Ngày 10/4, phiên tòa xét xử vụ sai phạm trong chuyển nhượng hơn 6.000 m2 đất “vàng” tại 39-39B Bến Vân Đồn (quận 4 cũ, TP HCM) gây thiệt hại hơn 542 tỷ đồng tiếp tục phần tranh luận. Hầu hết các luật sư đều xin tòa xem xét tuyên miễn hình phạt cho thân chủ.
Trước đó, bào chữa cho bà Nguyễn Thị Như Loan (Tổng giám đốc, nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty Quốc Cường Gia Lai), luật sư Nguyễn Thị Đinh Hương thống nhất với tội danh truy tố nhưng cho rằng mức án VKS đề nghị 2 năm 6 tháng đến 3 năm tù treo vẫn còn nghiêm khắc.
Bà Loan bị cáo buộc “biết khu đất là tài sản Nhà nước” nhưng vẫn thông qua công ty chuyển tiền, giúp sức cho Lê Y Linh và Đặng Phước Dừa mua không qua định giá, đấu giá. Từ giao dịch này, bà Loan hưởng lợi 297,8 tỷ đồng. Bà bị truy tố theo khoản 3 Điều 219 Bộ luật Hình sự có khung hình phạt 10-20 năm tù. Tuy nhiên, VKS đánh giá bị cáo đã nhận thức sai phạm, chủ động khắc phục gần hết hậu quả và có nhiều tình tiết giảm nhẹ, nên đề nghị tòa áp dụng khoản 2 Điều 54, xử phạt 2-2,5 năm tù treo.
Luật sư cho rằng bà Loan chỉ tham gia thương vụ vào cuối năm 2013, khi các sai phạm của nhóm bị cáo thuộc Tập đoàn Cao su Việt Nam cùng Lê Y Linh, Đặng Phước Dừa đã diễn ra trước đó khoảng 4 năm. Theo lập luận bào chữa, bà không biết và không tham gia giai đoạn chuyển nhượng khu đất từ các công ty thuộc Tập đoàn Cao su sang Công ty Phú Việt Tín; nếu biết rõ có sai phạm, bị cáo sẽ không thực hiện giao dịch vì rủi ro pháp lý quá lớn.
Theo hồ sơ và lời khai tại tòa, toàn bộ quá trình chuyển nhượng vốn từ năm 2010 đã được các bị cáo khác thực hiện theo cấu trúc được thiết lập sẵn. Khi tìm hiểu dự án, bà Loan được cung cấp hồ sơ pháp lý thể hiện Công ty Retro Harvest Finance do Linh đại diện nắm 80% vốn tại Công ty Phú Việt Tín, còn phần vốn nhà nước chỉ chiếm tỷ lệ rất nhỏ.
Từ đó, bị cáo tin đây là giao dịch chuyển nhượng vốn bình thường giữa các doanh nghiệp, không biết dự án vẫn còn vướng các thủ tục liên quan đến đất đai và đầu tư.
“Với hồ sơ đăng ký kinh doanh và tài liệu do phía Linh, Dừa cung cấp, bất kỳ nhà đầu tư nào cũng có thể tham gia nếu đạt thỏa thuận về giá”, luật sư trình bày.
Luật sư cho rằng điểm mấu chốt của vụ việc là bà Loan ký hợp đồng dựa trên giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp của Công ty Phú Việt Tín, trong đó thể hiện Công ty Retro sở hữu 80% vốn. Tuy nhiên, theo cáo trạng, hồ sơ thay đổi đăng ký kinh doanh được lập từ hợp đồng và xác nhận thanh toán khống, khiến giấy tờ này không đúng pháp luật.
Từ đó, luật sư lập luận bà Loan đã bị các bị cáo khác dùng thông tin sai lệch dẫn dắt ký hợp đồng, chuyển tiền; nếu nhận thức đầy đủ hơn và kiểm tra kỹ hơn, bị cáo có thể đã không vướng vào vụ án. Việc cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp thiếu thẩm định chặt chẽ, theo luật sư, cũng là một nguyên nhân dẫn tới sai phạm.
Theo quan điểm bào chữa, “lằn ranh giữa thực hiện hợp đồng và vi phạm pháp luật trong vụ án này là rất mong manh”, đồng thời cho rằng toàn bộ hành vi của bà Loan diễn ra trong trạng thái ngay tình.
Dù vậy, luật sư cho biết trong quá trình điều tra, bị cáo đã nhận thức rõ trách nhiệm và chủ động khắc phục hậu quả. Vai trò của bà trong sai phạm chung được đánh giá là không đáng kể. Trước khi bị khởi tố, bà đã chỉ đạo công ty nộp khắc phục 100 tỷ đồng; đến giai đoạn xét xử tiếp tục nộp thêm 106 tỷ đồng. Cá nhân bà cũng nộp lại toàn bộ hơn 28 tỷ đồng tiền cổ tức.
Luật sư còn viện dẫn Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị và Nghị quyết 198 của Quốc hội về phát triển kinh tế tư nhân, cho rằng cần ưu tiên biện pháp dân sự, kinh tế, hành chính và khuyến khích doanh nghiệp chủ động khắc phục sai phạm. Theo luật sư, bà Loan tuổi cao, sức khỏe hạn chế nhưng vẫn điều hành doanh nghiệp, tạo việc làm cho nhiều lao động và góp phần bảo đảm an sinh xã hội.
Từ đó, luật sư đề nghị HĐXX miễn hình phạt cho bà Loan để bị cáo tiếp tục điều hành doanh nghiệp, triển khai các dự án liên kết quốc tế.
Trong phần tự bào chữa, bà Loan không nói về hành vi của mình mà “xin phép” HĐXX được nêu một băn khoăn, dù theo lời bà là “có thể gây tác dụng phụ cho mình”.
Bà cho biết không quen các bị cáo trong Hội đồng định giá, song “rất thương” họ vì cho rằng việc định giá thấp “cũng không sai”. Theo bà, giá trị khu đất tăng lên chủ yếu nhờ phương án phát triển dự án do mình đề xuất.
Cụ thể, bà nói đã chuyển đổi mô hình từ căn hộ sở hữu lâu dài, diện tích lớn sang căn hộ 50 năm, diện tích 30-40 m2, qua đó giúp tăng khả năng bán hàng và nâng giá trị dự án.
Tôi bị tòa tuyên phải chịu hình phạt tù giam nhưng tôi là lao động duy nhất trong gia đình. Vậy tôi có đương nhiên được hoãn chấp hành hình phạt tù?
Anh Hoàng Hải Minh (tỉnh Gia Lai) hỏi.
- Luật gia Phạm Văn Chung (Sở Tư pháp tỉnh Quảng Ngãi) trả lời:
Theo quy định tại điều 67 Bộ luật Hình sự năm 2015 (được sửa đổi, bổ sung năm 2017) về hoãn chấp hành hình phạt tù thì người bị xử phạt tù có thể được hoãn chấp hành hình phạt trong các trường hợp sau đây:
- Bị bệnh nặng thì được hoãn cho đến khi sức khỏe được hồi phục;
- Phụ nữ có thai hoặc đang nuôi con dưới 36 tháng tuổi thì được hoãn cho đến khi con đủ 36 tháng tuổi;
- Là người lao động duy nhất trong gia đình, nếu phải chấp hành hình phạt tù thì gia đình sẽ gặp khó khăn đặc biệt, được hoãn đến 1 năm, trừ trường hợp người đó bị kết án về các tội xâm phạm an ninh quốc gia hoặc các tội khác là tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng;
- Bị kết án về tội phạm ít nghiêm trọng, do nhu cầu công vụ, thì được hoãn đến 1 năm.
Như vậy, theo quy định trên, dù anh là lao động duy nhất trong gia đình nhưng anh cũng không thể đương nhiên được hoãn chấp hành hình phạt tù.
Vì vậy, nếu anh muốn được hoãn chấp hành hình phạt tù (hoãn đến 01 năm), phải có đủ điều kiện sau: (1) Nếu anh phải chấp hành hình phạt thì gia đình anh sẽ gặp khó khăn đặc biệt. (2) Anh không bị kết án về các tội xâm phạm an ninh quốc gia hoặc các tội khác là tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.
Lưu ý nếu trong thời gian được hoãn chấp hành hình phạt tù, nếu anh lại thực hiện hành vi phạm tội mới thì tòa án buộc anh phải chấp hành hình phạt trước và tổng hợp với hình phạt của bản án mới theo quy định.
Theo hồ sơ, gia đình Conor Hylton, sinh viên 26 tuổi, đệ đơn kiện Bệnh viện Bridgeport Hospital Milford Campus vào tháng trước, đòi bồi thường thiệt hại do sơ suất gây chết người. Đơn kiện cáo buộc bệnh viện không có bác sĩ tại chỗ khi Conor được đưa vào phòng ICU, ngày 14/8/2024.
Bệnh tình của Conor, sinh viên Trường Nha khoa của Đại học Connecticut, trở nặng sau khi nhập viện vào lúc 11h ngày 14/8 để điều trị viêm tụy và nhiều triệu chứng khác. Nhưng khi được chuyển vào phòng ICU, suốt 4 giờ sau đó, Conor chưa từng được bác sĩ trực tiếp thăm khám, bất chấp tình trạng sức khỏe ngày càng xấu đi, chỉ được "theo dõi từ xa một cách không thường xuyên qua màn hình video".
"Họ đã vi phạm chính sách của bệnh viện vì không có bác sĩ nào trực tiếp khám cho Conor từ lúc được đưa vào phòng ICU cho đến khi có các triệu chứng giống như co giật lúc 4h30 ngày 15/8", đơn kiện nêu. Thay vào đó, bệnh viện này được cho là đã dựa vào các nhà cung cấp dịch vụ hồi sức tích cực từ xa để chăm sóc bệnh nhân.
Vào rạng sáng 15/8/2024, Conor "trượt xuống giường, mắt trợn ngược, co giật, nôn mửa, nhịp tim chậm và cảnh báo khẩn cấp của bệnh viện được kích hoạt". Cậu được đặt ống thở, nhưng được tuyên bố tử vong sau chưa đầy hai giờ. "Thông báo tử vong được đưa ra bởi một nhà cung cấp dịch vụ 'khám bệnh từ xa' thông qua màn hình video", đơn kiện nêu.
Gia đình Conor khẳng định bệnh viện thậm chí không hề thông báo cho họ biết rằng Conor đã được đưa vào phòng ICU. Đơn kiện cáo buộc cái chết của Conor là "hậu quả trực tiếp nhất của sự tắc trách" từ phía bệnh viện và các nhân viên của bệnh viện.
Theo luật sư của gia đình, cuộc điều tra của Sở Y tế Công cộng tiểu bang đã "phát hiện mức độ thiếu năng lực không thể lý giải nổi" tại khoa Hồi sức tích cực của Bệnh viện Bridgeport.
Phía bệnh viện thông báo đã biết về vụ kiện, cam kết cung cấp dịch vụ chăm sóc an toàn và chất lượng cao nhất có thể.
Bệnh viện xác nhận sử dụng các chuyên gia khám bệnh từ xa, khẳng định điều này giúp nâng cao hiệu quả điều trị cho các bệnh nhân nguy kịch nhờ có đội ngũ ảo chuyên trách phối hợp với đội ngũ chuyên gia tại giường bệnh để cung cấp sự theo dõi liên tục, đưa ra quyết định kịp thời trong suốt thời gian tại ICU.
Ngày 10/4, Công an tỉnh Phú Thọ cho biết Cơ quan Cảnh sát điều tra đã ra lệnh bắt khẩn cấp ông Lợi, 56 tuổi, cựu phó chủ tịch UBND phường Phúc Yên. Thời điểm phạm tội, ông Lợi là Phó chủ tịch UBND thành phố Phúc Yên (cũ).
Khám chỗ ở, nơi làm việc của ông Lợi, công an thu nhiều tài liệu liên quan phục vụ điều tra. Hiện, cơ quan điều tra chưa công bố hành vi sai phạm, tội danh của ông Lợi.
Trước đó, rạng sáng 24/3, hơn 200 công an thuộc các đơn vị của Công an tỉnh Phú Thọ đã đồng loạt ra quân, khám xét 28 địa điểm, thu nhiều súng đạn, tài liệu liên quan.
Sau đó, công an khởi tố 15 bị can về 9 tội. Trong số này có Hoàng Văn Thiện, công chức Hạt kiểm lâm Phúc Yên; Nguyễn Lâm Tới, Hạt trưởng Hạt kiểm lâm thành phố Phúc Yên cũ; Lưu Văn Cường, khi phạm tội là cán bộ địa chính xã Ngọc Thanh, nay là lao động tự do; Lưu Tiến Chung, khi phạm tội là Phó chủ tịch UBND xã Ngọc Thanh phụ trách kinh tế, chịu trách nhiệm về các lĩnh vực nông - lâm - ngư nghiệp, tài chính - ngân sách, quản lý đất đai, môi trường, nay là Giám đốc trung tâm phục vụ hành chính công UBND phường Xuân Hòa; Hoàng Chí Thanh, cựu cán bộ địa chính UBND xã Trung Mỹ, nay là lao động tự do), để điều tra tội Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ hoặc Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng.
Cùng vụ án, nhiều giám đốc doanh nghiệp cũng bị khởi tố để điều tra về các tội: Gây ô nhiễm môi trường, Lợi dụng ảnh hưởng đối với người có chức vụ, quyền hạn để trục lợi, Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, Chứa mại dâm, Tàng trữ trái phép vũ khí quân dụng, Mua bán trái phép hóa đơn, Vi phạm quy định về nghiên cứu, thăm dò, khai thác tài nguyên.
Nhà chức trách đang tiếp tục điều tra mở rộng vụ án với những người tiếp tay, bao che, theo tinh thần "không có vùng cấm, không có ngoại lệ".