Tôi về làm dâu hơn bốn năm, sống chung với mẹ chồng trong căn nhà nhỏ ở ngoại thành. Vợ chồng tôi mới đón mẹ chồng từ quê lên sống cùng được vài tháng. Bố chồng tôi mất sớm vì tai nạn giao thông, mình mẹ chồng gồng gánh nuôi hai anh em chồng ăn học nên người. Mẹ chồng tôi cực kỳ tiết kiệm, kể cả trong chuyện ăn uống. Bữa nào còn thức ăn thừa, bà đều cất vào tủ lạnh. Ăn lại trong ngày, tôi không ý kiến nhưng nhiều khi bà để từ ngày này sang ngày khác, hâm lại cho cả nhà ăn tiếp tới khi hết mới thôi.
Tôi đi làm gần nhà nên trưa nào cũng về ăn cơm với mẹ chồng cho vui. Thấy bà hay nấu nhiều, bữa nào cũng thừa, tôi góp ý nên nấu ít lại để tránh đồ ăn cũ nhưng bà bảo sợ thiếu, các con ăn không đủ no không có sức làm việc. Thành ra trong tủ lúc nào cũng có vài hộp thức ăn từ hôm trước. Dù còn đồ cũ nhưng bà vẫn đi chợ mua thêm thức ăn mới để chiều nấu cho cả nhà cùng ăn. Bà thường nấu đồ cũ ngày hôm trước vào trưa hôm sau rồi “động viên” tôi ăn, nói rằng: mẹ con mình ăn hết cái này đi, chiều hai bố con nó (chồng con tôi) về thì nấu đồ mới cả nhà cùng ăn.
Nhiều hôm tôi giành đi chợ rồi về sớm nấu cơm, cố ý nấu vừa đủ để cả nhà ăn hết trong một bữa, không để thừa nhưng mẹ chồng không hài lòng, cứ bóng gió tôi nấu ít quá, mọi người cứ nhường nhau, không dám gắp. Dù chồng tôi nói thêm vào là vậy vừa đủ, anh ăn cũng no lắm rồi, cố ăn cho hết nhưng bà không tin, cho rằng chồng tôi bênh vợ.
Trưa hôm nọ, trời nắng nóng, tôi đi làm về khá mệt, chỉ mong có bát canh nóng dễ ăn. Nhưng khi dọn cơm, thấy mẹ chồng đã hâm sẵn nồi canh cũ trên bếp, mùi hơi um ủm, không phải thiu nhưng cũng không thơm ngon, khá khó nuốt. Tôi nói canh không nên để qua đêm, sẽ sinh ra độc tố, không tốt cho sức khỏe, rồi tiền tiết kiệm tí thức ăn không lại với tiền thuốc nhưng bà vẫn bảo còn ăn được, có sao đâu. Bà bảo trước đây nghèo khổ, ăn vậy có sao đâu, hồi đó còn chẳng có tủ lạnh như bây giờ.
Tôi hiểu mẹ chồng một mình nuôi hai con vất vả, quen sống chắt chiu nên không muốn lãng phí, nhưng việc nấu nhiều rồi để thừa, sau đó lại cố ăn đồ cũ khiến tôi thấy không còn hào hứng với mỗi bữa ăn, thậm chí có chút sợ. Xin nói thêm, mẹ chồng quán triệt chúng tôi không ăn vặt bên ngoài, không ăn hàng quán vì vừa đắt vừa mất vệ sinh. Hồi đầu tôi còn mua đồ ăn sẵn ngon ngon về nhưng bị mẹ chồng nói vài lần nên giờ không dám mua nữa. Tôi đã nói với chồng, anh chỉ bảo tôi chịu khó chút rồi để anh góp ý dần với mẹ. Có cách nào thay đổi thói quen này của mẹ chồng tôi không?
Tôi 27 tuổi, thấy rối bời cho chọn lựa của bản thân. Sau khi tốt nghiệp lớp 12, mẹ cho tôi du học Nhật. Sau 2 năm học tiếng xong thi vào cao đẳng học 3 tháng thì dịch Covid, tôi về nước và tiếp tục nộp hồ sơ xin xét học bạ và đã học IT tại một trường tư ngành an ninh mạng. Nay vừa tốt nghiệp cao đẳng xong. Hiện tại tiếng anh tôi 6.0 IELTS và tiếng Nhật N2. Tôi làm hồ sơ xin việc tại thời điểm này rất khó, học ngành IT lại hệ cao đẳng mới tốt nghiệp nên công ty họ loại hồ sơ cạnh tranh ngay từ đầu do chưa có kinh nghiệm. Mẹ tư vấn cho tôi tiếp tục xuất khẩu lao động sang Nhật hoặc Australia.
Tôi muốn nộp hồ sơ ra Hà Nội xin việc vì có bạn gái ngoài đó. Mẹ nói giờ chỉ cho tôi một cơ hội cuối cùng để quyết định vì mẹ đang bị bệnh hiểm nghèo, cuộc sống tính theo thời gian của bác sĩ tiên lượng. Tôi không có ba, mẹ đã có gia đình mới và có thêm hai em còn nhỏ. Nếu mẹ không còn, tôi chỉ có một mình. Mẹ bảo tôi suy nghĩ cho kỹ, mẹ có thể bán nhà, bán đất cho tôi có một tương lai tốt hơn và khi xuất khẩu lao động thì phải chịu khó làm vài việc trong ngày, cũng như dành dụm và tích lũy cho bản thân. Sau 3 năm tôi có thể về cưới bạn gái hiện tại nếu còn duyên. Hoặc tôi cố gắng bảo lãnh bạn gái đi vì sau 3 năm chưa chắc mẹ còn sống.
Bạn gái không muốn xa cha mẹ, muốn cưới trong năm. Tôi nói với bạn gái rằng bản thân chưa có nghề nghiệp, cuộc sống rất bấp bênh vì mẹ đang bệnh, khó tổ chức đám cưới. Tôi chưa ra Hà Nội bao giờ. Nên đi xuất khẩu lao động như mẹ khuyên hay ra Hà Nội theo ý kiến riêng của bản thân và bạn gái? Tôi không biết chọn lựa ra sao. Mẹ cũng cho một lời khuyên nữa là nộp hồ sơ xin vào sân bay mới làm tiếp viên để tìm cơ hội. Tôi cao 1m83, nặng 70 kg, rất cân đối, biết ngoại ngữ. Mẹ bảo chỉ đưa ra lời khuyên, tôi quyết thế nào thì tự chịu trách nhiệm cuộc đời của mình.
Mẹ đưa ra vài yếu tố khách quan, nếu tôi đi ra Hà Nội làm hai tháng thử việc, không đạt lại nhảy việc, cứ vài lần như vậy sẽ chạm mốc 30 tuổi, đàn ông con trai như vậy là vứt. Nếu tôi đã chọn ở lại thì mẹ cũng không hỗ trợ tài chính trong trường hợp tôi thất nghiệp hoặc thất bại. Mẹ bảo nếu có con gái mà quen người con trai như tôi thì mẹ sẽ loại ngay, không cho cưới. Vì sao nhà gái cứ bắt cưới khi tôi chưa có gì vì tài sản của mẹ sẽ không để lại cho tôi. Mẹ cũng nói không cần tôi trả hiếu hay ở bên cạnh lúc này. Với mẹ, đàn ông thất nghiệp là thất bại. Mẹ tôi là người rất giỏi về mọi mặt. Tôi phải làm sao? Xin cảm ơn mọi người đọc bài và cho lời khuyên.
Vợ chồng tôi kết hôn vào những năm cuối thập niên 90 của thế kỷ XX, đến nay có hai con đủ nếp tẻ đang học đại học, nhà cửa ổn định ở ven thành phố thuộc tỉnh nhỏ. Mọi việc cơ bản tốt đẹp cho đến khi vợ tôi không làm được nghề may nữa. Sau khi cưới, chúng tôi đều làm công nhân may, thu nhập mỗi tháng đủ trang trải cuộc sống. Việc nhà và đưa đón con, có bà dì bên vợ không chồng con ở cùng gia đình tôi chăm lo, nên sau giờ làm việc, vợ chồng tôi tương đối thoải mái.
Nhờ vậy, tôi có thời gian học đại học từ xa, học online, học sử dụng vi tính văn phòng, lúc rảnh tranh thủ gặp các anh làm bên kỹ thuật máy, kỹ năng quản lý may mặc, quản lý công nhân. Vậy nên sau 35 tuổi, tôi không còn làm công nhân may nữa mà chuyển sang làm văn phòng, quản lý. Do là người cũ có nhiều năm gắn bó với công ty, lại có chí tiến thủ nên được ông bà chủ cho làm quản lý công nhân và kỹ thuật may mặc ở một số công đoạn. Vì vậy thu nhập ngày càng ổn định, khoảng 20 triệu đồng một tháng.
Riêng bà xã, tôi khuyên nên tranh thủ học thêm gì đó để có cơ hội phát triển hoặc chuyển việc khi đã lớn tuổi nhưng cô ấy không nghe. Đăng ký học được mấy tháng rồi nghỉ; công việc thì cứ thích làm một công đoạn, không chịu khó quan sát học hỏi thêm, bảo phụ nữ như vậy là ổn rồi. Khuyên không được nên tôi không đề cập nữa. Những lúc rảnh rỗi, bà xã chủ yếu nằm nghỉ, xem tivi, máy tính, điện thoại hoặc sang hàng xóm nói chuyện.
Thấm thoát 30 năm trôi qua, đến U50, công việc của tôi vẫn ổn định nhưng bà xã phải nghỉ việc do bị bệnh cổ vai gáy, tê bì tay chân, thị lực giảm không ngồi chuyền may mặc được nữa. Làm nghề khác thì không có bằng cấp, kỹ năng cũng không có, nghề nặng nhọc thì làm không được, nhận hàng gia công về nhà làm lại chê thù lao quá thấp; còn phụ quán, bán hàng thì sĩ diện sợ xấu hổ. Trong khi đó lương hưu chưa được nhận do chưa đủ tuổi hưởng lương hưu theo quy định. Bà xã chỉ ở nhà quanh quẩn cùng dì nấu ăn, dọn nhà... Chỉ mình tôi đi làm, thu nhập không như trước nên cuộc sống chật vật, khó khăn hơn. Tuy vậy chúng tôi vẫn cố gắng tiết kiệm nuôi hai con ăn học đại học, nếu mạnh khỏe bình an chắc cũng ổn thôi. Tôi không trách gì vợ vì đã khuyên, đã nói nhiều từ lúc còn trẻ, bây giờ lớn tuổi rồi không nói nữa.
Tôi kể câu chuyện để mong những người trẻ, cặp vợ chồng mới cưới dù đã có việc làm cũng cần phải nỗ lực phấn đấu, làm việc tích lũy nhưng cũng nên tranh thủ thời gian học tập, rèn luyện. Đừng chủ quan là chúng ta sẽ làm một việc ổn định cho đến lúc nghỉ hưu, vì cuộc sống có nhiều thay đổi, sức khỏe sẽ giảm dần theo tháng năm. Nếu lúc còn trẻ mà thiếu cố gắng, khi rảnh rỗi chỉ nghỉ ngơi, tám chuyện... đến tuổi U50 muốn học hoặc làm việc gì mới đều khó hơn nhiều lần. Đây chỉ là kinh nghiệm cá nhân sau gần 30 năm đi làm, mong được mọi người chia sẻ.
Cuộc đời tôi kém may mắn kể từ khi lấy chồng. Sau nhiều tổn thương và thiếu chia sẻ, đến hôm nay tôi đã quyết định dừng lại, chuẩn bị nộp đơn ly hôn đơn phương vì tôi muốn nuôi hai con gái. Vì anh ta không muốn để tôi nuôi hai bé mà chia ra mỗi người một đứa. Bắt đầu từ những vô tâm ban đầu, đến những mâu thuẫn, cãi vã lớn đến mức mạt sát, gây tổn thương cho nhau nên tôi quyết định giải thoát cho chính mình, cho con cái và có thể cho cả anh ta nữa.
Tôi sống cùng anh ta gần 11 năm, nhưng những chia sẻ hay phân công trách nhiệm như làm việc nhà, chăm sóc con, tôi phải đánh đổi lại bằng những giọt nước mắt, những trận cãi vã, những điều phải nói đi nói lại, nhắc đi nhắc lại nhiều lần họ mới làm. Những năm đầu hôn nhân, tôi im lặng chờ đợi sự chia sẻ, thấu hiểu, rồi sau đó là lên tiếng bằng những giận hờn, cũng có nói ra nhưng 100 lần chỉ cho ra một kết quả. Tôi càng cố gắng, anh ta cho đó là điều hiển nhiên. Tôi làm việc nhà, chăm sóc con là bổn phận, là trách nhiệm, là điều hiển nhiên. Còn khi tôi phân chia việc nhà, chăm sóc con cái, họ nói tôi tính toán, sợ thiệt với chồng con.
Họ có chắc họ không tính toán với tôi không? Họ không tính toán với tôi ư, khi mà tôi làm việc miệt mài vào cuối tuần và đến đêm vì đặc thù công việc. Trong lúc tôi làm việc, họ trông con bằng cách thảy máy tính bảng cho con xem. Đến khi tôi xong việc, họ để tôi tắm rửa cho con. Tôi vừa ăn cơm vừa dạy con học khi đồng hồ đã điểm 9 giờ tối. Họ không tính toán với tôi ư, khi mà lúc con còn nhỏ, ở cữ đứa thứ hai, tôi phải chăm con nhỏ đêm hôm một mình, họ ngủ thẳng một mạch từ đêm đến sáng với con lớn khi đó đã 3 tuổi, chưa đêm nào thức dậy xem tôi và đứa con thứ hai có cần gì không?
Họ không tính toán với tôi ư, khi mà có mâu thuẫn gì với mẹ vợ, tôi là nơi họ trút giận, trách móc dù đó chẳng phải lỗi của tôi. Họ nói với tôi là chỉ nhớ những lúc họ đối xử tệ với tôi thôi, sao không nhớ đến lúc họ đồng hành cùng tôi khi sinh con, chăm sóc con ở bệnh viện. Họ đồng hành cùng tôi là khi tôi nhập viện khám xem có dấu hiệu chuyển dạ chưa. Bác sĩ khám, tôi quên cảm ơn bác sĩ, họ sẵn sàng nặng lời với tôi khi tôi chuẩn bị nhập viện với cái bụng to, trên tay cầm ổ bánh mì còn chưa kịp ăn. Họ đồng hành cùng tôi là khi tôi mới sinh xong năm ngày vẫn còn đau dạ con, chỉ vì mẹ vợ gọi điện cho họ vì tôi nói sắp được xuất viện, mẹ hỏi họ có kịp về đón con lớn không (vì cả bố mẹ đi mấy ngày bé trông bố), anh ta trách móc, nói tôi như thể đó là lỗi của tôi.
Tôi không nhớ hàng trăm hàng vạn lần đã khóc rất nhiều vì sự vô tâm. Chắc không phải vô tâm mà là họ chưa bao giờ coi tôi là người vợ đích thực. Vì những tổn thương cũ trong quá khứ, trước đây tôi cố quên nhưng giờ đây tôi bùng nổ và tuôn trào những cảm xúc tiêu cực với họ. Tôi cũng mạt sát, căm thù, hận họ đến tận xương tủy. Và tôi biết mình không thể sống tiếp tục như vậy nữa. Tôi đang chết dần chết mòn trong cuộc hôn nhân độc hại và các con tôi cũng đang chịu ảnh hưởng nặng nề. Tôi hèn nhát vì năm lần bảy lượt không dám buông bỏ vì lý do này lý do kia, cũng chẳng biết chia sẻ với ai, chỉ biết chia sẻ nỗi lòng lên không gian mạng, ảo nhưng thật. Chỉ ở đây, tôi mới dám tâm sự thật lòng vì thật sự tôi đang rất cô đơn và ở vực sâu. Cảm ơn sự chia sẻ của các bạn.
