Chiều 6/4, Công an TP Hà Nội thông tin quá trình điều tra mở rộng vụ án xảy ra tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương và một số địa phương.
Theo đó, Công an Hà Nội đã khởi tố bổ sung thêm 26 bị can về các tội Tàng trữ trái phép chất ma túy, Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy, Đưa hối lộ, Nhận hối lộ, Môi giới hối lộ, Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ, Làm sai lệch hồ sơ vụ án, Đánh bạc.
Trong số đó có ông Ngô Văn Vinh, nguyên Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương.
Đến nay, vụ án này đã có 66 bị can.
Đại tá Trần Thanh Tùng, Chánh văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an Hà Nội, cho biết quá trình điều tra, qua việc rà soát gần 1.300 hồ sơ giám định tâm thần có dấu hiệu nghi vấn trên toàn quốc (tại Viện Pháp y Tâm thần Trung ương, Trung tâm miền núi phía Bắc và Trung ương Biên Hòa), cơ quan điều tra đã phát hiện nhiều trường hợp được kết luận giám định sai lệch, không khách quan.
Trong số những đối tượng này, cá biệt có Bùi Thị Thanh Thủy, Nguyễn Hồng Vân – bị can phạm tội đặc biệt nghiêm trọng nhưng trong quá trình chữa bệnh bắt buộc vẫn tiếp tục mua bán trái phép chất ma túy với số lượng lớn.
Quá trình điều tra, Công an Hà Nội đã thu hồi hơn 10 tỷ đồng tiền mặt, gần 60.000 USD cùng nhiều bất động sản và phương tiện giá trị.
Về tính chất vụ án, nhà chức trách cho biết các bị can đã lợi dụng chính sách miễn, giảm trách nhiệm hình sự đối với những người có bệnh tâm thần.
Trong đó, các đối tượng vi phạm pháp luật đã móc nối với một số đối tượng là lãnh đạo, bác sĩ công tác tại Viện pháp y tâm thần Trung ương, Trung tâm giám định pháp y tâm thần Khu vực miền núi phía Bắc để làm kết luận giám định pháp y bị tâm thần sai sự thật để không bị xử lý hình sự và không phải thi hành án.
Các đối tượng có sự bàn bạc, thống nhất với nhau cùng thực hiện hành vi để phạm tội.
Công an Hà Nội đánh giá, đây là vụ án tổng hợp có nhiều hành vi phạm tội với nhiều chủ thể vi phạm thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau, trong đó nổi lên nhất là tội phạm tham nhũng, chức vụ liên quan lĩnh vực quản lý, giám định tâm thần và chữa bệnh tâm thần bắt buộc có tính chất đặc biệt nghiêm trọng, phức tạp.
“Hành vi vi phạm pháp luật, buông lỏng quản lý của các công chức, lãnh đạo tại Viện pháp y tâm thần Trung ương, Trung tâm pháp y tâm thần khu vực miền núi phía Bắc trong công tác khám chữa bệnh tâm thần là một trong những nguyên nhân trực tiếp dẫn đến việc các đối tượng lợi dụng để làm giả hồ sơ bệnh án tâm thần, làm sai lệch kết luận giám định tâm thần cho các bị can, bị cáo, bị án với quy mô, tính chất đặc biệt nghiêm trọng”, cơ quan điều tra nhấn mạnh.
Vụ án đã làm suy giảm hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước trong lĩnh vực Giám định pháp y tâm thần, ảnh hưởng trực tiếp đến trật tự nhà nước trong công tác quản lý, khám và chữa bệnh tâm thần và công tác điều trị tâm thần bắt buộc, gây bức xúc trong dư luận xã hội; tác động tiêu cực đến niềm tin của người dân đối với các cơ quan tư pháp trực tiếp liên quan đến công tác đấu tranh phòng chống tội phạm.
Trong 66 bị can có 43 người thuộc Viện Pháp y tâm thần Trung ương, gồm 4 nguyên lãnh đạo Viện; 6 người là lãnh đạo cấp Phòng và tương đương; 29 cán bộ, điều dưỡng; 4 bảo vệ.
2 bị can thuộc Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa; 3 bị can thuộc Trung tâm Giám định pháp y tâm thần miền núi phía Bắc; 4 bị can là cán bộ công an, VKSND; 1 bị can là lãnh đạo khoa Bệnh viện tâm thần Hà Nội.
4 bị can là đối tượng chữa bệnh bắt buộc tâm thần; 9 người là lao động tự do.
Ngày 5-4, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đắk Lắk cho biết đã hoàn tất hồ sơ vụ án cặp đôi thuê ô tô rồi mang đi cầm cố và bán.
Cơ quan điều tra đề nghị Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 7 tỉnh Đắk Lắk truy tố Nguyễn Trọng Sơn (28 tuổi) và Nguyễn Thị Lâm Oanh (31 tuổi, cùng trú xã M'Drắk, Đắk Lắk) về tội "lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản".
Theo kết quả điều tra, ngày 9-5-2025, Sơn và Oanh ký hợp đồng thuê ô tô của anh P.X.T. Sau khi nhận xe, cả hai lên mạng làm giả một căn cước công dân mang tên chủ xe rồi đem xe cầm cố tại 3 tiệm cầm đồ ở TP.HCM và Đồng Nai để lấy tiền tiêu xài.
Đến ngày 15-6, Sơn và Oanh tiếp tục liên hệ một gara ô tô tại Đồng Nai để bán chiếc xe này. Sau khi nhận tiền, hai người dùng một phần số tiền để chuộc xe từ tiệm cầm đồ, giao lại cho gara, rồi trở về Đắk Lắk.
Do hết thời hạn cho thuê xe đã lâu mà khách không trả lại xe, anh T. làm đơn tố cáo đến cơ quan công an. Sơn và Oanh sau đó bị khởi tố về tội danh "lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản".
Đáng chú ý, vào ngày 16-4-2024, Sơn từng bị Tòa án nhân dân thành phố Tân Uyên, tỉnh Bình Dương tuyên phạt 9 tháng tù cho hưởng án treo cũng về tội "lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản".
Đang trong thời gian chấp hành án treo, Sơn tiếp tục phạm tội.
Ngày 9/4, Erik Duran, 38 tuổi, cựu trung sĩ cảnh sát thành phố New York, bị kết án từ 3 đến 9 năm tù vì ném một thùng đá chứa đầy đồ uống vào nghi phạm Eric Duprey, 30 tuổi.
Trước tòa, Duran nói làm vậy để cố gắng bảo vệ các đồng nghiệp khỏi chiếc môtô đang lao đến.
Thẩm phán Guy Mitchell không chấp nhận lời bào chữa này. "Tòa tin rằng bị cáo đã tức giận vì Eric Duprey đang tẩu thoát và phản ứng bằng cách ném thùng đá", ông Mitchell nói.
Vụ việc gây xôn xao trong giới cảnh sát, hàng nghìn sĩ quan đã ký một bản kiến nghị trực tuyến kêu gọi cho Duran hưởng án treo. Trái ngược, các nhà hoạt động Black Lives Matter đòi trách nhiệm giải trình, yêu cầu áp dụng hình phạt nặng nhất.
Trước phiên tuyên án hôm 9/4, các sĩ quan mặc áo khoác của Sở Cảnh sát New York (NYPD) đứng đầy hành lang tòa án ở quận Bronx trong khi hàng chục người biểu tình bên ngoài đòi công lý cho Duprey.
Các công tố viên đề nghị mức án từ 3 đến 9 năm tù, cho rằng Duran đã có hành vi liều lĩnh gây ra cái chết của Duprey trong khi đang làm nhiệm vụ, rồi sau đó cố gắng che đậy hành vi.
Duran là thành viên của nhóm cảnh sát phòng chống ma túy tiến hành chiến dịch "bán và bắt" ở Bronx vào ngày 23/8/2023. Cảnh sát cho biết Duprey đã bán 20 USD cocaine cho một cảnh sát chìm, sau đó cố bỏ chạy bằng môtô.
Video giám sát cho thấy Duprey lái xe trên vỉa hè về phía một nhóm người. Khi anh ta đến gần, Duran - lúc đó không mặc đồng phục - nhấc thùng đá của một người qua đường và ném về phía Duprey.
Thùng chứa đầy đá, nước và đồ uống đập trúng tay Duprey khiến anh ta mất lái, đâm vào một cái cây và ngã đập đầu xuống vỉa hè. Duprey không đội mũ bảo hiểm.
Theo các công tố viên, nạn nhân bị chấn thương đầu nghiêm trọng và tử vong gần như ngay lập tức. Họ lập luận rằng Duran có đủ thời gian để cảnh báo những người khác tránh ra nhưng thay vào đó lại ném thùng đá vì tức giận.
Tuy nhiên, Duran làm chứng tại phiên tòa rằng đã đưa ra quyết định trong tích tắc để bảo vệ các sĩ quan khác khỏi chiếc xe đang lao về phía họ.
"Anh ta sắp đâm vào chúng tôi. Tôi chỉ kịp cố gắng chặn lại hoặc khiến anh ta đổi hướng", Duran nói.
Thẩm phán thừa nhận thấy Duran "hối hận", nhưng lập luận rằng bản án từ 3 đến 9 năm tù sẽ có tác dụng răn đe chung đối với các cảnh sát khác. Thẩm phán nói thêm rằng đoạn video không mang tính quyết định.
"Tôi đã dành thời gian xem đoạn video đó. Tôi không thấy bất kỳ lý do chính đáng nào", thẩm phán Mitchell nói, đồng thời cho biết thêm rằng cảnh sát có đoạn phim quay được khuôn mặt của Duprey và do đó "đủ để điều tra và bắt giữ vào một ngày khác".
Vincent Vallelong, chủ tịch công đoàn cảnh sát New York, cho biết bản án đã gửi "một thông điệp đáng sợ đến những cảnh sát tận tụy" về cái giá phải trả khi tự vệ và bảo vệ đồng nghiệp.
Duran từng là sĩ quan NYPD trong 13 năm trước khi bị đình chỉ công tác sau vụ việc và bị sa thải khỏi lực lượng cảnh sát sau khi bị kết tội vào tháng 2 vừa qua.
Duprey là tài xế giao hàng, có tiền án tiền sự. Mẹ Duprey cho biết đã gọi video cho Duprey ngay trước vụ việc, bác bỏ tuyên bố của cảnh sát rằng anh ta bán ma túy và bỏ trốn.
Ngày 15-4, Tòa án nhân dân TP Hà Nội mở phiên sơ thẩm, tuyên phạt Lê Diệu Linh (45 tuổi, trú phường Hồng Hà) 13 năm tù về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Theo cáo trạng, từ năm 2010, Lê Diệu Linh và Phạm Minh Hạnh (cùng trú phường Hồng Hà, Hà Nội) đã bàn bạc sử dụng giấy tờ tùy thân của người quen để lập hồ sơ vay tín chấp và mở thẻ tín dụng tại Ngân hàng HSBC Việt Nam.
Hạnh và Linh đã mượn chứng minh nhân dân, sổ hộ khẩu, hóa đơn điện, nước của nhiều người, sau đó mở tài khoản ngân hàng đứng tên họ. Tiếp đó Hạnh lập khống hợp đồng lao động, thể hiện những người này là nhân viên của Công ty CP thương mại Vĩ Sơn.
Để hoàn tất kịch bản gian dối, Hạnh và Linh dựng lên các giao dịch chuyển tiền lòng vòng, tạo chứng từ trả lương giả nhằm đủ điều kiện vay tín chấp và mở thẻ tại ngân hàng.
Khi hồ sơ hợp lệ, cả hai tiếp tục lập thủ tục vay vốn, mở thẻ tín dụng để chiếm đoạt tiền của ngân hàng sử dụng cá nhân.
Với thủ đoạn trên, từ tháng 7-2010 đến tháng 6-2014, Hạnh và Linh đã lập hàng chục bộ hồ sơ vay và mở thẻ tín dụng. Tổng số tiền Ngân hàng HSBC đã giải ngân từ các hồ sơ do Hạnh lập là 4 tỉ, dư nợ gốc vay tín chấp và thẻ tín dụng hơn 3,8 tỉ.
Riêng Linh sử dụng giấy tờ của 22 cá nhân để lập 23 hồ sơ vay tín chấp và 20 hồ sơ mở thẻ tín dụng. Tổng dư nợ gốc đến tháng 1-2025 được xác định hơn 2 tỉ đồng.
Tại cơ quan điều tra, các cá nhân đứng tên trong hồ sơ đều khẳng định không vay tiền, không mở thẻ và chữ ký bị giả mạo. Họ chỉ cho Linh và Hạnh mượn giấy tờ mà không biết mục đích sử dụng.
Còn bị cáo Linh thừa nhận hành vi, khai đã dùng toàn bộ số tiền giải ngân vào mục đích cá nhân và không còn khả năng khắc phục hậu quả.
Theo cáo trạng, trong quá trình điều tra, gia đình Linh và Hạnh cung cấp hồ sơ bệnh án thể hiện cả hai từng điều trị bệnh tâm thần.
Cụ thể Lê Diệu Linh điều trị tại khoa sức khỏe tâm thần, Bệnh viện Bạch Mai từ ngày 31-3 đến 17-4-2015, được chẩn đoán rối loạn trầm cảm tái diễn, giai đoạn nặng có loạn thần.
Tuy nhiên kết luận giám định của Viện Pháp y tâm thần Trung ương (Bộ Y tế) sau đó nêu rõ thời điểm trước, trong và sau khi gây án, Linh không mắc bệnh tâm thần, đủ khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Tại thời điểm giám định, bị cáo Linh có biểu hiện rối loạn stress sau sang chấn, hạn chế khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Đối với Phạm Minh Hạnh, cơ quan điều tra xác định người này điều trị tại Bệnh viện Tâm thần Trung ương 1 từ ngày 24-8 đến 15-9-2015, với chẩn đoán theo dõi tâm thần phân liệt.
Kết luận giám định của Viện Pháp y tâm thần Trung ương xác định trước và trong khi thực hiện hành vi lừa đảo, Hạnh không mắc bệnh tâm thần. Tuy nhiên tại thời điểm giám định, Hạnh bị trầm cảm nặng kèm triệu chứng loạn thần, mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Do đó cơ quan điều tra đã tách tài liệu liên quan đến Hạnh, tạm đình chỉ điều tra đối với bị can này để chờ kết luận giám định, xử lý sau.