Bà Nguyễn Thị Kiều Oanh, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Tập đoàn KNI, chia sẻ như vậy với PV Báo Thanh Niên, bên lề một sự kiện liên quan giáo dục diễn ra tại TP.HCM hôm nay (9.4). Bà Oanh, vừa là cương vị một nhà làm quản lý, vừa một người mẹ của 3 người con – các con thế hệ X và thế hệ Z (Gen Z), chia sẻ những góc nhìn của bà về hành trình dạy con của những người làm cha mẹ.
Đặc biệt, hành trình này đặt trong bối cảnh công nghệ phát triển như vũ bão hiện nay và sự giao tiếp trực tiếp của những người làm cha mẹ với con cái có vẻ như đang co hẹp lại. Có khi chỉ được nối qua màn hình của một chiếc điện thoại thông minh. Con cái – cha mẹ có khi vài ngày, không ăn cùng nhau một bữa cơm gia đình…
Bà Oanh cho biết dạy con, giáo dục thế hệ trẻ bây giờ khó gấp trăm ngàn lần ngày xưa. Vài chục năm trước, bối cảnh chung là kinh tế còn nhiều thiếu thốn, trẻ em tự tìm tòi những trò chơi, tự học hỏi, nuôi dưỡng nhiều động lực học tập để vươn lên. Bây giờ trẻ từ nhỏ đã có điều kiện tốt, các em được tiếp xúc với công nghệ từ khi nằm nôi, thậm chí từ trong bụng mẹ, xã hội quá nhiều tiện nghi, thì dạy trẻ em thế nào, giáo dục ra sao cho trẻ để các em có tinh thần nỗ lực, tinh thần vượt khó để cố gắng?
“Thời vượt khổ chỉ cần no cơm, ấm áo là vui rồi. Còn bây giờ cuộc sống quá đủ đầy rồi, dạy trẻ về sự nỗ lực, khát vọng, cũng nhiều thách thức hơn. Nên nói dạy trẻ thời “vượt sướng” khó hơn khi vượt khổ”, bà Oanh chiêm nghiệm.
Bà Oanh cho rằng, bằng quan sát của mình, bà nhận thấy trong thời đại công nghệ, con người ít giao tiếp trực tiếp cùng nhau mà co cụm trong thế giới riêng của mìn. Không chỉ trong quán cà phê người ta mới thấy mỗi người một góc ôm laptop, điện thoại mà ngay trong gia đình, nhiều khi trong bàn ăn mà mỗi người một cái điện thoại, vừa ăn vừa xem.
Chắc nhiều người cũng thấy, nhiều bạn trẻ bây giờ ít chào hỏi, ít quan tâm mọi người. Nhờ công nghệ – các bạn thấy đầy đủ – khi được tiếp cận với cả thế giới, làm việc với người nước ngoài, ở bất cứ đâu…
“Thách thức lớn nhất bây giờ trong giáo dục lớp trẻ, không phải là vượt khó, mà là giáo dục cho trẻ sống không co cụm, đừng lui vào thế giới cá nhân của mình, mà các em cần hòa đồng, biết quan tâm tới thế giới xung quanh, mọi người xung quanh”, bà Oanh chia sẻ.
Thế nhưng, trong tình hình ấy, bà cũng nhận thấy những nghịch lý tồn tại trong nhiều gia đình, khi trẻ con không được cha mẹ quan tâm cả về vật chất và tinh thần đúng nghĩa.
Có những đứa trẻ hết giờ học ở trường thì được gửi cho người giúp việc chăm nom, ông bà trông chừng. Các em lại thoải mái dùng điện thoại, các thiết bị công nghệ. Có những cha mẹ vì quá bận bịu làm việc, gặp gỡ đối tác, khách hàng…, lo công việc để có chi phí trang trải cho cuộc sống nên dù rất lý tưởng với lý thuyết “cha mẹ phải đồng hành cùng con lớn lên”, họ vẫn không thể sắp xếp được thời gian, tâm trí, sức lực, trò chuyện với con, chơi với con, dạy con học và xa hơn là làm bạn cùng con…
Những trăn trở, suy ngẫm ấy, là một trong những lý do thôi thúc bà Oanh cùng những cộng sự tại KNI nghiên cứu, tìm hiểu tại Anh, mang mô hình trường nội trú Anh về Việt Nam. Ngày 7.3, Trường Ardingly College Việt Nam (phường Cam Đường, Lào Cai) chính thức hoạt động – mô hình trường nội trú Anh quốc chính thống tại Việt Nam, bắt đầu ra đời.
“Khi chúng tôi qua Anh tìm hiểu và được thấy, có những phụ huynh nhà chỉ cách trường nội trú vài bước chân nhưng họ vẫn cho con học nội trú. Chúng tôi hỏi vì sao, họ nói vì biết con sẽ được học ở trường nhiều cái tốt hơn, và trường nội trú sẽ quản lý con tốt hơn ở nhà”, bà Oanh kể lại.
Bà Oanh tâm đắc với ngôi trường nội trú chuẩn Anh ở Lào Cai, nơi mà học sinh được rèn giũa kỷ luật, kỹ năng sống, rèn nền nếp, văn hóa, học được tinh thần tự lập, các em tự thiết kế cuộc sống của mình. Và đặc biệt, trong thời đại công nghệ, ngoài giờ học chính khóa và giờ tự học, trường có nhiều hoạt động. Điều này một cách tự nhiên “kéo” được học sinh khỏi các thiết bị công nghệ, như các hoạt động thể dục thể thao, nghệ thuật…
Sáng 9.4, Công ty Cổ phần Ardingly College Việt Nam phối hợp cùng Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) đã công bố gói tài chính để phụ huynh hoặc các doanh nghiệp đầu tư nước ngoài hỗ trợ cho đội ngũ nhân sự cao cấp có điều kiện cho con theo học. Theo đó, với một khoản tiền gửi tiết kiệm ban đầu, tùy theo chọn lựa về thời gian, chương trình và hình thức học tập, phụ huynh sẽ được phía ngân hàng đảm bảo thanh toán học phí và các khoản phí liên quan. Sau khi học sinh hoàn tất chương trình học theo hợp đồng, phụ huynh sẽ nhận lại toàn bộ vốn gốc gửi tiết kiệm ban đầu cùng phần lãi tích lũy còn lại, nếu có – tùy theo chọn lựa của phụ huynh.
Mở đầu ngày hội tư vấn tuyển sinh vào lớp 10, cô Phạm Thị Bé Hiền, Hiệu trưởng Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, TP.HCM, đã giới thiệu sơ nét về chương trình đào tạo của nhà trường.
Theo đó, Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong tổ chức cho 100% học sinh học 2 buổi/ngày, có bán trú. Nhà trường tổ chức cho học sinh chọn từng môn học lựa chọn (là các lớp học "chạy") theo đúng tinh thần của chương trình giáo dục phổ thông 2018, thay vì tổ chức cho học sinh lựa chọn tổ hợp từ 2-4 môn học như nhiều trường khác.
Đặc biệt, những năm gần đây, công tác đào tạo - bồi dưỡng học sinh giỏi của nhà trường đã thu được những "quả ngọt". Như năm học 2025-2026, Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong có 153 học sinh đoạt giải học sinh giỏi cấp quốc gia, 453 học sinh đoạt giải học sinh giỏi cấp thành phố. Trong đó có 2 học sinh đang chuẩn bị tham dự kỳ thi Olympic châu Á - Thái Bình Dương môn toán và tin học.
Năm nay, Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong cũng có 1 đề tài nghiên cứu khoa học (của 2 học sinh Nguyễn Tấn Đức và Hà Nhật Bảo, lớp 12 chuyên tin) đoạt giải nhất hội thi khoa học kỹ thuật cấp quốc gia và sắp tới sẽ đi thi hội thi khoa học kỹ thuật quốc tế.
Theo ghi nhận, ngày hội tư vấn tuyển sinh vào lớp 10 ở Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong không chỉ có phụ huynh, học sinh lớp 9 ở TP.HCM mà còn có khá nhiều phụ huynh, học sinh ở các tỉnh, thành khác tham gia.
Chị Nguyễn Thị Hồng, phụ huynh ở Cà Mau, cho biết: "Tôi và con trai bắt xe lên TP.HCM từ tối hôm qua để hôm nay kịp tham dự chương trình. Con tôi rất thích Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong. Hôm nay đi thực tế mắt thấy tai nghe cháu lại càng quyết tâm thi vào lớp 10 trường này. Tôi đi tham quan thấy trường rộng rãi, các thầy cô giáo và học sinh thì rất thân thiện và cởi mở nên cũng mong mỏi con mình sẽ đạt được ước mơ".
Được biết, Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong sẽ tuyển sinh lớp 10 trên cả nước. Thí sinh sẽ thi 4 môn: văn, toán, tiếng Anh và môn chuyên trong ngày 1 và 2-6-2026.
Một số hình ảnh của ngày hội tư vấn tuyển sinh vào lớp 10 do Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, TP.HCM tổ chức:
Buổi giao lưu không chỉ là dịp để sinh viên lắng nghe những chia sẻ từ doanh nhân quốc tế, mà còn là cơ hội để các bạn thực hành kỹ năng phỏng vấn, đặt câu hỏi và tiếp cận nhân vật với vai trò của người làm báo trong môi trường thực tế.
Nhiều câu hỏi sôi nổi từ sinh viên, đặc biệt là hành trình hội nhập của người trẻ Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu.
Trả lời câu hỏi của sinh viên về yếu tố để phát triển trong ngành truyền thông, ông cho rằng mỗi cá nhân là một ẩn số với nhiều yếu tố chi phối như động cơ học tập, khát vọng thăng tiến hay lợi ích cá nhân.
Theo ông, lĩnh vực truyền thông luôn mở ra nhiều cơ hội và thu hút đông đảo người theo học, nhưng để phát triển điều này phụ thuộc nhiều vào tính cách, sự chủ động và khả năng tự phát triển của mỗi người. Nhà trường chỉ có thể tạo nền tảng chung, còn sự bứt phá phụ thuộc vào chính mỗi cá nhân.
Đề cập đến tác động của trí tuệ nhân tạo (AI), ông ví AI giống như quan điểm về “cái lưỡi” của Aesop: “Cái lưỡi là thứ tốt nhất, nhưng cũng có thể là thứ tồi tệ nhất”.
Theo đó, AI cũng mang hai mặt, vừa hữu ích vừa tiềm ẩn rủi ro. Nếu thiếu ý thức và nền tảng kiến thức, người dùng rất dễ tiếp nhận toàn bộ câu trả lời từ AI mà không kiểm chứng tính đúng sai. Việc lạm dụng AI khiến con người dần mất đi kỹ năng và trở nên thụ động.
“Điều này giống như một người thợ mộc sẽ không còn biết đục đẽo nếu quá phụ thuộc vào máy móc, cũng như chúng ta vậy, khi quá lạm dụng nó, kiến thức và kỹ năng có thể bị tịch thu một cách âm thầm”, ông Bernard Hồ Đắc Tấn nhấn mạnh.
Tham gia chương trình, bạn Bảo Thy - sinh viên năm hai khoa Truyền thông sáng tạo - cho biết đây là năm thứ hai cô học tập, thực hành tại báo Tuổi Trẻ.
Bảo Thy cho rằng các chương trình thực hành ngày càng phong phú, giúp sinh viên có cơ hội tiếp xúc với nhiều nhân vật, nhiều lĩnh vực khác nhau. Ngoài ra, bạn được gặp gỡ nhiều người hơn, từ đó hiểu thêm nhiều câu chuyện và có thêm nhiều góc nhìn về một vấn đề nào đó.
"Chương trình hôm nay có nhiều ý nghĩa đối với tôi. Tôi nhận được nhiều cảm hứng và kinh nghiệm, không chỉ trong chuyên môn mà còn ở phong thái và cách giao tiếp từ ông Bernard, những điều mà ông chia sẻ rất phù hợp với sinh viên Gen Z.
Đặc biệt khi nói về AI, ông nhấn mạnh không nên quá phụ thuộc mà cần giữ tư duy và bản sắc cá nhân. Tôi nghĩ đây là điều rất cần thiết trong bối cảnh hiện nay”, Thy bày tỏ.
Tương tự, bạn Khánh Quỳnh - sinh viên năm hai khoa Truyền thông sáng tạo - cho rằng buổi giao lưu mang lại cho bạn nhiều giá trị, đặc biệt ở tính kết nối giữa các thế hệ.
“Tôi thích cách một người đi trước truyền tải lại những trải nghiệm, bài học mà họ đã đi qua cho mình, điều đó giúp chúng tôi hiểu rõ hơn về con đường mình đang chọn”, Quỳnh chia sẻ.
Bạn Thanh Trúc (ảnh trái) và bạn Trâm Anh (ảnh phải) đặt câu hỏi cho ông Bernard về hành trình trở về Việt Nam - Ảnh: DUYÊN PHAN
