Chia sẻ thông tin tại cuộc họp báo thường kỳ Bộ Công thương ngày 9.4, ông Nguyễn Anh Tuấn, Trưởng phòng Kinh doanh xăng dầu và khí, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, đã giải thích về quyết định điều hành giá xăng dầu lúc nửa đêm trong một số kỳ điều hành vừa qua.
Ông Tuấn khẳng định, điều hành giá xăng dầu tuân thủ quy định tại Nghị quyết số 36/NQ-CP ngày 6.3 của Chính phủ điều chỉnh thời gian điều hành giá xăng dầu khi giá thị trường thế giới tăng từ 7% nhằm bám sát giá xăng dầu thế giới và Nghị quyết số 55/NQ-CP ngày 19.3 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị quyết số 36/NQ-CP khi giá thị trường thế giới tăng từ 15% trở lên và giảm từ 10% thì ra quyết định điều hành.
Theo đó, điều hành giá xăng dầu vào thời điểm nửa đêm trong một số kỳ “bất thường” xuất phát từ yêu cầu bám sát diễn biến thị trường thế giới và bảo đảm hiệu lực áp dụng đồng bộ trên toàn hệ thống.
Ông Nguyễn Anh Tuấn dẫn chứng 3 lý do để liên bộ Công thương – Tài chính ra quyết định điều hành giá xăng dầu vào nửa đêm.
Thứ nhất, giá xăng dầu thế giới thường biến động liên tục và chốt theo chu kỳ giao dịch quốc tế. Do đó, việc điều hành vào cuối ngày giúp cơ quan quản lý cập nhật đầy đủ dữ liệu giá mới nhất, từ đó xác định mức giá cơ sở sát thực tế, hạn chế độ trễ chính sách.
Thứ hai, nửa đêm là thời điểm phù hợp để triển khai đồng loạt trên toàn quốc, tránh xáo trộn hoạt động kinh doanh trong giờ cao điểm, đồng thời hạn chế tình trạng đầu cơ, găm hàng hoặc mua bán tranh thủ chênh lệch giá trước và sau điều chỉnh.
Thứ ba, trong các kỳ điều hành “bất thường”, khi thị trường biến động nhanh, việc lựa chọn thời điểm này nhằm bảo đảm phản ứng chính sách kịp thời, góp phần ổn định tâm lý thị trường và kiểm soát tác động lan tỏa.
Tuy nhiên, Bộ Công thương cũng ghi nhận ý kiến về sự bất tiện đối với người dân và doanh nghiệp. Trong thời gian tới, bộ sẽ tiếp tục rà soát, hoàn thiện cơ chế điều hành, trong đó nghiên cứu khả năng điều chỉnh khung giờ công bố giá theo hướng phù hợp hơn, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu quản lý nhà nước, tính minh bạch và điều kiện thực tiễn của thị trường.
“Quan điểm chung là tuân thủ nghiêm quy định của pháp luật, minh bạch, thuận lợi hơn cho doanh nghiệp và người dân, đồng thời vẫn bảo đảm hiệu quả quản lý và ổn định thị trường”, ông Tuấn nói.
Cũng theo Bộ Công thương, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông làm gia tăng biến động nhanh và khó lường của giá dầu thế giới, bộ này đã phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành điều hành giá xăng dầu theo hướng linh hoạt, bám sát diễn biến thực tế và kịp thời điều chỉnh tần suất điều hành.
Bên cạnh chu kỳ điều hành định kỳ, trong những thời điểm thị trường biến động mạnh, cơ quan quản lý đã chủ động rút ngắn khoảng cách giữa các kỳ điều hành, thậm chí thực hiện điều chỉnh giá với tần suất cao hơn, trong đó có điều hành theo ngày, nhằm phản ứng nhanh với biến động giá thế giới, hạn chế độ trễ chính sách; giảm thiểu tác động lan tỏa đột ngột đến thị trường trong nước; ổn định tâm lý doanh nghiệp và người dân, tránh hiện tượng đầu cơ, găm hàng.
Ngoài ra, các công cụ điều hành như Quỹ bình ổn giá xăng dầu và chính sách thuế, phí được sử dụng đồng bộ, có trọng tâm để “làm mềm” các cú sốc giá, đặc biệt trong những giai đoạn giá thế giới tăng mạnh.
Bộ Công thương khẳng định, việc điều hành giá xăng dầu trong thời gian qua vừa linh hoạt cả về công cụ và tần suất đã góp phần quan trọng trong việc hạn chế biến động bất thường của giá xăng dầu trong nước, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân trong điều kiện thị trường năng lượng toàn cầu còn nhiều biến động, qua đó hỗ trợ kiểm soát lạm phát và giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô.
Cùng giảm 1 triệu đồng/lượng, Công ty vàng bạc đá quý Sài Gòn - SJC mua vào 170,1 triệu đồng, bán ra 173,1 triệu đồng; ACB mua vào 170,5 triệu đồng, bán ra 173,5 triệu đồng; Công ty Mi Hồng mua vào 171 triệu đồng, bán ra 173 triệu đồng. Công ty Phú Quý giảm giá mua vàng miếng 900.000 đồng, còn 170,1 triệu đồng, bán ra giảm 1,4 triệu đồng, xuống 173,1 triệu đồng…
Tương tự, giá vàng nhẫn 4 số 9 cũng giảm 1 - 1,1 triệu đồng mỗi lượng, Công ty Phú Quý mua vào 169,9 triệu đồng, bán ra 172,9 triệu đồng; Công ty SJC mua vào 169,9 triệu đồng, bán ra 172,9 triệu đồng…
Giá vàng thế giới giảm mạnh 36 USD mỗi ounce trong phiên giao dịch đầu tuần, xuống 4.642 USD, có thời điểm chạm đến mức 4.600 USD. Trong phiên giao dịch đầu tuần, giá vàng biến động theo hình chữ V và có lúc giảm lên đến 1,5%. Trong 30 ngày qua, giá kim loại quý đã giảm hơn 10%, tương đương 530 USD/ounce.
Tăng trưởng việc làm mạnh mẽ trong tháng trước của Mỹ đã gây áp lực lên giá vàng. Cục Thống kê Lao động cuối tuần qua báo cáo rằng số lượng việc làm phi nông nghiệp tại Mỹ đã tăng 178.000 trong tháng 3. Con số này vượt xa dự báo của giới chuyên gia, khi các nhà kinh tế dự đoán mức tăng việc làm chỉ khoảng 65.000. Trong khi đó, tỷ lệ thất nghiệp giảm xuống còn 4,3%, thấp hơn so với mức 4,4% của tháng 2. Các nhà kinh tế trước đó dự báo tỷ lệ này sẽ không thay đổi. Cùng với con số khả quan chung, Cục Dự trữ Liên bang cũng nhận được thêm một tín hiệu tích cực khác, khi lạm phát tiền lương thấp hơn dự kiến.
Giá vàng gần đây đang gặp khó khăn do cuộc chiến ở Iran gây ra các vấn đề về chuỗi cung ứng toàn cầu, đặc biệt là trên thị trường năng lượng, khiến giá dầu tăng lên trên 100 đô la một thùng. Nguy cơ lạm phát toàn cầu đã khiến các ngân hàng trung ương trên thế giới phải tạm dừng chu kỳ nới lỏng chính sách tiền tệ.
Đài Khí tượng thủy văn Nam bộ cho biết, nắng nóng đang gia tăng trên khắp khu vực Nam bộ do áp cao cận nhiệt đới có trụ vắt qua nam Trung bộ và Nam bộ hoạt động ổn định. Thêm vào đó, cường độ gió trên vùng biển Nam bộ hoạt động yếu khiến cho trời quang mây và cường độ nắng nóng thêm gay gắt. Khoảng ngày 8 - 9.4, áp thấp nóng phía tây hoạt động động mạnh trở lại và phát triển về phía đông nam; khiến nắng nóng càng thêm gay gắt.
Trong hai ngày cuối tuần, mức nhiệt cao nhất tại TP.HCM và các tỉnh miền Đông phổ biến 36 - 37 độ C, từ đầu tuần sau (ngày 6.2) có thể tăng thêm 1 độ lên 37 - 38 độ C. Nắng nóng cũng mở rộng sang các tỉnh miền Tây, một số nơi xuất hiện nắng nóng gay gắt đặc biệt khu vực giáp biên giới tây nam như Đồng Tháp, An Giang có thể xuất hiện mức nhiệt cao nhất đến 37 độ C; còn Vĩnh Long và Cần Thơ cũng ghi nhận mức nhiệt cao nhất từ đầu mùa khô là 36 độ C.
Trên phạm vi cả nước, từ ngày 6.4, khu vực tây Bắc bộ và đồng bằng Bắc bộ xuất hiện nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt. Từ ngày 7.4 nắng nóng có khả năng mở rộng ra các tỉnh phía đông Bắc bộ với nhiệt độ cao nhất phổ biến 35 - 37 độ C, có nơi trên 38 độ C, độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 45 - 55%.
Nhiệt độ khí tượng nêu trên thường thấp hơn nhiệt độ cảm nhận thực tế ngoài trời từ 2 - 4. độ C, thậm chí có thể cao hơn; nguyên nhân do phụ thuộc vào các điều kiện mặt đệm như bê tông, đường nhựa.
Do ảnh hưởng của nắng nóng và nắng nóng gay gắt kết hợp với độ ẩm trong không khí giảm thấp nên có nguy cơ xảy ra cháy nổ và hỏa hoạn ở khu vực dân cư do nhu cầu sử dụng điện tăng cao. Ngoài ra, nắng nóng còn có thể gây tình trạng mất nước đối với cơ thể người khi tiếp xúc lâu với nền nhiệt độ cao.
Bộ Công thương cho biết đã và đang triển khai nhiều biện pháp nhằm bảo đảm mục tiêu cung ứng đủ xăng dầu cho sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng, góp phần kiểm soát lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô.
Tuy vậy, để bảo đảm cung ứng đủ xăng dầu cho nền kinh tế trong thời gian tới, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đề nghị các thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu, thương nhân phân phối xăng dầu trong tháng 4 phải bảo đảm việc nhập khẩu, mua nhà máy sản xuất trong nước tháng 4; tiếp tục đa dạng hóa nguồn nhập khẩu xăng dầu, khẩn trương xây dựng ngay kế hoạch nhập khẩu xăng dầu tháng 5.
Đặc biệt, thương nhân đầu mối, thương nhân phân phối xăng dầu "tuyệt đối không găm hàng chờ tăng giá, tuyệt đối không để gián đoạn nguồn cung xăng dầu trong hệ thống kinh doanh, từ thương nhân đầu mối, thương nhân phân phối, cửa hàng bán lẻ xăng dầu".
"Trong mọi tình huống phải cung cấp đủ xăng dầu cho cửa hàng bán lẻ thuộc hệ thống phân phối của thương nhân để duy trì hoạt động bán hàng thường xuyên", công văn nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, các thương nhân phải chú trọng chia sẻ nguồn cung, chia sẻ lợi nhuận trong hệ thống phân phối một cách hợp lý để đảm bảo không bị gián đoạn việc cung ứng xăng dầu cho thị trường. Bố trí đủ nhân lực, tổ chức trực hoặc tăng ca để duy trì hoạt động bán hàng thường xuyên, liên tục cho thị trường.
Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cũng yêu cầu thương nhân xăng dầu thực hiện nghiêm túc, đầy đủ tổng nguồn xăng dầu tối thiểu năm 2026 đã được phân giao (cả về số lượng, chủng loại) cũng như chủ động dự báo tình hình, xây dựng kế hoạch ứng phó và đa dạng hóa nguồn cung cả trong nước và nhập khẩu. Nghiêm túc dự trữ xăng dầu theo quy định, bảo đảm cung cấp đầy đủ xăng dầu cho thị trường trong nước trong mọi tình huống.
Bộ Công thương sẽ phối hợp với các cơ quan chức năng kiểm tra, giám sát việc thực hiện trách nhiệm bảo đảm nguồn cung xăng dầu cho thị trường, giám sát việc nhập khẩu, mua nhà máy sản xuất trong nước, dự trữ lưu thông của các thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu, thương nhân phân phối xăng dầu và sẽ xử lý nghiêm các hành vi vi phạm (nếu có).