Tôi gọi già hóa dân số là “cơn sóng thần bạc”, để nhấn mạnh đây là một thực tế khi xảy đến thì nó sẽ là cơn sóng rất lớn và ập đến cực nhanh.
Tỉ lệ người từ 60 tuổi tại Việt Nam dự báo sẽ vượt 20% vào năm 2038, chính thức đưa Việt Nam trở thành “xã hội già hóa.”
Trong vòng hơn 10 năm tới, hơn 20% dân số Việt Nam sẽ từ 60 tuổi trở lên. Đây là một thay đổi rất lớn. Ở Thái Lan, tính đến năm 2022, hơn 20% tổng dân số quốc gia này có độ tuổi từ 60 trở lên và trở thành “xã hội già hóa”.
Trong bối cảnh này, sẽ không khó để chúng ta hình dung những nhu cầu sẽ xuất hiện trong thời gian tới. Và trước tiên, để đáp ứng nhu cầu của phần đông dân số trong nước, sẽ cần số lượng nhiều hơn các viện dưỡng lão.
Điều này cũng phần nào phản ánh xu hướng xã hội hiện nay, khi nhiều người trẻ không muốn dành thời gian chăm sóc cha mẹ như các thế hệ trước. Chúng ta hiểu họ muốn có cuộc sống của riêng mình, muốn tận hưởng, muốn ra ngoài và muốn giao lưu.
Song song với nhu cầu nội địa, các quốc gia Đông Nam Á như Việt Nam, Thái Lan hay Philippines đang đứng trước cơ hội lớn để thu hút dòng khách hàng quốc tế trong phân khúc nghỉ hưu cao cấp, đặc biệt từ các nước phương Tây.
Chi phí chăm sóc người cao tuổi tại các quốc gia phát triển hiện ở mức rất cao. Tại Mỹ, chi phí trung bình cho một viện dưỡng lão có thể lên đến hàng ngàn USD mỗi tháng hoặc hơn, vượt quá khả năng chi trả của ngay cả nhiều gia đình có thu nhập khá.
Ở quy mô toàn cầu, một xu hướng ngày càng rõ nét là nhiều người tại châu Âu, Mỹ, Nhật Bản, Úc, thậm chí cả Trung Quốc, sau khi nghỉ hưu ở độ tuổi khoảng 65 đã tích lũy được tài sản đáng kể và mong muốn tận hưởng cuộc sống.
Đây chính là nền tảng hình thành nên “nền kinh tế người cao tuổi” – một thị trường đang tăng trưởng nhanh và còn nhiều dư địa phát triển.
Nhiều người không muốn dựa dẫm vào con cái mình, nên sau khi đã làm việc chăm chỉ suốt vài chục năm, có tích lũy tài chính, và khi đến tuổi cần được chăm sóc sức khỏe 24/7, họ sẽ tìm đến các quốc gia có chi phí phải chăng. Trong đó, theo tôi, Thái Lan, Việt Nam hoặc Philippines sẽ là những lựa chọn hàng đầu.
Đây là một cơ hội rất lớn. Nếu Việt Nam, cả người dân lẫn cơ quan chuyên trách, nhận ra xu hướng này và chuẩn bị từ sớm, thì không phải 20 năm nữa, mà ngay trong giai đoạn 2028 – 2029, nhu cầu tăng rất nhanh.
Thực tế Thái Lan đã nhận ra điều đó. Nếu nhìn lại 5 năm trước, nước này gần như chỉ có một viện dưỡng lão, nhưng hiện nay, trung bình cứ khoảng 60 ngày lại có một cơ sở mới được mở. Họ hiểu rằng cần phải chuẩn bị hạ tầng cho nhu cầu này.
Trong tổng số khách đến Phuket mỗi năm, khoảng 12 triệu là khách quốc tế. Chỉ riêng trên hòn đảo này đến nay đã có hơn 65 trung tâm chăm sóc sức khỏe và các dịch vụ liên quan.
Phuket có môi trường sống rất tốt – không khí trong lành, điều kiện sống sạch sẽ, hệ thống nhà hàng phong phú với đủ loại ẩm thực từ Việt Nam, Pháp đến Ý… Tất cả những yếu tố đó đang giúp hệ sinh thái dịch vụ cho loại hình này tại đây thực sự “nở rộ”.
Chúng ta sẽ cần phải quan tâm chăm sóc sức khỏe cho cộng đồng nói chung. Nhưng dòng lợi nhuận sẽ nằm ở phân khúc cao cấp, phục vụ cho nhóm 1,2 hay 5% dân số giàu nhất.
Các nhà đầu tư khi rót vốn luôn kỳ vọng lợi nhuận. Nếu tôi đầu tư 1 triệu USD, trong 4 – 5 năm, tôi sẽ muốn thu về 2 triệu USD. Đó là logic của thị trường. Và chính vì vậy, dòng vốn thường chảy vào phân khúc cao cấp.
Hiện nay trên thế giới đã có những mô hình như vậy. Ví dụ tại Singapore có những phòng khám mà bạn có thể bay đến, dành một ngày và chi khoảng 10.000 USD để thực hiện toàn bộ các xét nghiệm: từ DNA, chụp toàn thân, xét nghiệm máu, nước tiểu… Sau đó họ xây dựng một kế hoạch chăm sóc sức khỏe cá nhân hóa cho bạn.
Điều đáng chú ý là những dịch vụ như vậy luôn có khách xếp hàng chờ. Bởi ngày càng nhiều người lớn tuổi – đặc biệt ở các nước phát triển – có cả thời gian và tiền bạc, và họ sẵn sàng chi trả để kéo dài “thời gian sống khỏe”.
Tôi cho rằng Việt Nam là một “viên ngọc ẩn” – một trong những điểm đến tiềm năng nhưng vẫn chưa được khai thác hết trên bản đồ chăm sóc sức khỏe và dịch vụ cho người cao tuổi toàn cầu.
Việt Nam sẽ có nhu cầu rất lớn đối với các dịch vụ chăm sóc người cao tuổi trong tương lai. Và đây là một cơ hội rõ ràng, không chỉ với Việt Nam mà với cả nhiều quốc gia châu Á khác. Theo tôi, nếu xây dựng đúng hướng, thị trường sẽ tự đến.
Du lịch y tế quốc tế, là một cơ hội rất lớn cho Việt Nam, đặc biệt tại ba trung tâm lớn là Hà Nội, TP.HCM và Đà Nẵng. Nhu cầu trên toàn cầu đang tăng nhanh, trong khi Việt Nam là một trong những quốc gia có năng lực y tế tốt trong khu vực và khu vực tư nhân trong lĩnh vực này cũng đang phát triển mạnh mẽ.
Do đó điều quan trọng không phải là “nên làm” mà là “bắt buộc phải làm”. Cơ quan chuyên trách của Việt Nam cần phối hợp chặt chẽ với khu vực bệnh viện tư nhân.
Đây không chỉ là câu chuyện y tế, mà còn là tạo việc làm, và là những công việc có thu nhập cao: điều dưỡng, kỹ thuật viên xét nghiệm, bác sĩ, quản lý; thậm chí cả truyền thông và marketing, vì nhu cầu quảng bá trong lĩnh vực này là rất lớn.
Và thời điểm không phải là 10 năm nữa – mà là ngay bây giờ, ngay năm 2026.
Đây là chia sẻ của PGS.TS Trần Quang Trung, Chủ tịch Hiệp hội Sữa Việt Nam, chia sẻ tại họp báo thông tin về chương trình triển lãm ngành sữa và sản phẩm sữa lần thứ 5 diễn ra ngày 8-4 tại Hà Nội.
Theo PGS.TS Trần Quang Trung, Chủ tịch Hiệp hội Sữa Việt Nam, ngành sữa trong nước đã có bước chuyển mạnh mẽ trong những năm gần đây.
Nếu trước đây, sữa được xem là sản phẩm "xa xỉ", chủ yếu dùng khi thăm hỏi người bệnh, thì hiện nay đã trở thành mặt hàng thiết yếu, đáp ứng phần lớn nhu cầu trong nước. Không chỉ có doanh nghiệp nội địa, nhiều doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài cũng tham gia sản xuất tại Việt Nam, góp phần nâng cao năng lực ngành.
Tuy nhiên cùng với cơ hội, ngành sữa cũng đối mặt nhiều thách thức. Đặc biệt vừa qua nhiều vụ việc sữa giả, kém chất lượng bị phát hiện gây ảnh hưởng đến thị trường, niềm tin người tiêu dùng.
Cũng bởi vậy, người tiêu dùng ngày càng đặt ra yêu cầu cao hơn về chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc cũng như yếu tố phát triển bền vững.
"Những sản phẩm bị cơ quan chức năng khởi tố là sản phẩm giả, kém chất lượng vừa qua đều không phải thành viên của hiệp hội. Các doanh nghiệp thành viên đều được chọn lọc kỹ, đảm bảo tiêu chuẩn sản xuất và tuân thủ nghiêm ngặt quy định về chất lượng, an toàn thực phẩm.
Nhờ sự vào cuộc của các đơn vị mà những doanh nghiệp chân chính có thể cạnh tranh lành mạnh, nghiêm túc đầu tư dây truyền sản xuất, ngày càng nâng cao chất lượng sản phẩm...", ông Trung nói.
Ông Trung cũng cho rằng trong bối cảnh toàn cầu biến động, đặc biệt là vấn đề năng lượng và môi trường, doanh nghiệp ngành sữa buộc phải thích ứng với các tiêu chuẩn mới như sử dụng năng lượng tái tạo, giảm phát thải, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 (Net Zero).
Cùng với đó, hệ sinh thái sản phẩm từ sữa ngày càng mở rộng, không chỉ dừng ở sữa truyền thống mà còn phát triển sang các sản phẩm như kem, trà sữa, sữa hạt, đồ uống kết hợp trái cây… Đây được xem là xu hướng tiêu dùng hiện đại, giúp gia tăng giá trị cho ngành.
"Đây vừa là thách thức, vừa là cơ hội để ngành sữa Việt Nam nâng cấp và phát triển bền vững hơn", ông Trung nhận định.
Ông Trung cho biết thêm lần đầu tiên triển lãm kem, trà sữa với quy mô lớn. Theo ông, đây là những sản phẩm đang được thị trường yêu thích, đặc biệt tại khu vực Đông Nam Á.
"Mặc dù hiện nay ngành y tế khuyến cáo không nên sử dụng quá nhiều các sản phẩm đồ uống có đường. Tuy nhiên sử dụng có liều lượng hợp lý sẽ không gây hại. Vì vậy cần tuyên truyền đến người dân và doanh nghiệp sản xuất để vừa phát triển sản phẩm từ sữa, vừa bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng", ông Trung nói.
Ngoài hoạt động trưng bày, nhiều doanh nghiệp cũng sẽ giới thiệu công nghệ mới trong sản xuất kem, pha chế đồ uống, chế biến sữa… tạo cơ hội trao đổi, hợp tác và chuyển giao công nghệ.
Hiệp hội Sữa Việt Nam đặt mục tiêu nâng cao nhận thức cộng đồng về việc lựa chọn sản phẩm đạt chuẩn, minh bạch nguồn gốc và đảm bảo an toàn thực phẩm.
Đồng thời xây dựng một hệ sinh thái phát triển bền vững, trong đó doanh nghiệp nâng cao trách nhiệm và uy tín; người tiêu dùng được trang bị kiến thức và thị trường vận hành minh bạch, lành mạnh.
Sự kiện dự kiến diễn ra từ ngày 28 đến 31-5 tại Cung văn hóa Hữu nghị, Hà Nội với chủ đề "Chuỗi giá trị ngành sữa - Đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững".
Công ty CP Chứng khoán Thiên Việt (TVS) vừa công bố tài liệu đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026.
Tại đại hội này, công ty dự kiến thông qua đơn từ nhiệm của bà Bùi Thị Kim Oanh, thành viên hội đồng quản trị. Đồng thời đề xuất bầu bổ sung ông Lý Xuân Hải vào hội đồng quản trị nhiệm kỳ 2024-2028.
Trong tờ giới thiệu ứng viên, ông Lý Xuân Hải (sinh năm 1965) được giới thiệu là chuyên gia có kinh nghiệm sâu rộng trong lĩnh vực tài chính - ngân hàng.
Vị này sở hữu bằng tiến sĩ toán - lý của Đại học Tổng hợp quốc gia Belarus và thạc sĩ kinh tế chuyên ngành ngân hàng và tài chính (MEBF) của Đại học Paris Dauphine - ESCP và Đại học Kinh tế TP.HCM.
Về quá trình công tác, ông Hải bắt đầu làm việc tại Ngân hàng TMCP Á Châu (ACB) từ năm 1995, lần lượt đảm nhiệm các vị trí Phó giám đốc và Giám đốc chi nhánh Hải Phòng trong giai đoạn 1995-2002.
Từ năm 2002 đến 2004, ông giữ chức Tổng giám đốc Công ty Chứng khoán ACB (ACBS). Giai đoạn 2004-2005, ông quay lại ACB với vai trò Phó tổng giám đốc kiêm Giám đốc tài chính.
Từ năm 2005 đến 2012, ông đảm nhiệm vị trí Tổng giám đốc ACB, đóng vai trò quan trọng trong quá trình phát triển của ngân hàng này.
Nhưng trong vụ án liên quan đến bầu Kiên tại ACB, ông Hải đã vướng vòng lao lý vào năm 2012 và chấp hành xong bản án năm 2017. Ông Hải còn bị cấm không được giữ các chức vụ chủ chốt trong lĩnh vực này trong thời gian 5 năm.
Trong giai đoạn 2017-2018, ông Hải tiếp tục tham gia lĩnh vực doanh nghiệp khi giữ chức Trưởng Ban Chiến lược Tập đoàn Hoàng Anh Gia Lai (HAGL).
Cũng từ tháng 6-2017 đến nay, ông là Chủ tịch danh dự hội đồng quản trị Công ty CP Tơ lụa Bảo Lộc.
Về định hướng kinh doanh năm nay, TVS đề xuất mục tiêu lợi nhuận sau thuế đạt khoảng 340 tỉ đồng.
Kết quả này dựa trên kịch bản khá tích cực về VN-Index của TVS Research. Theo đó công ty này dự báo VN-Index có thể đạt 1.850-1.900 điểm vào cuối năm 2026, trong bối cảnh GDP được kỳ vọng tăng khoảng 8,3%.
Bên cạnh đó, việc thị trường chứng khoán Việt Nam được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi được kỳ vọng sẽ thu hút thêm dòng vốn ngoại, đặc biệt từ các quỹ ETF.
Yếu tố này theo TVS, được cho là sẽ góp phần cải thiện tâm lý nhà đầu tư và tăng cường thanh khoản thị trường.
Quý đầu năm, Việt Nam xuất khẩu 122,93 tỷ USD hàng hóa, theo Cục Thống kê. Con số này cao hơn 19,1% so với cùng kỳ năm ngoái và mở rộng nhanh hơn mức tăng 10,6% của quý I/2025.
Tuy nhiên, việc duy trì phong độ tăng trưởng này trong ba quý còn lại không dễ, do xung đột tại Trung Đông khiến giá nhiên liệu, vận tải và kéo theo là nguyên vật liệu đầu vào leo thang.
Khảo sát chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) tháng 3 của S&P Global cho biết một nửa doanh nghiệp được hỏi phản ánh chi phí đầu vào tháng qua tăng nhanh nhất kể từ tháng 4/2022. Họ phản ứng bằng cách nâng giá bán, với tốc độ cao nhất gần 15 năm, khiến đơn đặt hàng xuất khẩu mới quay đầu giảm.
Ông Andrew Harker, Giám đốc Kinh tế tại S&P Global Market Intelligence, chỉ ra diễn biến này phản ánh "những ảnh hưởng ngay lập tức và đáng kể" mà các nhà sản xuất tại Việt Nam phải đối diện.
Đáng chú ý, doanh nghiệp nội địa có dấu hiệu "ngấm đòn" trước. Trong kim ngạch xuất khẩu quý vừa qua, khu vực kinh tế trong nước chỉ góp 24,47 tỷ USD, giảm 16,6%. Trong khi, FDI và dầu thô gánh 80% kế quả, tăng trưởng 33,3%.
Khảo sát kết quả sản xuất kinh doanh quý I của Cục Thống kê cũng chỉ ra khối FDI đang lạc quan nhất, với 71,7% đánh giá tình hình tốt hơn và giữ ổn định. Ở khối doanh nghiệp nhà nước và tư nhân, tỷ lệ này lần lượt là 69,5% và 68,3%.
Ông Phạm Văn Việt, Chủ tịch HĐQT Công ty Việt Thắng Jean, xác nhận giá cả nguyên liệu và chi phí vận chuyển đều tăng. "Đã có dấu hiệu gián đoạn chuỗi cung ứng khi một số nhà cung cấp chỉ xác nhận đơn hàng mà không cam kết ngày giao hoặc giá cả", ông kể trong sự kiện gần đây.
Ngay cả với những ngành xuất khẩu không phụ thuộc nguyên liệu nước ngoài như trái cây, Chủ tịch Vina T&T Nguyễn Đình Tùng cho biết vẫn không tránh khỏi áp lực. "Chúng tôi cũng phải đối mặt với chi phí xăng dầu, kéo theo cơ sở hạ tầng logistics, vật tư và bao bì từ nhà cung cấp tăng", ông chỉ ra.
Để hạn chế tác động, duy trì đầu ra, một số doanh nghiệp tìm cách điều chỉnh sản phẩm và hướng đi của đơn hàng. Ông Tùng chỉ ra chiến sự làm tăng cước tàu và kéo dài thời gian vận chuyển đi châu Âu hoặc Mỹ tăng thêm 15 ngày.
Do đó, ông tập trung thêm vào các sản phẩm chế biến sâu để giảm phụ thuộc vào hàng tươi và chuyển đổi từ các thị trường xa sang các thị trường gần để giảm chi phí vận chuyển và tránh vùng xung đột. Hay Việt Thắng Jean trước đây xuất khẩu sang EU và Mỹ chiếm 60%, nhưng đã điều tiết giảm xuống còn khoảng 44%.
Doanh nghiệp vẫn cần thêm hỗ trợ. Khảo sát nhóm ngành công nghiệp chế biến, chế tạo của Cục Thống kê chỉ ra 48,7% doanh nghiệp kiến nghị ưu tiên kiểm soát và bình ổn giá năng lượng, nhằm giảm áp lực đầu vào.
Cùng với đó, sớm có giải pháp hỗ trợ tín dụng, đặc biệt là doanh nghiệp sản xuất, doanh nghiệp nông nghiệp, nhỏ và vừa, đang gặp khó trong xoay xở vốn lưu động. Đồng thời, cơ cấu lại thời hạn trả nợ, tăng khả năng tiếp cận vốn cho các doanh nghiệp bị ảnh hưởng trực tiếp bởi biến động bên ngoài.
Một số giải pháp dài hơi hơn cũng được đặt ra. Là Phó chủ tịch Hội Dệt may - Thêu đan TP HCM, ông Phạm Văn Việt chỉ ra chuỗi cung ứng ngành này chưa tối ưu nên chi phí sản xuất cao hơn các nước khác khoảng 20%. Cùng với đó, công nghệ chưa tiên tiến khiến giá thành cao hơn từ 10-12% so với các nước đối thủ.
Khi giá đầu vào tăng vọt bào mòn thêm biên lợi nhuận mỏng manh, ông cho rằng cần nhanh chóng tăng liên kết chuỗi trong nước để chủ động nguồn nguyên liệu; đồng thời, cần cải thiện và thay đổi công nghệ để giảm giá thành.
Cuộc xung đột cũng làm tăng mối quan tâm đến các phương án vận tải giảm hoặc không phát thải. Ông Nhữ Đình Thiện, Tổng thư ký Hiệp hội Đại lý, Môi giới và Dịch vụ hàng hải Việt Nam khuyến nghị tăng đầu tư cho hoạt động thủy nội địa.
Chuyên gia chỉ ra Việt Nam có hơn 80.000 km sông ngòi, với khoảng 40.000 km có thể khai thác vận tải, nhưng vận tải thủy nội địa đóng góp chưa tới 20% sản lượng. Ông Thiện ví dụ việc vận chuyển một container ra khu vực Cái Mép bằng đường bộ có thể mất 4-5 triệu đồng và tốn nhiều thời gian do kẹt xe. Trong khi, một xà lan có thể chở từ 100 đến 200 container, giúp cắt giảm chi phí đáng kể.
Phương tiện điện cũng được tính đến. "Chúng tôi đang cố gắng chuyển đổi cơ sở hạ tầng logistics từ sử dụng xăng dầu sang dùng điện và lắp thêm các tấm pin mặt trời", ông Nguyễn Đình Tùng tại Vina T&T, cho biết.
Đã có triển vọng cho hướng đi này. Tại một hội nghị kinh doanh mới đây, ông Kevin Stuart Burrell, Giám đốc Điều hành khu vực Mekong của A.P. Moller - Maersk, cho biết đã đạt được chi phí vận hành đội xe tải điện bằng với xe xăng sau ba tháng thử nghiệm tại Việt Nam, dù chi phí đầu tư ban đầu gấp 2,5 lần xe xăng.
Theo ông Nguyễn Ngọc Hòa, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TP HCM, việc hỗ trợ doanh nghiệp ứng phó với thách thức của xung đột Trung Đông không chỉ dừng ở các giải pháp ngắn hạn, mà cần hướng đến xây dựng một môi trường kinh doanh thực sự thuận lợi, nơi doanh nghiệp có thể yên tâm đầu tư dài hạn, đổi mới và phát triển bền vững.
"Đồng thời, Việt Nam cần có những cơ chế cụ thể hơn để hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa trong quá trình chuyển đổi, đặc biệt là về tài chính, công nghệ và nguồn nhân lực", ông nói tại một diễn đàn kinh tế tháng trước.
