Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú đã ký ban hành kết luận 17 của Bộ Chính trị về định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI.
Theo đó, xem xét tờ trình của Đảng ủy Quốc hội về đề án định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI, Bộ Chính trị thống nhất chủ trương thông qua những nội dung cơ bản của đề án.
Bộ Chính trị nhấn mạnh mục tiêu của công tác lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI là tạo lập khung khổ pháp lý thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội giai đoạn 2026 – 2031, gắn với định hướng phát triển đất nước.
Đến năm 2030, Việt Nam có hệ thống pháp luật dân chủ, công bằng, đồng bộ, thống nhất, công khai, minh bạch, khả thi, mở đường cho kiến tạo phát triển, huy động mọi người dân và doanh nghiệp tham gia vào phát triển kinh tế – xã hội.
Tạo tiền đề đến năm 2045, Việt Nam có hệ thống pháp luật chất lượng cao, tiên tiến, hiện đại, phù hợp với thực tiễn đất nước và thông lệ quốc tế.
Công tác lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI tập trung vào các định hướng lớn, trong đó nghiên cứu tổng kết, sửa đổi tổng thể Hiến pháp năm 2013 phù hợp với thực tiễn, yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Công tác lập pháp cần tạo đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
Xác lập mô hình tăng trưởng mới, cơ cấu lại nền kinh tế, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số làm động lực chính…
Bộ Chính trị yêu cầu các cơ quan, đơn vị trong hệ thống chính trị kịp thời thể chế hóa đầy đủ, đúng đắn chủ trương, đường lối của Đảng.
Trong đó tập trung hoàn thành thể chế hóa ngay trong năm 2026 những nội dung cốt lõi, quan trọng của nghị quyết Đại hội XVI và các nghị quyết chiến lược, trụ cột.
Bộ Chính trị cũng yêu cầu tập trung khẩn trương tháo gỡ các điểm nghẽn pháp lý để khơi thông, phát huy hiệu quả mọi nguồn lực cho phát triển, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế “2 con số” trong giai đoạn phát triển mới.
Tạo lập hành lang pháp lý cho các vấn đề mới, như kinh tế số, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, năng lượng tái tạo…
Tiếp tục đổi mới căn bản tư duy xây dựng pháp luật, chuyển mạnh từ quản lý hành chính sang phục vụ, kiến tạo phát triển đất nước, xã hội, lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm, đưa pháp luật trở thành nguồn lực và lợi thế cạnh tranh quốc gia.
Kết luận cũng nêu rõ việc dứt khoát từ bỏ tư duy không quản được thì cấm. Xóa bỏ cơ chế xin – cho, triệt để cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh, tạo lập môi trường pháp lý thuận lợi, thông thoáng, minh bạch, an toàn để thu hút đầu tư.
Công tác quản lý nhà nước cần chuyển từ tư duy tiền kiểm, yêu cầu an toàn tuyệt đối sang chủ động chấp nhận rủi ro có kiểm soát, luật hóa cơ chế thử nghiệm có kiểm soát, mở rộng không gian đổi mới sáng tạo.
Chính sách, pháp luật gắn với kiểm soát chặt chẽ quyền lực, nâng cao trách nhiệm giải trình, bảo đảm công bằng, minh bạch, kiên quyết phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, không để xảy ra lợi ích nhóm, lợi ích cục bộ trong công tác xây dựng pháp luật.
Bộ Chính trị cũng yêu cầu tăng cường kỷ luật, kỷ cương, bảo đảm an ninh chính trị; đề cao vai trò, trách nhiệm của các chủ thể tham gia quy trình xây dựng pháp luật, nhất là của người đứng đầu.
Hoạt động của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Hội đồng Dân tộc, các ủy ban của Quốc hội trong công tác lập pháp cần tiếp tục đổi mới phương thức.
Tăng cường giám sát công tác xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật, kịp thời phát hiện, kiến nghị sửa đổi, bổ sung những nội dung bất cập, không còn phù hợp với thực tiễn.
Cơ quan, tổ chức được giao chủ trì soạn thảo tập trung làm tốt công tác tổng kết thực tiễn, xây dựng chính sách, tham vấn, đánh giá tác động chính sách trong quá trình soạn thảo.
Người đứng đầu chịu trách nhiệm toàn diện, trực tiếp chỉ đạo công tác xây dựng pháp luật, hoàn thiện thể chế của bộ, ngành mình.
Chính phủ quyết liệt chỉ đạo, đôn đốc, kiểm tra công tác xây dựng pháp luật của các bộ, ngành để bảo đảm chất lượng, tiến độ chuẩn bị dự án. Tiếp tục hoàn thiện các khâu trong quy trình xây dựng, ban hành các văn bản quy phạm pháp luật…
Chiều 8/4, tại phiên thảo luận tổ về dự thảo Luật Thủ đô sửa đổi, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho rằng Luật Thủ đô cần được thiết kế như một thiết chế pháp lý đặc thù, đủ năng lực dẫn dắt, tháo gỡ các điểm nghẽn phát triển, nhưng đồng thời phải bảo đảm kỷ cương, kỷ luật và tính thống nhất của hệ thống pháp luật. Nguyên tắc xuyên suốt là phân cấp, phân quyền triệt để hơn, song đi kèm trách nhiệm giải trình rõ ràng và cơ chế kiểm soát quyền lực chặt chẽ, tránh buông lỏng quản lý.
Ông chỉ ra những điểm nghẽn lớn của Hà Nội hiện nay nằm ở quy hoạch, hạ tầng, quản trị đô thị và cơ chế huy động nguồn lực. Trong đó, quy hoạch phải được tiếp cận với tầm nhìn dài hạn, ổn định, không điều chỉnh theo từng nhiệm kỳ. Người dân và doanh nghiệp cần nhìn thấy rõ định hướng phát triển để đồng thuận và chủ động tham gia.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị xây dựng các mô hình không gian phát triển dài hạn, xác định rõ khu đô thị, khu bảo tồn văn hóa di sản, khu công nghiệp, trường học, dịch vụ. Thực trạng hiện nay cho thấy quy hoạch còn phân tán theo từng dự án nhà ở, thiếu đồng bộ hạ tầng, đặc biệt là giao thông và hệ thống thoát nước, dẫn đến tình trạng "xây dựng đến đâu, tắc đường đến đó".
Từ đó, ông nhấn mạnh yêu cầu phát triển các đô thị vệ tinh và các phường mới theo tiêu chuẩn hiện đại, đồng bộ về nhà ở xã hội, bệnh viện, trường học, công viên và hệ thống giao thông công cộng như đường sắt đô thị, tàu điện trên cao. Đây là điều kiện then chốt để giãn dân khu vực nội đô, giảm áp lực hạ tầng và tổ chức lại không gian đô thị một cách bền vững.
"Khi các thành phố vệ tinh có đầy đủ tiện ích và kết nối giao thông thuận tiện, người dân sẽ sẵn sàng rời bỏ những căn gác xép chật hẹp trong phố cổ để ra ngoài sinh sống", ông nói.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu chuyển từ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo, quản trị để phục vụ phát triển. Luật cần tập trung vào các nguyên tắc khung, tạo không gian thể chế để Thủ đô chủ động thiết kế, thử nghiệm và triển khai chính sách phù hợp với đặc thù, trong khi các nội dung linh hoạt nên giao cho Chính phủ và chính quyền thành phố quy định.
Một nội dung then chốt khác là cơ chế phân cấp, phân quyền phải thực chất, rõ ràng, gắn với năng lực thực thi và nguồn lực tài chính. Việc giao quyền phải đi liền điều kiện thực hiện, tránh tình trạng giao quyền nhưng không đủ nguồn lực, tiềm ẩn rủi ro trong quản lý và thực thi.
Đối với các cơ chế thí điểm khác với quy định hiện hành, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu làm rõ phạm vi, chỉ áp dụng với lĩnh vực thực sự đặc thù, có đánh giá đầy đủ và kiểm soát chặt chẽ. Hà Nội có lợi thế về nguồn lực, nhân lực chất lượng cao và hệ thống nghiên cứu nên cần được trao không gian thử nghiệm đổi mới sáng tạo, nhưng không để việc thí điểm kéo dài thiếu kiểm soát hoặc trở thành cách hợp thức hóa bất cập. Đồng thời, luật cần có cơ chế bảo vệ cán bộ dám nghĩ dám làm đi kèm ràng buộc trách nhiệm.
Ông cũng đề nghị rà soát các chính sách về khoa học công nghệ, tài chính ngân sách, đầu tư hạ tầng và liên kết vùng để bảo đảm tính đột phá, tránh trùng lặp với cơ chế chung. Thủ đô không thể phát triển nếu tách rời vùng, trong khi nhiều dự án hạ tầng lớn như các tuyến vành đai hay sân bay nằm trên địa bàn các địa phương lân cận, đòi hỏi cơ chế phối hợp hiệu quả về quy hoạch và nguồn lực. Mọi chính sách phát triển cần bảo đảm công khai, minh bạch, hài hòa lợi ích giữa Nhà nước và người dân, không đánh đổi quyền lợi cơ bản của người dân để lấy tăng trưởng.
"Sửa đổi Luật Thủ đô không chỉ là hoàn thiện khung pháp lý mà còn là lựa chọn mô hình phát triển và quản trị. Thủ đô được trao quyền cao hơn thì phải chịu trách nhiệm cao hơn; có cơ chế đặc thù thì phải tạo ra kết quả vượt trội và khi thí điểm phải kiểm soát được rủi ro", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói và nhấn mạnh Hà Nội cần trở thành hình mẫu về quản trị hiện đại, kỷ luật nghiêm minh và trách nhiệm, từ đó lan tỏa kinh nghiệm cho cả nước.
Đại biểu Trịnh Xuân An, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại, cho rằng việc sửa đổi Luật Thủ đô cần đặt trong tổng thể hệ thống pháp luật hiện hành, khi nhiều luật đã được Quốc hội khóa trước thông qua với các cơ chế, chính sách vượt trội. Cơ quan soạn thảo cần rà soát các quy định ưu đãi ở các luật liên quan để bảo đảm thống nhất, tránh tình trạng chồng chéo.
Ông cũng đề nghị đối chiếu dự thảo với các nghị quyết trụ cột của Bộ Chính trị như về kinh tế tư nhân, kinh tế nhà nước, khoa học công nghệ, y tế, văn hóa..., bảo đảm cùng một hướng phát triển và không tạo ra độ vênh chính sách. "Dự thảo chưa thể hiện đầy đủ nội dung về quốc phòng, an ninh, trong khi đây là yêu cầu đặc thù của Thủ đô", ông nói, cho rằng cần bổ sung cơ chế bảo vệ, đầu tư ngân sách cho lực lượng vũ trang và gắn với không gian vùng để bảo đảm an ninh tổng thể.
Liên quan phát triển đô thị, ông cho rằng các cơ chế về nhà ở và cải tạo đô thị chưa phản ánh đầy đủ tinh thần các nghị quyết đã ban hành. Hai vấn đề lớn là giao thông và nhà ở cần có giải pháp cụ thể, đủ mạnh để tạo chuyển biến thực tế, trong đó có thể xem xét lại điều kiện đồng thuận của người dân khi triển khai các dự án cải tạo để tránh tình trạng kéo dài, không thực hiện được.
Ông Trịnh Xuân An đánh giá các khái niệm không gian tầm cao và không gian ngầm là hướng tiếp cận mới, nhưng hiện chưa có nền tảng pháp lý đầy đủ. Do đó, ông đề xuất nghiên cứu quy định cụ thể hơn, thậm chí xây dựng khung pháp lý riêng, để bảo đảm có thể triển khai đồng bộ, tránh vướng mắc khi thực hiện.
"Cần làm rõ mối quan hệ giữa Luật Thủ đô với các nghị quyết đặc thù đang áp dụng cho thành phố, cũng như cơ chế chuyển tiếp khi luật có hiệu lực, nhằm tránh xung đột pháp lý và bảo đảm tính thống nhất, khả thi", đại biểu nhấn mạnh.
Xe khách 28 chỗ biến dạng, lật ngược dưới vực sâu hơn 10 m gần hồ Bàu Trắng, chiều 6/4. Trước đó khoảng 15h30, ôtô biển số Bình Thuận chở nhóm 16 thợ lặn chạy trên đường Hòa Thắng, hướng từ Mũi Né về Phan Rí; khi đến khu vực ngã ba Hòa Thắng, xe bất ngờ lao qua lề đường và rơi xuống vực.
Xe khách 28 chỗ biến dạng, lật ngược dưới vực sâu hơn 10 m gần hồ Bàu Trắng, chiều 6/4. Trước đó khoảng 15h30, ôtô biển số Bình Thuận chở nhóm 16 thợ lặn chạy trên đường Hòa Thắng, hướng từ Mũi Né về Phan Rí; khi đến khu vực ngã ba Hòa Thắng, xe bất ngờ lao qua lề đường và rơi xuống vực.
Cảnh sát phong tỏa, thu gom các mảnh vỡ tại hiện trường vụ tai nạn. Sự cố khiến 4 người tử vong, 10 người bị thương được đưa đến trạm y tế xã cấp cứu.
Các nạn nhân làm nghề lặn sò, đón xe khách ở cảng Lagi để về nhà sau chuyến đi biển thì gặp nạn; quãng đường từ cảng về nhà gần 150 km.
Cảnh sát phong tỏa, thu gom các mảnh vỡ tại hiện trường vụ tai nạn. Sự cố khiến 4 người tử vong, 10 người bị thương được đưa đến trạm y tế xã cấp cứu.
Các nạn nhân làm nghề lặn sò, đón xe khách ở cảng Lagi để về nhà sau chuyến đi biển thì gặp nạn; quãng đường từ cảng về nhà gần 150 km.
Vô lăng, bánh xe biến dạng, nhiều bộ phận đứt rời khỏi thân xe, văng quanh khu vực dưới vực sâu.
Vô lăng, bánh xe biến dạng, nhiều bộ phận đứt rời khỏi thân xe, văng quanh khu vực dưới vực sâu.
Dụng cụ lặn của các nạn nhân bị văng bên mép đường.
Dụng cụ lặn của các nạn nhân bị văng bên mép đường.
Tôn hộ lan bị tông gãy, hư hỏng sau cú va chạm của xe khách trước khi lao xuống vực.
Tôn hộ lan bị tông gãy, hư hỏng sau cú va chạm của xe khách trước khi lao xuống vực.
Người dân cùng lực lượng cứu hộ hỗ trợ đưa nạn nhân ra khỏi xe khách và đưa đến bệnh viện cấp cứu. Ảnh: Hồng Lâm
Người dân cùng lực lượng cứu hộ hỗ trợ đưa nạn nhân ra khỏi xe khách và đưa đến bệnh viện cấp cứu. Ảnh: Hồng Lâm
Câu chuyện về việc bấm còi xe và dùng đèn pha "mất trật tự" làm giật mình, chói mắt những người đi đường và gây tai nạn trong bài viết "Có tiếng còi xe nghe nhẹ nhàng thân thiện, ngược lại có tiếng gắt gỏng, hồ đồ" trên Tuổi Trẻ Online đã chạm đến bức xúc của nhiều bạn đọc.
Đèn xe và còi xe vốn là những trang bị bắt buộc để giúp tài xế lái xe an toàn hơn nhưng nó lại biến thành nỗi ám ảnh của những người đi đường. "Giờ nhiều người bấm còi để 'ra lệnh' chứ không phải để cảnh báo. Đi đúng luật cũng bị hối inh ỏi", bạn đọc tên Hồng Anh bày tỏ.
Bạn đọc tên Ngân kể chuyện từng gặp: "Nhiều xe ô tô muốn xe máy nhường đường bằng cách bấm còi liên tục, đi mà gặp mấy xe như thế là khổ không nói nổi luôn".
"Có tài xế nghĩ là xe của mình nên vô tư bấm còi khi chạy ra ngoài đường, chỗ tôi có xe tải gắn loa kèn nên âm thanh rất 'khủng' đã làm người đi đường giật mình ngã té xe", bạn đọc Trần Văn Tám phản ánh.
Bạn đọc tên Huỳnh Anh kể: "Cứ chạy quốc lộ 13, đoạn từ ngã tư Bình Phước đến vòng xoay Bình Triệu khoảng 21h trở đi sẽ gặp phải âm thanh khủng khiếp từ còi xe của các tài 16 chỗ đón khách".
"Sợ nhất tiếng còi xe của các xe dịch vụ và xe khách vào ban ngày. Ban đêm thì xe tải bấm vô tội vạ", bạn đọc có tên Bạch Ngọc Duy Đức cho biết. Theo bạn đọc này: "Tiếng còi gắt gỏng làm người già, trẻ nhỏ hay những tay lái yếu giật mình, loạng choạng tay lái. Còn đèn pha chiếu thẳng vào mặt thì gây lóa tạm thời, dễ dẫn đến những va chạm không đáng có".
Bạn đọc tên Quốc phản ánh: "Nhiều xe bật pha trong nội thành làm người đi ngược chiều lóa mắt, cực kỳ nguy hiểm". Tương tự, bạn đọc Bình viết: "Đi xe máy mà suýt mất lái vì tiếng kèn quá lớn".
"Việc sử dụng kèn xe có âm thanh quá lớn, sử dụng kèn tùy thích... đã gây ra bao nhiêu tai nạn giao thông. Những vụ mâu thuẫn, đánh nhau vì tiếng kèn đã trở nên phổ biến", độc giả Chánh Tín Nghĩa nêu thực trạng.
Còn bạn đọc có nickname tqd đề xuất nên kiểm tra luôn còi xe và đèn, nếu sai quy chuẩn thì phạt và bắt tháo bỏ tại chỗ.
Nhiều bạn đọc đồng tình với đánh giá của tác giả: tiếng còi và đèn xe phản ánh tính tình của tài xế. "Bấm còi, luật có quy định rất rõ khi nào được dùng chứ không phải cứ thích là bấm", bạn đọc Quốc Đạt cho biết. Còn theo bạn đọc tên Phú, "tiếng còi xe là một dạng giao tiếp giữa người với người trên đường".
Bạn đọc tên Trí nhận định: "Tiếng còi xe hay ánh đèn thể hiện cái tôi cá nhân cùng sự tử tế của người cầm lái rõ mồn một".
"Tiếng còi nhẹ nhàng, một cái nhấp còi ngắn (tít tít) chỉ để báo hiệu sự hiện diện của mình là tín hiệu cá nhân để giữ an toàn cho cả hai. Đó là tiếng còi của sự tôn trọng", một bạn đọc góp thêm.
Bạn đọc có nickname Sao Xẹt cho rằng còi xe và đèn xe trên đường như giọng nói và ánh mắt con người khi giao tiếp. Có giọng nói nhẹ nhàng ôn tồn, dễ nghe; có ánh mắt hiền từ, thân thiện tạo sự gần gũi, thuyết phục người đối diện.
Quy luật là khi lái xe trên đường mà gặp xe, người đi ngược chiều bao giờ cũng "dập đèn cốt" để chiếu gần. Nếu xe đang dùng đèn cốt (chiếu gần) thì lái xe bật pha rồi dập về cốt ngay như một lời chào xin lỗi và báo cho phương tiện ngược chiều biết tôi đã dùng đèn cốt.
"Tiếng còi dồn dập, gắt gỏng, liên hồi, dùng đèn chiếu xa (pha) chói rọi vào xe, người đi ngược chiều biểu hiện tính cách tài xế thô bạo, thiếu tôn trọng người khác và phạm luật", bạn đọc Sao Xẹt tỏ thái độ.
Bạn đọc Nguyễn cho rằng người lái xe hở chút là nhấn còi liên hồi, hay bật pha vô tội vạ trong phố, thực chất là đang bộc lộ sự thiếu kiềm chế.
Còn bạn đọc tên Son thì cho rằng: "Còi 1-2 cái ngắn nhắc nhở, 1 ngắn thường xin phép cho qua hoặc báo hiệu góc khuất, loại dài to liên tục là họ xua đuổi người khác. Bấm còi thường xuyên là thể hiện sự yếu kém không tự tin tay lái của mình".
