Chiều hôm qua (7.4), Báo Thanh Niên tổ chức chương trình tư vấn trực tuyến với chủ đề “Cơ hội nghề nghiệp khối ngành xã hội nhân văn và sư phạm”. Chương trình được truyền hình trực tuyến tại các kênh thanhnien.vn, fanpage Facebook, YouTube, TikTok Báo Thanh Niên.
Tại chương trình tư vấn, PGS-TS Hoàng Văn Việt, Phó trưởng khoa Khoa học xã hội Trường ĐH Quốc tế Sài Gòn, nhận định: “Khoa học nhân văn nghiên cứu và tìm hiểu về thuộc tính của con người như các ngành triết học, lịch sử… Khoa học xã hội nghiên cứu hành vi hành động của con người như các ngành xã hội học, tâm lý học… Nhóm ngành này mang tính lịch sử, dân tộc, tư tưởng, liên ngành… nên nó dẫn dắt, định hướng, bảo vệ giá trị, liên thông liên kết với các lĩnh vực khác. Khoa học xã hội nhân văn nuôi dưỡng con người, nuôi dưỡng cảm xúc, trí tuệ. Một xã hội đang trong giai đoạn phát triển thì không thể không xem trọng ngành khoa học xã hội nhân văn vì đây là nền tảng của những giá trị cốt lõi”.
Thạc sĩ Võ Ngọc Nhơn, Phó giám đốc Trung tâm Tư vấn tuyển sinh Trường ĐH Công nghệ TP.HCM, cũng cho rằng trong bối cảnh công nghệ phát triển, đặc biệt là sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI), những kỹ sư, chuyên gia AI đang cố gắng làm cho các nền tảng công nghệ có tính nhân bản hơn. “Có thể thấy nhóm ngành nhân văn và sư phạm vẫn luôn đóng vai trò nền tảng, then chốt, kiến tạo, kết nối các lĩnh vực trong xã hội và giúp xã hội phát triển bền vững”, thạc sĩ Nhơn cho hay.
Theo thạc sĩ Trương Quang Trị, Phó phòng Công tác sinh viên Trường ĐH Nguyễn Tất Thành, dù công nghệ có tiên tiến đến đâu, AI xử lý dữ liệu nhanh thế nào thì các công cụ này cũng không có sự thấu cảm, không tự hình thành giá trị văn hóa, đạo đức, sự hiểu biết về con người… “Những điều này thuộc lĩnh vực xã hội nhân văn, là gốc rễ để tạo sự phát triển bền vững, là cầu nối cực kỳ quan trọng giữa con người và công nghệ. Còn ngành sư phạm có vai trò then chốt trong giáo dục, truyền đạt kiến thức, hình thành tư duy phản biện, độc lập, khả năng thích nghi… đào tạo nguồn lực sử dụng công nghệ một cách có trách nhiệm. Nhóm ngành xã hội nhân văn và sư phạm định hướng sự phát triển và tạo ra sự cân bằng cho xã hội hiện đại”, thạc sĩ Trị khẳng định.
Theo các chuyên gia, tất cả các lĩnh vực đều có sự tác động bởi AI, tuy nhiên riêng lĩnh vực này có sự tác động ít hơn do đòi hỏi yếu tố văn hóa, xã hội, tư duy phản biện, giá trị về nhân văn, đạo đức, trí tuệ cảm xúc, giao tiếp…, những điều mà máy móc không thể thay thế được.
Chia sẻ về nhu cầu nhân lực của nhóm ngành khoa học xã hội nhân văn và sư phạm, thạc sĩ Huỳnh Vũ Chi, Phó giám đốc Trung tâm Tư vấn tuyển sinh Trường ĐH Kinh tế – Tài chính TP.HCM, đánh giá lĩnh vực này rất rộng, bao gồm nhiều ngành như tâm lý học, quan hệ quốc tế, luật, báo chí – truyền thông, chưa kể các ngành mang tính liên ngành. “Nhu cầu nhân lực vẫn tăng trưởng và có sự chuyển dịch; yêu cầu am hiểu văn hóa, con người, hành vi… Các ngành học này có tính linh hoạt cao, không đóng khung vào một yếu tố đặc thù như khối ngành kỹ thuật hay sức khỏe. Tốt nghiệp một ngành các em có thể làm nhiều công việc khác nhau do tính liên ngành cao, như làm về nhân sự, truyền thông, đào tạo, kinh doanh…”, thạc sĩ Chi thông tin.
Cũng theo thạc sĩ Võ Ngọc Nhơn, trong bối cảnh hiện nay, bức tranh nghề nghiệp của nhóm ngành xã hội nhân văn và sư phạm rất rộng. “Một số ngành nghề đặc thù như kỹ thuật, sức khỏe bắt buộc phải có kiến thức chuyên môn bài bản về ngành học để làm việc trong ngành đó. Nhưng ngành khoa học xã hội nhân văn và sư phạm được đào tạo khối kiến thức liên ngành và xuyên ngành nên phù hợp ở nhiều công việc khác nhau. Chưa kể sau khi tốt nghiệp ĐH, các em còn tiếp tục học tập, trải nghiệm, bồi đắp thêm nhiều kỹ năng nên phổ nghề còn rộng hơn nữa”, thạc sĩ Nhơn nhận định.
Còn thạc sĩ Trương Quang Trị lý giải người học nhóm ngành này có lợi thế về kỹ năng giao tiếp, kỹ năng làm việc nhóm, trí tuệ cảm xúc… nên không lo chuyện học ngành nào thì chỉ có thể làm việc ở ngành đó.
Tuy nhiên, để có công việc tốt, thạc sĩ Huỳnh Vũ Chi lưu ý sinh viên cần chú ý học tập để có nền tảng kiến thức vững vàng. Ngoài ra cần trang bị các kỹ năng giao tiếp, thuyết phục, xử lý vấn đề, tư duy phản biện, tư duy đổi mới, ứng dụng công nghệ, ngoại ngữ…
“Doanh nghiệp không chỉ cần người phù hợp mà còn tạo ra được giá trị mới. Vì thế yêu cầu nhân lực ngành này cần tri thức chuyên sâu về ngành học, sử dụng ngoại ngữ vào công việc, năng lực về sử dụng công nghệ, sự sáng tạo, phân tích đánh giá, cảm nhận và dự báo”, PGS-TS Hoàng Văn Việt cho hay.
Tại Trường ĐH Công nghệ TP.HCM, các ngành thuộc khối khoa học xã hội nhân văn đang được tuyển sinh và đào tạo gồm: tâm lý học, quan hệ công chúng, truyền thông đa phương tiện, quản trị nhân lực. Một số ngành có thể ra làm trong môi trường sư phạm như ngôn ngữ Anh, Nhật, Hàn, Trung.
“Năm 2026, trường xét 12 tổ hợp, trong đó có các môn cốt lõi như văn, sử, địa, ngoại ngữ kết hợp với các môn khác như toán, lý, giáo dục kinh tế pháp luật. Trường sử dụng 4 phương thức xét tuyển gồm xét điểm thi tốt nghiệp THPT, điểm thi đánh giá năng lực của ĐH Quốc gia TP.HCM, điểm học bạ và V-SAT”, thạc sĩ Ngọc Nhơn thông tin.
Thạc sĩ Trương Quang Trị cho biết khối ngành này của Trường ĐH Nguyễn Tất Thành gồm có ngôn ngữ Anh, Trung, Hàn; quan hệ công chúng, tâm lý học, công nghệ giáo dục… Được biết năm nay trường sử dụng các phương thức xét tuyển gồm xét học bạ, xét điểm thi tốt nghiệp THPT, xét điểm thi đánh giá năng lực của ĐH Quốc gia TP.HCM, Trường ĐH Sư phạm TP.HCM hoặc V-SAT; phương thức xét tuyển kết hợp điểm học bạ + điểm thi + điểm đánh giá năng lực; xét tuyển thẳng. Nhóm ngành xã hội nhân văn và sư phạm xét các tổ hợp như C00, C03, D14, D15, D01… với môn văn và ngoại ngữ giữ vai trò quan trọng.
Hiện Trường ĐH Kinh tế – Tài chính TP.HCM đang đào tạo các ngành như tâm lý học, quan hệ quốc tế, ngôn ngữ Nhật, Trung, Hàn, du lịch, truyền thông thuộc nhóm xã hội nhân văn. Trường xét tuyển dựa vào điểm thi tốt nghiệp, điểm thi đánh giá năng lực của ĐH Quốc gia TP.HCM, điểm học bạ và điểm V-SAT, với 12 tổ hợp như A01, C03, C04, D01, D09, D10, D11, D14, X78, X79…
Với Trường ĐH Quốc tế Sài Gòn, PGS-TS Hoàng Văn Việt cho hay trường mở chuyên ngành mới Trung Quốc học thuộc ngành Đông Phương học đào tạo theo các hướng biên – phiên dịch tiếng Trung và tiếng Trung thương mại quốc tế. Chuyên ngành Hàn Quốc học có 2 hướng tiếng Hàn thương mại, tiếng Hàn văn hóa toàn cầu. Ngành truyền thông đa phương tiện có chương trình liên ngành xuyên ngành, sau khi kết thúc chương trình sinh viên có thể học thêm một số chuyên đề quan hệ công chúng trong khoảng hơn một năm thì được cấp văn bằng thứ 2 là quan hệ công chúng; ngành tâm lý học đào tạo theo hướng tham vấn và trị liệu. Ngoài ra còn có ngành luật kinh tế, ngôn ngữ Anh, công nghệ giáo dục.
Thí sinh có thể sử dụng điểm thi tốt nghiệp, điểm thi đánh giá năng lực của ĐH Quốc gia TP.HCM hoặc điểm học bạ để xét tuyển. Trường sử dụng gần 20 tổ hợp để xét tuyển vào các ngành khoa học xã hội nhân văn và sư phạm.
Bước ra khỏi điểm thi Trường ĐH Khoa học tự nhiên TP.HCM, các thí sinh được hỏi cho biết hoàn thành bài thi đánh giá năng lực ở mức độ khác nhau. Tuy nhiên, một nhận định chung của nhiều thí sinh là đề thi không quá khó nhưng khá dài, không dễ dàng để xử lý tốt trong thời gian quy định.
Quốc Việt (học sinh Trường Thực hành Sài Gòn, TP.HCM), cho biết đề thi không quá khó nhưng khá dài, một số câu làm trong tâm thế không chắc chắn do thời gian còn lại không nhiều. Đặc biệt ở phần thi sử dụng ngôn ngữ tiếng Việt, thí sinh này cho biết gặp khó bởi từ "niêm" .
Thí sinh này nói: "Em gần như chưa có khái niệm nào về từ "niêm' nhưng vẫn dựa vào đề bài, yêu cầu của đề để phân tích suy luận và chọn đáp án. Theo các đáp án đưa ra, em tự phiên nghĩa từ 'niêm' trong trường hợp này tương đương với các từ như: 'nối với' 'ứng với'…". Với cách xử lý này, Quốc Việt cho biết đã xử lý cơ bản bài thi và mong chờ đạt được 850 điểm để tự tin hơn khi xét tuyển ngành điện-điện tử Trường ĐH Bách khoa TP.HCM.
Không chỉ Quốc Việt, từ 'niêm' còn làm khó nhiều thí sinh khác. M.T (học sinh Trường THPT Hùng Vương, TP.HCM), cũng cho hay: "Đề thi có những câu hỏi kiến thức lớp 10, 11 hoặc kiến thức bậc THCS. Có những câu hỏi rất lạ, ví dụ từ "niêm" trong phần tiếng Việt. Em cũng chưa từng nghe chưa từng sử dụng từ "niêm" trong đời sống nên làm bài theo sự phân tích, suy luận của cá nhân…".
Theo Từ điển Tiếng Việt (Hoàng Phê chủ biên, 2005) thì "niêm" là danh từ, chỉ "quy tắc tương ứng về bằng trắc trong thơ, phú cổ Đường luật". Một từ khác có liên quan được tìm thấy trong từ điển này là "niêm luật" chỉ "quy tắc tương ứng về bằng trắc và các quy tắc khác trong thơ, phú cổ theo Đường luật".
Rút kinh nghiệm từ bài thi này, thí sinh Quốc Việt nhận định: "Đề thi không quá hóc búa, không kiểm tra kiến thức khó và yêu cầu vận dụng cao. Nhưng cái khó là yêu cầu xử lý tốc độ nhanh, 120 câu nhưng chỉ làm trong 150 phút. Do đó, vấn đề quản lý tốt thời gian trong khi làm bài rất quan trọng".
Tham dự kỳ thi, thí sinh làm một bài thi trong thời gian 150 phút gồm 120 câu hỏi trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn, được tổ chức theo hình thức thi trên giấy. Mỗi câu hỏi trắc nghiệm khách quan có 4 lựa chọn (A, B, C, D). Thí sinh lựa chọn một đáp án đúng cho mỗi câu hỏi và điền câu trả lời vào phiếu trả lời trắc nghiệm do ĐH Quốc gia TP.HCM quy định.
Nội dung thi được xây dựng dựa trên cơ sở kiến thức THPT nhằm đánh giá năng lực cơ bản cần thiết cho việc học ĐH của thí sinh, bao gồm: sử dụng ngôn ngữ, toán học, tư duy khoa học. Theo đó, cấu trúc bài thi gồm 3 phần: sử dụng ngôn ngữ gồm 60 câu hỏi (30 câu tiếng Việt và 30 câu tiếng Anh); toán học gồm 30 câu hỏi; tư duy khoa học gồm 30 câu hỏi. Điểm thi được quy đổi theo từng phần. Điểm số tối đa của bài thi là 1.200, trong đó điểm tối đa từng thành phần của bài thi được thể hiện trên phiếu điểm gồm: tiếng Việt là 300 điểm, tiếng Anh là 300 điểm; toán học là 300 điểm và tư duy khoa học là 300 điểm.
Độ khó của các câu hỏi trong đề thi được phân thành 3 mức độ và được phân bố theo tỷ lệ: mức độ 1 chiếm 30%, mức độ 2 chiếm 40%, mức độ 3 chiếm 30%. Tiến sĩ Nguyễn Quốc Chính, Giám đốc Trung tâm Khảo thí và đánh giá chất lượng đào tạo ĐH Quốc gia TP.HCM, cho biết kết quả thi đánh giá năng lực được xác định bằng phương pháp trắc nghiệm hiện đại theo lý thuyết ứng đáp câu hỏi, điểm của từng câu hỏi có trọng số khác nhau tùy thuộc vào độ khó của câu hỏi. Điểm thi đợt 1 dự kiến sẽ được công bố vào ngày 17.4 tới.
Cụ thể, Bộ Quốc phòng nhận được câu hỏi của công dân qua chương trình Dân hỏi - Bộ trưởng trả lời, liên quan đến điều kiện đăng ký thi, xét tuyển viên chức quốc phòng tại các trường, học viện trong quân đội.
Theo đó, người hỏi đã tốt nghiệp đại học chuyên ngành lịch sử học trong nước, hiện đang học thạc sĩ tại trường sư phạm từ tháng 10-2025 và chưa tham gia nghĩa vụ quân sự hay đào tạo sĩ quan dự bị.
Người này băn khoăn liệu trong trường hợp đó có đủ điều kiện đăng ký dự tuyển viên chức quốc phòng hay không.
Cơ quan chức năng của Bộ Quốc phòng cho biết việc tuyển dụng viên chức quốc phòng hiện được thực hiện theo quy định của Luật Quân nhân chuyên nghiệp, công nhân và viên chức quốc phòng năm 2015 (đã được sửa đổi, bổ sung tại Luật số 98/2025/QH15) và các thông tư hướng dẫn liên quan.
Theo quy định, đối tượng tuyển dụng viên chức quốc phòng là công dân Việt Nam 18 tuổi trở lên, thường trú trên lãnh thổ Việt Nam; không bao gồm sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp khi chức vụ, chức danh đảm nhiệm không còn nhu cầu bố trí; hạ sĩ quan, binh sĩ hết thời hạn phục vụ tại ngũ.
Về điều kiện, tiêu chuẩn, ứng viên phải có phẩm chất chính trị, đạo đức, sức khỏe, lý lịch rõ ràng, tự nguyện phục vụ trong quân đội; có văn bằng, chứng chỉ, trình độ chuyên môn kỹ thuật, nghiệp vụ hoặc có năng khiếu, kỹ năng phù hợp với chức danh nghề nghiệp của viên chức quốc phòng; đồng thời quân đội có nhu cầu biên chế.
Như vậy, Bộ Quốc phòng khẳng định pháp luật hiện không quy định ứng viên tuyển dụng viên chức quốc phòng phải có thời gian thực hiện nghĩa vụ quân sự hoặc đã qua đào tạo, được phong quân hàm sĩ quan dự bị mới được xem xét tuyển dụng.
Tối 8.4, một bạn đọc gửi ý kiến về tòa soạn Báo Thanh Niên nói 100 học sinh Trường tiểu học Bình Quới Tây, phường Bình Quới, TP.HCM, "nhiễm độc thức ăn, công an, y tế đang ở đó". Sáng 9.4, trên mạng xã hội xuất hiện nhiều thông tin được cho rằng con của họ cũng là học sinh trường này, đi học về bị ói, mệt.
Sáng nay, 9.4, trả lời phóng viên Báo Thanh Niên qua điện thoại, ông Đặng Minh Nguyên, Chủ tịch UBND phường Bình Quới, TP.HCM, cho biết, ngày hôm qua có một số học sinh Trường tiểu học Bình Quới Tây vào bệnh viện kiểm tra sức khỏe, song đã được bác sĩ cho về nhà nghỉ ngơi, chỉ còn 2 em đang ở bệnh viện tiếp tục theo dõi.
Ông Nguyên cho biết phường và trường cùng các cơ quan chức năng đang tiếp tục tìm hiểu, làm rõ nguyên nhân vụ việc. Và vụ việc cũng đã được báo cáo lên Sở An toàn thực phẩm TP.HCM.
Sáng nay (9.4), bà Diệp Thị Ngọc Tiên, Hiệu trưởng Trường tiểu học Bình Quới Tây, trả lời PV Báo Thanh Niên về vấn đề trên.
Bà Tiên cho biết: "Vào đầu giờ sáng hôm qua (8.4), từ 7 rưỡi, 8 giờ kém đã có nhiều học sinh thông báo là mệt mỏi, được đưa xuống phòng y tế để kiểm tra, theo dõi sức khỏe. Sau giờ ra chơi (sau 9 giờ) thì có nhiều học sinh kêu là con bị mệt, nóng trong người. Các em cũng được đưa xuống phòng y tế để đo nhiệt độ. Sau khi kiểm tra, có em không bị sốt, sức khỏe các em bình thường lại lên lớp học tiếp, có một số em thì được nhà trường liên hệ với phụ huynh cho các em đến bệnh viện kiểm tra sức khỏe".
"Lúc đó mới đầu giờ sáng, hoàn toàn chưa đến giờ ăn cơm trưa. Xe chở cơm bán trú còn chưa tới trường. Học sinh chưa hề ăn cơm trưa bán trú", bà Tiên nhấn mạnh.
"Chúng tôi lo lắng sức khỏe cho các em, không biết do nguyên nhân gì, nên thấy trẻ nhỏ bị sốt thì nói với cha mẹ các em cho các em vào bệnh viện kiểm tra, thăm khám cho an toàn. Nhiều em thăm khám xong đã về nhà nghỉ ngơi, bộ phận y tế của trường cũng liên hệ phụ huynh để cập nhật tình hình sức khỏe của các em", bà Tiên cho hay.
Bà Tiên cũng cho hay không biết có phải vì nhiều em học sinh thấy bạn mình bị mệt thì cũng cảm thấy lo lắng, và có phản ứng dây chuyền như vậy không. Bởi sáng qua, ở trường cho thấy khoảng 100 em học sinh có nói với các thầy cô giáo là bị mệt, sốt, nóng... Trước vấn đề này, để đảm bảo an toàn nhất cho học sinh, ngay trong sáng 8.4, nhà trường đã báo cáo vụ việc lên UBND phường, y tế phường, công an phường... Các cơ quan quản lý, cơ quan chức năng đã tới trường kiểm tra, làm rõ nguyên nhân, báo cáo, đánh giá đúng vụ việc.
Bản thân bà Tiên cũng cho biết rất mong làm sáng tỏ vụ việc để phụ huynh an tâm, dư luận không hoang mang.Trường tiểu học Bình Quới Tây có hơn 900 học sinh, trường tổ chức bán trú và có một công ty cung cấp suất ăn nhiều năm nay. Nhà trường cho hay từ trước đến nay chưa từng xảy ra vụ việc lùm xùm về bữa ăn bán trú trong trường học. Còn phía trước cổng trường cũng có nhiều người bán đồ ăn sáng, hàng rong, hàng bán dạo.
Hôm nay (9.4), học sinh Trường tiểu học Bình Quới Tây tạm dừng ăn bán trú. Nhà trường phối hợp với các đơn vị để kiểm tra các nguồn nước, tổng vệ sinh, diệt khuẩn các khu vực lớp học, không gian trong trường...
Hiệu trưởng nhà trường cho biết có một số phụ huynh xin cho con nghỉ học hôm nay. Một số bé ở nhà theo dõi sức khỏe, còn một số bé được cha mẹ xin nghỉ với lý do trường không bán trú, nên không thuận tiện trong đưa rước các con.
