặc tặng quà như một cách tri ân cổ đông.
Không ít ĐHCĐ còn trở nên “sôi động” hơn khi doanh nghiệp mời cổ đông trải nghiệm sản phẩm mới, hoặc tổ chức bốc thăm trúng thưởng với giá trị lớn hàng trăm triệu đồng, điện thoại cao cấp, chỉ vàng… Như Masan từng “lấy lòng” cổ đồng bằng cách tận dụng ĐHCĐ để giới thiệu sản phẩm mới, cho cổ động trải nghiệm nấu cơm tự chín và lẩu bắp bò ngay tại đại hội.
Theo thời gian, những đãi ngộ này dần hình thành một “lệ quen”. Mức hỗ trợ phổ biến dao động từ 200.000 – 500.000 đồng mỗi cổ đông, thậm chí có thể hơn, tùy quy mô và điều kiện tài chính doanh nghiệp. Thực tế, với nhiều doanh nghiệp, yếu tố “quà” không chỉ mang ý nghĩa tri ân, mà còn là bài toán đảm bảo tỉ lệ tham dự cho ĐHCĐ có thể tiến hành.
Theo quy định, ĐHCĐ lần thứ nhất chỉ được tiến hành khi có cổ đông tham dự đại diện trên 50% tổng số phiếu biểu quyết. Nếu không đạt, doanh nghiệp buộc phải tổ chức lại, kéo theo chi phí hội trường, hậu cần, thời gian và cả rủi ro chậm trễ các quyết định quan trọng.
Không ít doanh nghiệp gặp khó trong việc mời cổ đông đến họp. Như trường hợp của C.E.O Group là ví dụ điển hình. Năm nay, trong khoảng 66.000 cổ đông, chỉ có 162 người tham dự, tương ứng 30,6% cổ phần có quyền biểu quyết, không đủ điều kiện tổ chức đại hội lần đầu, và tình trạng này lặp lại nhiều năm ở doanh nghiệp này.
Ngược lại, những doanh nghiệp có chính sách hỗ trợ mạnh tay cũng chưa chắc “chắc suất”. CII từng áp dụng hình thức chuyển tiền cho cổ đông theo số lượng cổ phần nắm giữ, nhưng vẫn không phải lúc nào đại hội cũng thành công ngay từ lần đầu.
Năm nay, CII đổi cách “mời” cổ đông bằng cách ra thông báo cổ đông chỉ cần đăng ký tham dự (trực tiếp hoặc ủy quyền) là được nhận tiền chuyển khoản từ công ty. Theo đó, một cổ đông nắm hơn 2,23 triệu cổ phiếu có thể nhận hơn 22,3 triệu đồng chỉ với việc hoàn tất đăng ký tham dự đại hội.
Thậm chí, có doanh nghiệp còn “tăng liều” để thu hút cổ đông tham dự. Năm nay, DIC Corp (DIG) cho biết cổ đông ủy quyền dự họp đại hội sẽ được phát quà bằng tiền mặt, giá trị lên tới 20 triệu đồng/người. Những năm trước doanh nghiệp địa ốc này cũng từng tổ chức đại hội thất bại vì không đủ cô đông đi dự.
Khi “quà” trở thành động lực chính, một bộ phận cổ đông tham dự vì khoản hỗ trợ trước mắt hơn là quan tâm đến nội dung thảo luận, khiến chi phí doanh nghiệp gia tăng nhưng chất lượng đại hội chưa chắc được cải thiện tương xứng.
Thử tính, với thị giá khoảng 27.000 đồng/cổ phiếu, nhà đầu tư chỉ cần bỏ ra 130.000 – 270.000 đồng để sở hữu 5 – 10 cổ phiếu là đã đủ điều kiện tham dự đại hội. Nếu nhận mức hỗ trợ 500.000 đồng, khoản “lợi suất tức thì” có thể đạt từ 185% đến gần 370%.
Trong khi đó, những nội dung được thông qua tại đại hội như kế hoạch tăng vốn, phát hành cổ phiếu hay định hướng chiến lược mới là yếu tố có tác động trực tiếp đến giá trị đầu tư dài hạn, lại không phải lúc nào cũng nhận được sự quan tâm tương xứng từ nhóm cổ đông nhỏ lẻ.
Thực tế thị trường cũng cho thấy, số lượng cổ đông đông không đồng nghĩa với tỉ lệ tham dự cao. Tập đoàn Hòa Phát, với hàng trăm nghìn cổ đông, nhưng số người tham dự đại hội chỉ ở mức hơn 1.000 người. Phần lớn cổ đông cá nhân, do khoảng cách địa lý hoặc mức độ quan tâm hạn chế, không tham gia trực tiếp vào quá trình thảo luận và biểu quyết, dù vẫn nắm giữ cổ phần.
Một chuyên gia tài chính cho rằng, từ góc độ nhà đầu tư cá nhân, việc tham dự ĐHCĐ nên cần được nhìn nhận lại như một quyền và cũng là cơ hội để bảo vệ lợi ích dài hạn, thay vì chỉ dừng lại ở những giá trị ngắn hạn.
Thông qua đại hội, cổ đông có thể tiếp cận trực tiếp ban lãnh đạo, nắm bắt chiến lược kinh doanh, chất lượng quản trị và các quyết định quan trọng như tăng vốn, chia cổ tức hay định hướng phát triển. Đây là những yếu tố tác động trực tiếp đến giá trị khoản đầu tư trong tương lai.
Ông Suan Teck Kin, Giám đốc khối nghiên cứu thị trường và kinh tế toàn cầu Ngân hàng UOB (Singapore), đã cho biết như trên tại sự kiện "The Year Ahead 2026" do Bloomberg Businessweek Vietnam tổ chức ngày 10-4.
Năm 2026, Tổ chức Thương mại thế giới dự báo tăng trưởng thương mại toàn cầu đạt khoảng 1,9%. Ông Suan cảnh báo rằng căng thẳng địa chính trị kéo dài tại Trung Đông cùng với giá năng lượng neo cao có thể làm giảm tới 0,5% tăng trưởng thương mại toàn cầu, do chi phí vận tải gia tăng, gián đoạn các tuyến hàng không và hàng hải, suy yếu du lịch và nhu cầu thương mại.
"Đa dạng hóa thị trường xuất khẩu không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu chiến lược, đòi hỏi Việt Nam phải khai thác tối đa 16 hiệp định thương mại tự do đã ký kết, gồm CPTPP, RCEP, EVFTA, đồng thời mở rộng sang các thị trường nhập khẩu tăng trưởng nhanh như Trung Đông, châu Phi, Mỹ Latin và một số khu vực của châu Âu", ông Suan Teck Kin phân tích.
Ông Suan Teck Kin cũng nhấn mạnh vị thế vững chắc của Việt Nam trong lĩnh vực điện tử và bán dẫn, đây là nền tảng để vươn lên các phân khúc có giá trị cao hơn trong chuỗi giá trị.
Hiện Việt Nam đứng thứ 8 toàn cầu về xuất khẩu các sản phẩm liên quan đến điện tử, hơn 170 dự án bán dẫn có vốn đầu tư nước ngoài, chủ yếu tập trung vào thiết kế chip và khâu đóng gói, kiểm định.
Những lợi thế này tạo bệ phóng để Việt Nam tham gia sâu hơn vào các phân khúc giá trị cao như đóng gói và kiểm định tiên tiến, linh kiện điện tử chính xác, vật liệu và công cụ sản xuất, cũng như ứng dụng AI công nghiệp và tự động hóa trong sản xuất và logistics.
Trong triển vọng năm 2026, ông Suan cho biết UOB giữ quan điểm tích cực một cách thận trọng đối với Việt Nam. Dù tăng trưởng GDP có dấu hiệu chững lại, hoạt động kinh tế vẫn được hỗ trợ bởi các lĩnh vực sản xuất, xây dựng và dịch vụ, cùng với đà tăng mạnh của xuất khẩu và FDI, nhờ xu hướng đa dạng hóa chuỗi cung ứng toàn cầu tiếp diễn.
Tuy nhiên, rủi ro lạm phát đang gia tăng do tác động lan tỏa từ giá năng lượng, khiến UOB điều chỉnh giảm dự báo tăng trưởng năm 2026, đồng thời kỳ vọng Ngân hàng Nhà nước Việt Nam sẽ duy trì chính sách tiền tệ ổn định trong suốt năm 2026.
DatVietVAC cho biết đang xây dựng kế hoạch IPO (phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng) trong năm 2026, đồng thời tập trung vào mô hình phát triển dựa trên tài sản sở hữu trí tuệ (IP). Thông tin được ông Đinh Bá Thành, Chủ tịch sáng lập kiêm CEO doanh nghiệp, chia sẻ tại một sự kiện được tổ chức tại TP.HCM ngày 10-4.
Theo công bố, năm 2025 DatVietVAC ghi nhận doanh thu 3.225 tỉ đồng, EBIT (lợi nhuận trước lãi vay và thuế) đạt 445 tỉ đồng và lợi nhuận sau thuế (NPAT) đạt 380 tỉ đồng. Kế hoạch năm 2026 đặt mục tiêu doanh thu 3.382 tỉ đồng, lợi nhuận sau thuế 420 tỉ đồng, tỉ lệ chi trả cổ tức 15%.
Ông Đinh Bá Thành cho biết doanh nghiệp định hướng phát triển nội dung gắn với khai thác IP (tài sản sở hữu trí tuệ, như chương trình, âm nhạc, nghệ sĩ...), trong đó nội dung không chỉ dừng ở sản xuất mà còn được khai thác thương mại. Theo ông, việc đánh giá doanh nghiệp cần dựa trên các yếu tố như khả năng tạo IP, khai thác giá trị IP, mở rộng quy mô và thương mại hóa.
Bên lề sự kiện, ông Phan Đăng Hưng - Giám đốc bộ phận chiến lược và phát triển của Đất Việt VAC - cho biết năm 2025 lợi nhuận sau thuế khoảng 380 tỉ đồng, tăng 12% so với cùng kỳ. Vốn chủ sở hữu ở mức trên 1.000 tỉ đồng, tương ứng tỉ suất sinh lời trên vốn (ROE) khoảng 38%.
Cơ cấu doanh thu gồm hai mảng chính là mảng sản xuất, sở hữu nội dung (mảng nội dung) và dịch vụ truyền thông - quảng cáo, mỗi mảng chiếm khoảng 50% doanh thu.
Trong đó, mảng nội dung đóng góp khoảng 1.600 tỉ đồng, bao gồm các chương trình như "anh trai say hi", "em xinh say hi", "2 ngày 1 đêm", cùng hoạt động tổ chức concert và khai thác nghệ sĩ.
Phần còn lại đến từ mảng còn lại với hoạt động tư vấn và triển khai cho các doanh nghiệp như Unilever, Pepsi, Masan.
Chia sẻ về kế hoạch IPO, ông Phan Đăng Hưng cho biết thời điểm triển khai sẽ phụ thuộc vào hai yếu tố chính. Thứ nhất là điều kiện thị trường, bao gồm diễn biến chung của thị trường chứng khoán và mức độ quan tâm của nhà đầu tư. Thứ hai là tiến độ hoàn tất các thủ tục pháp lý theo quy định của cơ quan quản lý.
Theo ông Hưng, trong bối cảnh thị trường chứng khoán được kỳ vọng duy trì xu hướng tích cực, cùng với các chính sách thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa, doanh nghiệp đánh giá năm 2026 là thời điểm phù hợp để thực hiện kế hoạch IPO. Tuy nhiên, quyết định cụ thể vẫn sẽ được cân nhắc dựa trên diễn biến thực tế của thị trường.
Liên quan định hướng hoạt động, ông Đào Văn Kính - Phó chủ Tịch HĐQT DatVietVAC, cho biết công ty sẽ tiếp tục đa dạng hóa nội dung nhằm mở rộng tệp khán giả. Bên cạnh nhóm khán giả trẻ, doanh nghiệp dự kiến phát triển thêm các nội dung dành cho trẻ em và nhóm trên 30 tuổi, qua đó mở rộng phạm vi tiếp cận.
Đồng thời, doanh nghiệp đặt trọng tâm vào việc tối ưu khai thác các IP, đặc biệt trong lĩnh vực âm nhạc và giải trí.
Các nội dung này không chỉ được khai thác ở dạng chương trình mà còn mở rộng sang các hoạt động như tổ chức concert, phát hành sản phẩm phái sinh và các hình thức thương mại khác, nhằm tạo thêm nguồn thu và kéo dài vòng đời khai thác nội dung trong dài hạn.
Từ đầu năm đến nay, lãi suất trên thị trường liên ngân hàng biến động mạnh. Phiên 4/2, lãi suất qua đêm vọt lên 17%, mức cao nhất trong khoảng một thập kỷ. Trong tháng 3, thị trường ghi nhận nhiều phiên lãi suất vượt 10% trước khi hạ nhiệt. Đến đầu tháng 4, lãi suất qua đêm vẫn duy trì quanh 9%.
Khác với lãi suất huy động từ dân cư, đây là lãi suất vay mượn giữa các tổ chức tín dụng, chủ yếu phục vụ nhu cầu bù đắp thanh khoản ngắn hạn trong hệ thống.
Diễn biến tăng mạnh của lãi suất liên ngân hàng phản ánh áp lực thanh khoản đã bắt đầu gia tăng từ cuối năm ngoái. Sau giai đoạn tín dụng mở rộng nhanh, dư nợ cho vay tại nhiều ngân hàng đã vượt quy mô huy động. Tỷ lệ cho vay trên huy động tại nhiều nhà băng vượt 100% và có xu hướng tăng so với đầu năm 2025.
Điều này khiến một số ngân hàng phải tìm đến vay mượn trên thị trường liên ngân hàng với chi phí cao hơn.
Theo đánh giá của nhóm phân tích Chứng khoán Vietcombank (VCBS), áp lực thanh khoản và cân đối vốn của hệ thống ngân hàng đã gia tăng từ nửa cuối năm 2025, đặc biệt tại nhóm ngân hàng thương mại cổ phần vừa và nhỏ.
"Khi khả năng hấp thụ các cú sốc ngắn hạn suy giảm, các nhà băng này phụ thuộc nhiều hơn vào nguồn vốn trên thị trường liên ngân hàng, qua đó đẩy mặt bằng lãi suất lên cao", VCBS nhận định.
Bên cạnh đó, dòng tiền trong hệ thống chưa kịp dịch chuyển từ ngân hàng dư thừa sang ngân hàng thiếu hụt cũng khiến tình trạng "nghẽn cục bộ" kéo dài vài tháng, làm gia tăng nhu cầu vay mượn lẫn nhau giữa các tổ chức tín dụng.
try{try{for(const iframe of document.querySelectorAll("iframe[data-src]")){iframe.removeAttribute("sandbox");iframe.setAttribute("src",iframe.getAttribute("data-src"));}}catch(e){}}catch(e){console.log("error_replace_script",e);}
Ngoài yếu tố nội tại, chính sách điều hành tỷ giá cũng góp phần tác động tới thanh khoản hệ thống.
Gần đây, Ngân hàng Nhà nước triển khai bán USD kỳ hạn 180 ngày cho các tổ chức tín dụng với mức giá 26.850 đồng mỗi USD nhằm ổn định tỷ giá trong bối cảnh đồng bạc xanh mạnh lên do căng thẳng địa chính trị.
Theo ông Nguyễn Hoàn Niên, chuyên gia phân tích tại Chứng khoán Shinhan, biện pháp này giúp giảm áp lực tỷ giá nhưng đồng thời "giam" một lượng tiền đồng trong hệ thống, khiến thanh khoản co lại và góp phần đẩy lãi suất liên ngân hàng tăng.
Dù vậy, chuyên gia cho rằng lãi suất liên ngân hàng chủ yếu phản ánh những biến động thanh khoản mang tính tức thời. Chỉ khi các biến động này kéo dài và hình thành xu hướng rõ rệt mới có thể đánh giá tác động dài hạn tới mặt bằng lãi suất thị trường.
"Lãi suất vay mượn giữa các ngân hàng phản ánh áp lực thanh khoản nhưng chưa chắc kéo lãi suất tiền gửi tăng theo", ông Niên cho biết.
Thực tế, mối quan hệ giữa lãi suất liên ngân hàng và lãi suất huy động dân cư tại Việt Nam không hoàn toàn tuân theo quy luật một chiều như lý thuyết kinh tế. Trong một số giai đoạn, lãi suất huy động có thể tăng trước rồi mới tác động ngược lại thị trường liên ngân hàng, ông Niên nhận định.
Đặc thù này xuất phát từ cấu trúc hệ thống ngân hàng trong nước, khi thu nhập lãi vẫn chiếm tỷ trọng lớn, khoảng 70-80%, cao hơn nhiều so với mức khoảng 30% ở các ngân hàng nước ngoài. Bên cạnh đó, sự can thiệp hành chính như áp trần lãi suất hay định hướng điều hành cũng khiến sự liên thông giữa hai thị trường trở nên phức tạp hơn.
Tác động lớn nhất của việc lãi suất liên ngân hàng biến động mạnh như vừa qua, theo ông Niên, là gây áp lực lên biên lợi nhuận (NIM) của các ngân hàng khi chi phí vốn tăng lên. Điều này buộc một số nhà băng sẽ tìm cách đa dạng hóa nguồn thu, như đẩy mạnh cho vay tiêu dùng hoặc mở rộng các hoạt động đầu tư, dịch vụ.
Theo dự báo của chuyên gia chứng khoán Shinhan, lãi suất liên ngân hàng khó giảm sâu trong thời gian tới, có thể duy trì quanh mức 6,8-7% với kỳ hạn một tháng. Trong khi đó, lãi suất huy động trên thị trường dân cư được dự báo dao động khoảng 7-9% mỗi năm, tùy theo từng ngân hàng.
Trong bối cảnh thanh khoản nghẽn cục bộ và dư địa điều hành bị thu hẹp bởi áp lực tỷ giá, mặt bằng lãi suất được nhận định khó sớm quay lại mức thấp như trước.
