Ngày 6-4, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đe dọa sẽ tiêu diệt Iran “chỉ trong một đêm” nếu Tehran không đạt được thỏa thuận mở lại eo biển Hormuz trước thời hạn chót là 20h tối 7-4 (giờ Mỹ).
Theo Đài BBC, Washington gần đây đã liên tục gây áp lực quân sự, cũng như ông Trump từng kêu gọi các nước tự bảo vệ tuyến vận tải, khiến nhiều quốc gia tại châu Á đã chủ động chọn con đường ngoại giao trực tiếp với Iran để đạt được các thỏa thuận riêng về việc lưu thông qua Hormuz, thay vì chờ đợi một giải pháp quân sự từ Mỹ.
Cụ thể, Pakistan hôm 28-3 thông báo rằng Iran đã đồng ý cho 20 tàu của nước này đi qua eo Hormuz. Ngoại trưởng Pakistan gọi đây là “cử chỉ tích cực và mang tính xây dựng”, đồng thời nhấn mạnh: “Đối thoại, ngoại giao và các biện pháp xây dựng lòng tin là con đường duy nhất để tiến lên phía trước”.
Iran cũng công khai hoan nghênh các tàu treo cờ Ấn Độ được đi qua eo biển. Đại sứ quán Iran tại Ấn Độ viết trên X: “Những người bạn Ấn Độ của chúng tôi hoàn toàn an toàn, không có gì phải lo lắng”. Đáp lại, Ngoại trưởng Ấn Độ cho biết việc tàu chở dầu của nước này được lưu thông là kết quả của ngoại giao.
Trung Quốc – nước mua dầu Iran lớn nhất – cũng xác nhận một số tàu của họ đã đi qua eo biển, dù không nêu chi tiết. Dữ liệu theo dõi hàng hải cho thấy bất chấp xung đột, hàng triệu thùng dầu Iran (đang bị Mỹ trừng phạt) vẫn được vận chuyển tới Trung Quốc trong những tuần gần đây.
Kể từ khi chiến sự bùng nổ, Bắc Kinh đã duy trì quan hệ ngoại giao thân thiện với Tehran và cùng Pakistan nỗ lực làm trung gian cho một lệnh ngừng bắn giữa các bên tham chiến.
Mới đây nhất, Ngoại trưởng Philippines cho biết Iran đã cam kết đảm bảo “hành trình an toàn, không bị cản trở và nhanh chóng” cho các tàu nước này, sau cuộc điện đàm được đánh giá là “rất hiệu quả” nhằm đảm bảo nguồn cung năng lượng và phân bón.
Dù vậy, giới quan sát cho rằng các thỏa thuận hiện nay vẫn còn nhiều điểm chưa rõ ràng, chẳng hạn như chưa có thông tin cụ thể liệu các đảm bảo an toàn áp dụng cho toàn bộ tàu của một quốc gia hay chỉ một số chuyến cụ thể, hay việc các tàu có phải trả phí để được đi qua hay không.
Ví dụ, Công ty vận tải Mitsui OSK Lines cho biết một tàu Nhật Bản chở khí tự nhiên hóa lỏng cuối tuần qua đã an toàn đi qua eo biển Hormuz, nhưng không bình luận về việc có phải trả phí cầu đường hay không và làm thế nào thủy thủ đoàn đảm bảo được chuyến đi an toàn.
Malaysia cũng cho biết một số tàu chở dầu của họ đã được Iran cho phép đi qua miễn phí, nhưng chưa rõ liệu các tàu Malaysia khác có được hưởng bảo đảm tương tự hay không.
Ngoài ra, chuyên gia Roger Fouquet tại Đại học Quốc gia Singapore cũng nhận định Iran có thể đang “tách bạch giữa quan hệ đồng minh và mức độ tham gia thực tế vào xung đột”, khi vẫn cho phép tàu của một số quốc gia có liên hệ với Mỹ – như trường hợp của Philippines – được lưu thông.
Do đó nhà kinh tế năng lượng Shi cho rằng dù các thỏa thuận này đánh dấu một bước tiến ngoại giao đáng chú ý, nhưng chúng chỉ giúp giảm áp lực ngắn hạn cho chuỗi cung ứng năng lượng, chưa phải là giải quyết triệt để cuộc khủng hoảng tại eo biển Hormuz khi chiến sự vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.
Tại kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, ông Trần Thanh Mẫn - Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội khóa XV - tiếp tục được Quốc hội tín nhiệm bầu giữ chức Chủ tịch Quốc hội khóa XVI.
Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao Việt Nam, nhân dịp này, lãnh đạo Nghị viện các nước Lào, Trung Quốc, Campuchia đã gửi điện và thư chúc mừng.
Chủ tịch Quốc hội Lào Saysomphone Phomvihane bày tỏ vui mừng khi ông Trần Thanh Mẫn được bầu giữ chức Chủ tịch Quốc hội Việt Nam, khẳng định việc ông được tiếp tục được bầu giữ chức Chủ tịch Quốc hội thể hiện sự tin tưởng và đánh giá cao của Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam dành cho ông.
Chủ tịch Quốc hội Lào tin tưởng với năng lực và kinh nghiệm phong phú, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn sẽ lãnh đạo Quốc hội Việt Nam thực hiện hiệu quả các chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của cơ quan lập pháp, qua đó đóng góp quan trọng vào công cuộc xây dựng và phát triển đất nước Việt Nam ngày càng hùng cường, đồng thời nâng cao uy tín và vị thế của Việt Nam trên trường khu vực và quốc tế.
Ông Saysomphone Phomvihane mong muốn tiếp tục hợp tác chặt chẽ với Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Quốc hội Việt Nam, nhằm củng cố và phát huy mối quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt, hợp tác toàn diện và gắn kết chiến lược giữa hai Đảng, hai Nhà nước và nhân dân Lào - Việt Nam. Đồng thời ông nhấn mạnh kỳ vọng quan hệ giữa Quốc hội hai nước sẽ ngày càng phát triển, đi vào chiều sâu và đơm hoa kết trái.
Ủy viên trưởng Ủy ban Thường vụ Đại hội đại biểu nhân dân toàn quốc Trung Quốc Triệu Lạc Tế chúc mừng ông Trần Thanh Mẫn được bầu giữ chức Chủ tịch Quốc hội.
Ông nhấn mạnh Trung Quốc và Việt Nam là hai nước láng giềng hữu nghị xã hội chủ nghĩa, núi liền núi, sông liền sông, đánh giá quan hệ song phương tiếp tục phát triển sâu sắc, đặc biệt là hợp tác và giao lưu giữa Đại hội đại biểu nhân dân toàn quốc Trung Quốc và Quốc hội Việt Nam.
Ông Triệu Lạc Tế khẳng định sẵn sàng cùng Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn thực hiện nhận thức chung chiến lược của lãnh đạo cấp cao hai Đảng, hai nước, tăng cường hợp tác giữa hai cơ quan lập pháp, góp phần xây dựng pháp chế xã hội chủ nghĩa của mỗi nước và thúc đẩy việc xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Trung Quốc - Việt Nam có ý nghĩa chiến lược.
Chủ tịch Quốc hội Campuchia Khuon Sudary chúc mừng Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tiếp tục được bầu giữ chức Chủ tịch Quốc hội khóa XVI.
Bà bày tỏ tin tưởng dưới sự lãnh đạo xuất sắc của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Quốc hội Việt Nam sẽ đạt nhiều thành tựu mới, đặt nền móng vững chắc cho mục tiêu đưa Việt Nam trở thành nước thu nhập cao vào năm 2045.
Chủ tịch Quốc hội Khuon Sudary cũng bày tỏ mong muốn được tiếp tục hợp tác chặt chẽ với Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn vun đắp hơn nữa cho quan hệ láng giềng tốt đẹp, hữu nghị truyền thống, hợp tác toàn diện, bền vững lâu dài giữa hai nước, thúc đẩy hợp tác lấy con người làm trung tâm, vì lợi ích chung của hai nước và người dân.
Tờ The Wall Street Journal ngày 10.4 dẫn lời các quan chức Mỹ cho biết cộng đồng tình báo đánh giá rằng Iran vẫn có thể triển khai sử dụng nhiều tên lửa đạn đạo sau 6 tuần chiến sự.
Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth tuần này nói rằng chương trình tên lửa của Iran đã "bị phá hủy về mặt chức năng", với số lượng bệ phóng và tên lửa "bị cạn kiệt, suy giảm nghiêm trọng và gần như hoàn toàn không hiệu quả".
Tuy nhiên, các báo cáo tình báo của Mỹ cho thấy Iran có thể khôi phục lại một phần lực lượng tên lửa. Mặc dù một nửa số bệ phóng tên lửa của Iran đã bị phá hủy, hư hại hoặc bị mắc kẹt dưới đống đổ nát, nhưng nhiều bệ phóng có thể được sửa chữa và đưa ra từ các địa điểm ngầm.
Các quan chức Mỹ và Israel cũng được trích dẫn nói rằng mặc dù hiện nay Iran chỉ còn một nửa số tên lửa so với trước xung đột, nhưng nước này vẫn còn hàng ngàn tên lửa đạn đạo tầm trung và tầm ngắn có thể đưa ra khỏi nơi cất giấu hoặc đào lên từ trong lòng đất.
Các quan chức Israel cho biết khoảng 2/3 số bệ phóng tên lửa đạn đạo của Iran đã bị vô hiệu hóa trong chiến sự, song Iran có thể thu hồi nhiều bệ phóng bị mắc kẹt dưới lòng đất do các cuộc tấn công của Mỹ và Israel. Các quan chức Israel cũng cho biết Iran vẫn còn hơn 1.000 trong số khoảng 2.500 tên lửa tầm trung mà nước này sở hữu khi bắt đầu chiến sự. Số còn lại đã được sử dụng hoặc bị phá hủy.
Về số lượng máy bay không người lái (UAV), theo các quan chức Mỹ, Iran hiện chỉ còn chưa đến 50% UAV tấn công một chiều so với thời điểm bắt đầu chiến sự nhưng nước này có thể mua các hệ thống tương tự từ đồng minh để sử dụng chống lại các nước láng giềng.
Iran cũng vẫn còn một lượng nhỏ tên lửa hành trình, có thể được sử dụng để nhắm mục tiêu vào các tàu chiến ở vịnh Ả Rập hoặc nhắm vào quân đội Mỹ, nếu Washington tấn công chiếm giữ một hòn đảo Iran trong trường hợp đàm phán đổ vỡ, các quan chức Mỹ cho biết.
Lầu Năm Góc và Nhà Trắng từ chối bình luận về thông tin của The Wall Street Journal, nhấn mạnh quân đội Mỹ đã đạt được mọi mục tiêu.
Đánh giá được tiết lộ giữa thời điểm Mỹ đang bước vào vòng đàm phán trực tiếp với Iran tại Pakistan nhằm đạt thỏa thuận chấm dứt chiến sự và mở lại eo biển Hormuz.
Báo cáo cũng cho rằng một số quan chức Mỹ lo ngại Iran sẽ lợi dụng thỏa thuận ngừng bắn hiện tại để xây dựng lại kho tên lửa của mình.
Quốc vương Campuchia Norodom Sihamoni ngày 10/4 ra tuyên bố cho biết các bác sĩ tại một bệnh viện ở Bắc Kinh đã chẩn đoán ông bị ung thư tuyến tiền liệt sau quá trình thăm khám.
Theo khuyến nghị của bác sĩ, Quốc vương Campuchia sẽ nhập viện để điều trị và theo dõi trong khoảng một đến hai tháng. Ông Sihamoni, 72 tuổi, hơn một tháng trước tới Bắc Kinh để kiểm tra sức khỏe.
Quốc vương Sihamoni bày tỏ lòng biết ơn tới sự quan tâm và những lời chúc của người dân Campuchia gửi tới ông.
Quốc vương Campuchia sinh năm 1953, là con của bà Monineath, người vợ thứ sáu của cựu vương Norodom Sihanouk. Cái tên Sihamoni là sự kết hợp từ hai âm tiết đầu tiên trong tên của cha mẹ ông.
Ông Sihamoni được giáo dục phần lớn ở nước ngoài và từng học điện ảnh ở Triều Tiên năm 1975. Ông từng giữ chức đại sứ Campuchia tại Liên Hợp Quốc vào đầu những năm 1990 trước khi chuyển đến Paris để trở thành đại diện thường trực của Campuchia tại UNESCO.
Ông trở về Phnom Penh năm 2004 để lên ngôi sau khi vua cha Sihanouk thoái vị. Ông Sihanouk trước đó cũng mắc ung thư cùng một số căn bệnh khác và được điều trị tại Bắc Kinh.