Sáng 11-4, Quốc hội thảo luận về dự luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng.
Phát biểu tại đây, nhiều đại biểu quan tâm đến việc quy định bắt buộc công chứng với các giao dịch bất động sản.
Đại biểu Lê Thanh Hoàn (Thanh Hóa) cho hay dự luật đã bổ sung giao dịch đặt cọc để mua bán bất động sản thuộc phạm vi công chứng của công chứng viên.
Theo ông, đây là nội dung cần phải báo cáo rõ trước Quốc hội, bởi theo nguyên tắc tại điều 3 dự luật chỉ quy định giao dịch phải công chứng được luật quy định, bao gồm giao dịch mua bán, chuyển nhượng, tặng cho, phân chia tài sản, góp vốn, thế chấp có đối tượng là bất động sản.
Đối với giao dịch luật chuyên ngành không quy định phải công chứng không thuộc phạm vi bắt buộc.
Trong khi đó theo quy định của pháp luật về đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản, hợp đồng mua bán, tặng cho, thế chấp, góp vốn bất động sản, nhà ở bắt buộc công chứng, chứng thực.
Như vậy nếu coi giao dịch đặt cọc để mua bán bất động sản là một phần không tách rời của giao dịch mua bán bất động sản đương nhiên đây sẽ là đối tượng bắt buộc. Tuy nhiên trên thực tế, giao dịch đặt cọc hiện nay không bắt buộc công chứng.
“Đặt cọc mua bán nhà, chuyển nhượng đất, nhiều người có thể cho rằng việc công chứng sẽ bảo đảm quyền và lợi ích của các bên. Tuy nhiên trên thực tế, có những trường hợp người bán gặp nhiều rắc rối từ các hợp đồng đặt cọc đã được công chứng”, ông Hoàn nêu.
Theo đại biểu, theo Bộ luật Dân sự, nếu bên mua không thực hiện nghĩa vụ như cam kết đặt cọc, bên bán có quyền bán cho người khác. Cho đến nay, không có văn bản quy phạm pháp luật nào cấm thực hiện quyền này.
Tuy nhiên trên thực tế không thể thực hiện công chứng hợp đồng mua bán nhà, đất khi hợp đồng đặt cọc trước đó chưa được hủy bỏ.
Ông Hoàn phân tích theo quy định hiện hành, tòa án chỉ tuyên bố văn bản công chứng vô hiệu khi có căn cứ cho rằng việc công chứng có vi phạm pháp luật. Do đó nếu không có căn cứ để tòa án tuyên bố vô hiệu, văn bản công chứng vẫn còn hiệu lực cho đến khi các bên cùng yêu cầu hủy bỏ.
Điều này gây bất lợi cho bên bán, vì bên mua vi phạm nghĩa vụ đặt cọc nhưng khi ký kết hợp đồng đặt cọc, bên bán không có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng đã công chứng.
“Trong trường hợp này, người bán sẽ bị hạn chế quyền của mình nếu bên mua không đồng ý, dù bên mua là bên vi phạm.
Thực tế có trường hợp bên mua lợi dụng điều này để gây khó khăn, buộc bên bán phải trả lại tiền cọc hoặc chấp nhận thỏa thuận khác. Tôi đề nghị cân nhắc không quy định nội dung này trong dự thảo luật”, ông Hoàn nêu.
Theo đại biểu Nguyễn Minh Tuấn (Phú Thọ), hiện nay công chứng bất động sản còn rất nhiều vấn đề. Do đó sửa Luật Công chứng cần làm sao để thuận lợi, phát huy được hiệu quả khi giao dịch bất động sản.
Theo ông, liên quan đến công chứng bất động sản cần linh động hơn, có thể khuyến khích hoặc không khuyến khích, hoặc để người giao dịch tự nguyện, chứ không phải bắt buộc tất cả đều phải công chứng.
Phân tích rõ hơn, ông Tuấn đặt vấn đề nếu công chứng thì phải làm rõ việc công chứng về hình thức hay nội dung, và công chứng có chịu trách nhiệm trong các giao dịch có vấn đề, nghi ngờ sai phạm hay không?
Ông nêu ví dụ: “Các giao dịch bất động sản, công chứng có chịu trách nhiệm về việc khai khống thuế hay không? Nếu không, tôi cho rằng không cần thiết phải công chứng, mà chỉ cần giao dịch, ký hợp đồng theo mẫu Nhà nước hướng dẫn, thực hiện nghĩa vụ thuế đầy đủ là giao dịch hoàn tất”.
Từ đó ông Tuấn đề nghị ban soạn thảo nghiên cứu lại nội dung này, để làm sao người dân có thể lựa chọn tùy trường hợp, tùy nhu cầu, không bắt buộc phải công chứng trong các hợp đồng bất động sản.
Theo ghi nhận của Tuổi Trẻ Online tại hiện trường, dấu vết chiếc xe tải để lại trên đường hướng từ núi Tà Zôn xuống là cây cối ngã đổ, đất đá bong tróc thành vệt dài khoảng 300m.
Đây là tuyến đường nhựa rộng khoảng 4m, nối từ đường tỉnh 715 lên trên đỉnh núi Tà Zôn, xã Hàm Đức cũ, nay là xã Hàm Thuận.
Đường có nhiều khúc cong cua nhưng dấu vết của chiếc xe tải là lao theo hướng thẳng, tông gãy cây cối trước khi lọt xuống vực. Xe lao xuống vực sâu, tông vào một văn phòng công ty khoáng sản dưới cùng.
Theo thông tin từ cơ quan chức năng, vụ tai nạn trên xảy ra lúc 8h40 ngày 8-4 tại khu vực triền núi Tà Zôn thuộc thôn 2, xã Hàm Thuận.
Xe tải do tài xế Nguyễn Tấn Trường (27 tuổi, trú Anh Sơn, Nghệ An) điều khiển di chuyển trên triền núi để vận chuyển vật tư thi công công trình thì bất ngờ lao xuống vực.
Hậu quả vụ tai nạn làm 3 người chết, gồm: Nguyễn Kim Trung Thịnh (37 tuổi), Lê Văn Mười (49 tuổi, cùng trú xã Hàm Thuận) và Nguyễn Thanh Nhã (25 tuổi, trú tại Trần Đề, Cần Thơ).
Người bị thương là anh Nguyễn Tấn Trường (27 tuổi, trú Anh Sơn, Nghệ An) đang cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa Bình Thuận.
Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Lâm Đồng đã phong tỏa hiện trường bên trong công ty khoáng sản, phục vụ điều tra vụ tai nạn.
Theo ông Huỳnh Ngọc Thạch - Bí thư Đảng ủy xã Hàm Thuận, chiếc xe tải trên phục vụ cho công trình của một đơn vị viễn thông, không liên quan đến công ty khoáng sản đang khai thác dưới núi. Trong lúc chiếc xe xuống núi thì gặp nạn, tông vào văn phòng công ty khoáng sản.
Ông Thạch cho biết thêm, địa phương đã cử cán bộ đến hiện trường phối hợp làm rõ và hỗ trợ gia đình 2 nạn nhân chết tại địa phương là 5 triệu đồng/trường hợp.
Ngày 14.4, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp nhà nước đến Trung Quốc cùng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, phu nhân Ngô Phương Ly đã đến thăm Trung tâm giao lưu khoa học văn hóa thanh thiếu niên Tống Khánh Linh tại Bắc Kinh (Trung Quốc).
Đây là một trong 4 trung tâm thuộc Quỹ Tống Khánh Linh, tổ chức đoàn thể và từ thiện xã hội được đặt theo tên của bà Tống Khánh Linh (1893 - 1981), phu nhân ông Tôn Trung Sơn.
Sở Xây dựng vừa gửi UBND TP.HCM tình hình triển khai dự án mở rộng và nâng cấp quốc lộ 13, từ cầu Bình Triệu đến giáp tỉnh Bình Dương cũ. Dự án này có tổng mức đầu tư hơn 20.000 tỉ đồng (gồm hai dự án thành phần).
Dự án thành phần 1 bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, chủ đầu tư là Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng phường Cát Lái. Hiện đã ban hành thông báo thu hồi đất, phê duyệt phương án chi tiết bồi thường, hỗ trợ, tái định cư 1.041/1.041 trường hợp.
Đã chi trả cho 598/1.041 trường hợp với số tiền khoảng 4.368/6.179 tỉ đồng. Đã thu hồi mặt bằng 25 trường hợp.
Tiến độ dự án thành phần 1 có chậm hơn so với yêu cầu của UBND TP.HCM, do theo phương án chi tiết được UBND phường Hiệp Bình phê duyệt phát sinh tăng số trường hợp đáp ứng điều kiện bố trí tái định cư (bằng nền đất và căn hộ) so với số lượng đã được UBND TP.HCM chấp thuận trước đó (250/178).
Dự án thành phần 2 nâng cấp, mở rộng quốc lộ 13 theo hình thức BOT, cơ quan được giao nhiệm vụ chuẩn bị dự án là Sở Xây dựng. Đến ngày 27-2-2026, đã trình UBND TP.HCM, Hội đồng thẩm định về thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi.
Hiện nay, tiến độ dự án thành phần 2 cũng chậm hơn so với yêu cầu. Nguyên nhân vì có cùng hướng tuyến với tuyến đường sắt đô thị số 3, số 2 (tỉnh Bình Dương cũ) theo quy hoạch.
Đồng thời liên quan ảnh hưởng các công trình hạ tầng kỹ thuật (đường sắt Bắc Nam, di dời ống cấp nước D1500...). Các dự án đường sắt đô thị trên đều đang trong giai đoạn nghiên cứu thiết kế, do đó cần sự phối hợp chặt chẽ trong phương án thiết kế để đảm bảo tính đồng bộ và yêu cầu kỹ thuật.
Căn cứ thực tế trên, Sở Xây dựng TP.HCM đề xuất điều chỉnh, cập nhật kế hoạch chi tiết dự án với mốc tiến độ chính như sau:
Dự án thành phần 1 chi trả tiền bồi thường, bàn giao mặt bằng hoàn thành trong tháng 6-2026; Giao nền đất và lập thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ dân trong tháng 6; Cấp giấy phép xây dựng cho hộ dân trong tháng 7, chi trả tiền bồi thường, di dời hạ tầng kỹ thuật hoàn thành trong tháng 12-2026.
Còn dự án thành phần 2 sẽ thẩm định và phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi trong tháng 5-2026; Tổ chức lựa chọn nhà đầu tư, ký kết hợp đồng dự án hoàn thành trong tháng 9; Lập, trình thẩm định và phê duyệt thiết kế xây dựng sau thiết kế cơ sở hoàn thành trong quý 4-2026; Khởi công xây dựng công trình trong tháng 1-2027 (trước đó là quý 4-2026); Thi công hoàn thành công trình tháng 12-2028.
