Một trong những điều đầu tiên du khách nhìn thấy khi bước vào đền Trắng là những bàn tay. Chúng ở khắp mọi nơi. Hàng trăm bàn tay, trồi lên từ lòng đất, như thể chúng vừa xuyên qua một cánh cổng dẫn đến “Địa ngục trần gian”.
Xung quanh du khách là những cổ tay và ngón tay nhợt nhạt cong lên giữa chừng như đang nắm lấy, một số vươn ra. Những bàn tay khác dường như có thể kéo khách thẳng xuống lòng đất nếu đến quá gần. Những bàn tay đang trồi lên từ các viên gạch trắng tinh khôi, lấp lánh dưới ánh nắng gay gắt của Thái Lan.
Đó là cảnh tượng ở Wat Rong Khun, hay còn được biết đến với tên gọi đền Trắng, nằm ngay ngoại ô Chiang Rai, phía bắc đất nước.
Từ bãi đậu xe, đền Trắng trông giống như ngôi chùa truyền thống của Thái Lan được tân trang lại theo phong cách hiện đại, với màu trắng sáng, trang trí công phu và vẻ đẹp dễ nhận biết.
Nhưng quần thể kiến trúc này không chỉ có màu trắng. Nó rực rỡ đến chói mắt, nhờ hàng ngàn mảnh gương nhỏ li ti được gắn vào lớp vữa và phản chiếu ánh nắng mặt trời tạo nên những tia sáng sắc nét. Hiệu ứng này thật chói lóa và có phần choáng ngợp.
Khi bước qua cánh cổng, mọi thứ càng trở nên khủng khiếp, nhất là ở lối vào cây cầu. Tại đây, những bàn tay gớm ghiếc vươn lên tứ phía. Một số xòe lòng bàn tay, số khác nắm chặt thành nắm đấm. Chúng được bao quanh bởi những chiếc đầu lâu ma quỷ, rắn và nhãn cầu rùng rợn, tất cả đều vướng vào những dây leo gai góc.
Theo kiến trúc sư – nghệ sĩ điêu khắc người Thái Lan Chalermchai Kositpipat, những hình thù đáng sợ này đại diện cho mặt tiêu cực của dục vọng con người như lòng tham, cám dỗ và sự ràng buộc, tất cả những điều bạn nên buông bỏ khi tiến vào bên trong ngôi đền.
Điều đó chắc chắn phá hỏng bầu không khí, và phản ứng của mọi người rất dễ nhận thấy. Tiếng trò chuyện im bặt trong giây lát và mọi thứ trở nên tĩnh lặng đến rợn người, ngoại trừ tiếng loa phát ra mệnh lệnh yêu cầu mọi người tiếp tục di chuyển theo hàng một. Nó tạo thêm một cảm giác kỳ lạ, bị kiểm soát cho toàn bộ trải nghiệm.
Khi đến gần phía bên kia cầu, những bức tượng khổng lồ tượng trưng cho cái chết và sự phán xét canh giữ nơi được mô tả là “cổng thiên đường”.
Và xa hơn nữa là lối vào chính điện, sạch sẽ và trắng tinh, được bao quanh bởi những họa tiết uốn lượn như ngọn lửa đóng băng.
Tuy nhiên, bên trong chùa là một sự tương phản rõ rệt với vẻ ngoài trắng tinh khôi và những bàn tay đáng sợ vừa xuất hiện. Nhiều bức tranh tường khổng lồ trên các bức tường tối tăm, rực lửa và đầy ắp hình ảnh ma quỷ, quái vật và cảnh hủy diệt.
Nhưng nếu nhìn kỹ hơn, bạn sẽ nhận thấy một số nhân vật quen thuộc như Michael Jackson, Harry Potter hay Pikachu.
Bạn sẽ phải nhìn đi nhìn lại nhiều lần khi cố gắng tìm ra những chi tiết liên quan đến văn hóa đại chúng được lồng ghép khéo léo bên cạnh những cảnh chiến tranh, sự sụp đổ môi trường và thảm họa toàn cầu.
Một phần khiến đền Trắng trở nên hấp dẫn là vì nó không hề cổ kính. Không giống như hầu hết các ngôi chùa nổi tiếng của Thái Lan, Wat Rong Khun chính thức mở cửa vào năm 1997.
Ngôi đền ban đầu trên khu đất này đang xuống cấp, vì vậy nghệ sĩ Chalermchai Kositpipat đã xây dựng lại nó như một tác phẩm nghệ thuật sống động, tự mình tài trợ mọi thứ để không ai có thể làm giảm đi góc nhìn của ông.
Bangkok Post hôm nay (6.4) đưa tin: Bộ Y tế Công cộng Thái Lan ước tính các hóa đơn y tế chưa thanh toán từ bệnh nhân nước ngoài lên tới ít nhất 100 triệu baht mỗi năm (khoảng 70 tỉ đồng).
Tiến sĩ Somruk Jungsaman, Thư ký thường trực của Bộ, cho biết các quan chức đang thu thập dữ liệu chi tiết để hiểu rõ hơn về quy mô của vấn đề. Xuất phát từ các quy tắc đạo đức nghề nghiệp, dịch vụ chăm sóc cấp cứu không thể bị trì hoãn. Điều này đồng nghĩa với việc các bệnh viện thường phải điều trị cho bệnh nhân bất kể họ có khả năng chi trả hay không khiến các cơ sở y tế phải tự gánh chịu chi phí tài chính.
Các trung tâm du lịch lớn như Phuket và Chiang Mai là những nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Giám đốc bệnh viện Vachira Phuket - ông Weerasak Lorthongkham cho biết: "Mỗi năm, chúng tôi phải bù đắp khoảng 10 triệu baht (tương đương 8 tỉ đồng) chi phí điều trị cho những bệnh nhân nước ngoài không có bảo hiểm".
Ông Weerasak Lorthongkham chỉ ra nguyên nhân chính đến từ việc du khách thiếu kinh nghiệm khi lái xe máy hoặc sử dụng rượu bia và chất kích thích, đồng thời dẫn ví dụ một ca nghiêm trọng liên quan đến du khách Nga bị chấn thương cột sống nặng, chi phí điều trị vượt 1 triệu baht (khoảng 800 triệu đồng) nhưng không ai thanh toán. Gia đình không liên lạc được, còn đại sứ quán chỉ có thể hỗ trợ về mặt thủ tục hành chính. Cuối cùng, bệnh viện phải tự lo liệu và chi trả toàn bộ chi phí đưa bệnh nhân hồi hương.
"Nhiều du khách đến Phuket và lần đầu tiên thử lái xe máy, điều này làm tăng đáng kể rủi ro tai nạn", vị giám đốc này nói.
Trong khi đó, dữ liệu ngành bảo hiểm Thái Lan cho thấy một gói bảo hiểm du lịch cho kỳ lưu trú 2 tuần chỉ tốn khoảng 1.100 baht (khoảng 770.000 đồng) nhưng thường cung cấp mức chi trả y tế từ 3,6 - 9 triệu baht.
Thái Lan không phải quốc gia duy nhất thực hiện điều này. Bảo hiểm du lịch bắt buộc hiện đã được áp dụng tại nhiều khu vực và quốc gia như khối Schengen, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), Nga và Cuba.
Tôi sắp sang Australia du lịch vào tháng 10 tới theo diện visa 600. Tôi đi tự túc và có bạn bên đó hỗ trợ chỗ ở và dẫn đi tham quan.
Tôi muốn được tư vấn những vấn đề sau: Đầu tiên, về việc kiểm tra thiết bị cá nhân, hải quan thường dựa trên cơ sở nào để yêu cầu hành khách mở điện thoại hoặc máy tính? Việc này diễn ra ngẫu nhiên hay chỉ khi hành khách bộc lộ những dấu hiệu bất thường cụ thể trong quá trình trả lời phỏng vấn?
Thứ hai, việc tôi kém tiếng Anh, được bạn bên Australia hỗ trợ toàn bộ ăn ở, đi lại có bị coi là dấu hiệu nghi vấn không?
Thứ ba, các yếu tố nào khác thường khiến nhân viên an ninh nghi ngờ mục đích nhập cảnh?
Cuối cùng, nếu không may bị đưa vào phòng thẩm vấn và không thể giải trình rõ ràng do rào cản ngôn ngữ, tôi có quyền yêu cầu gọi điện trực tiếp cho người bạn đang đón ở ngoài để đối chứng ngay tại chỗ không? Quy trình này thường diễn ra như thế nào và tôi cần lưu ý gì để không vô tình rơi vào tình thế bất lợi?
Độc giả Hoàng Hương
Ông Phạm Anh Vũ, Phó tổng giám đốc Công ty Du Lịch Việt trả lời:
Dưới góc độ doanh nghiệp lữ hành nhiều năm tổ chức tour Australia, tôi khẳng định nếu dùng visa 600 đúng mục đích du lịch, chuẩn bị kỹ và trả lời trung thực, khả năng bị hủy visa tại cửa khẩu là rất thấp. Rủi ro bị từ chối nhập cảnh chủ yếu đến từ việc lỡ lời, khai sai hoặc lộ bằng chứng vi phạm điều kiện lưu trú.
Luật pháp Australia cho phép sĩ quan nhập cảnh khám điện thoại nếu có nghi ngờ dựa trên dấu hiệu cụ thể. Bước này thường chỉ diễn ra khi hải quan phát hiện các điểm bất thường như lịch sử lưu trú dài, quay lại liên tục, tài chính yếu, trả lời lúng túng hoặc thông tin vé máy bay, phòng ở bất hợp lý.
Chắc chắn không có chuyện bị xem điện thoại là hủy visa mà do thiết bị này làm lộ bằng chứng vi phạm như làm chui, khai gian hay mang hàng cấm.
Bên cạnh đó, nhiều người đi đúng mục đích du lịch nhưng mang theo thực phẩm cấm như thịt heo, sản phẩm có nguy cơ lây dịch nhưng không khai báo, cũng có nguy cơ bị hủy visa và trục xuất.
Việc nhờ người quen tại Australia hỗ trợ chỗ ở, đưa đi chơi là việc bình thường của cộng đồng người Việt. Tuy nhiên, hải quan sẽ nghi ngờ nếu du khách không chứng minh được quan hệ rõ ràng với người bảo trợ, mù mờ về lịch trình với lý do bạn bè lo hết, hoặc tài chính quá yếu nhưng lưu trú dài ngày tại nhà người đang kinh doanh nông trại, nhà hàng.
Để tránh rắc rối, bạn cần chuẩn bị lịch sử trò chuyện bình thường, hình ảnh gặp gỡ, thư mời ghi rõ địa chỉ và cam kết chỉ hỗ trợ ăn ở, không làm việc. Kèm theo đó là sao kê tài chính cá nhân phù hợp với kế hoạch chuyến đi và một bản in lịch trình cơ bản bằng tiếng Anh hoặc tiếng Việt, nêu rõ ngày đi, ngày về và các điểm tham quan.
Du khách có thể bị đưa vào phòng riêng để thẩm vấn thêm nếu sĩ quan nghi ngờ. Tại đây, sĩ quan sẽ yêu cầu nộp hộ chiếu, ngồi chờ và hỏi chi tiết về mục đích chuyến đi, lịch sử lưu trú, người quen, tài chính cùng công việc ở Việt Nam. Nếu nghi ngờ, họ có thể khám hành lý kỹ hơn, kiểm tra tin nhắn, mạng xã hội trên các thiết bị điện tử.
Bạn có thể cung cấp số điện thoại đề nghị họ gọi cho người đón bên ngoài để đối chứng nhưng việc có gọi hay không hoàn toàn do sĩ quan quyết định. Vì vậy, bạn chỉ nên coi đây là một kênh hỗ trợ thêm. Nếu phát hiện vi phạm, họ sẽ cấp thông báo xem xét hủy visa và bạn có quyền giải trình trước khi có phán quyết cuối cùng.
Nếu bị mời vào phòng riêng, hãy giữ bình tĩnh, tuân thủ hướng dẫn và không tranh cãi. Bạn cứ dùng câu ngắn gọn, bám sát sự thật. Nếu không giỏi tiếng Anh, bạn cứ nói thẳng yêu cầu họ nói chậm lại, đồng thời dùng giấy bút hoặc các tài liệu in sẵn để giải thích thay vì cố nghe rồi trả lời sai. Chỉ cần mục đích thực sự là du lịch và không có dấu vết làm chui hay khai gian trong quá khứ, bạn hoàn toàn có thể tự tin qua cửa khẩu.
Bản tin của cơ quan hàng không Liên Hợp Quốc hôm 9/4 chỉ ra rủi ro về sức khỏe tâm lý của nhân viên hàng không tại các khu vực xung đột đã được nâng mức báo động "nguy hại đến an toàn bay". Nhân viên hàng không làm việc gần các vùng xung đột thường xuyên gặp phải tình trạng căng thẳng, lo âu và mệt mỏi ở mức độ cao, cả dưới mặt đất lẫn trên không.
Ông Ron Hay, Chủ tịch Liên đoàn Hiệp hội Phi công Hàng không Quốc tế (IFALPA), dẫn chứng trường hợp các thành viên phi đoàn tại Beirut, Lebanon. "Đường từ sân bay về nhà họ đã bị trúng bom hoàn toàn, họ thậm chí không biết làm cách nào để có thể về nhà an toàn sau chuyến bay".
Theo ông Ron Hay, các phi công trên toàn cầu đang đối mặt với áp lực tâm lý nặng nề. Nhiều người lo ngại sẽ phải chịu các hình thức kỷ luật nghiêm khắc nếu từ chối nhiệm vụ do lo ngại về an toàn. Một số người sợ bị sa thải, số khác đối mặt với việc bị cắt thu nhập. Hãng bay có thể không đuổi việc phi công, nhưng quản lý cảnh cáo nếu không bay, sẽ không được trả lương.
"Nỗi sợ bị trừng phạt đang ngầm tồn tại", ông Hay chia sẻ trong cuộc phỏng vấn với Reuters. Các phi công từ Lebanon đến Ấn Độ đều bày tỏ sự bất an trước các điều kiện bay khó lường, nơi không phận có thể đóng cửa bất cứ lúc nào do các cuộc tấn công bằng tên lửa hoặc máy bay không người lái (UAV).
Dù từ chối nêu đích danh các hãng bay liên quan, ông Hay khẳng định đây là minh chứng cho sự thiếu hụt "văn hóa an toàn tích cực", nơi phi công vốn được khuyến khích lên tiếng về các rủi ro. Tình trạng này được cho là đã tồn tại từ lâu tại khu vực Trung Đông và càng trở nên tồi tệ hơn do cuộc xung đột hiện tại.
Ngay cả khi có lệnh ngừng bắn, Cơ quan An toàn hàng không liên minh châu Âu (EASA) vẫn gia hạn lệnh cấm các hãng hàng không châu Âu bay qua không phận một số quốc gia vùng Vịnh, bao gồm UAE và Qatar, cho đến ngày 24/4. Trái lại, các hãng bay từ Dubai, Doha và Ấn Độ vẫn tiếp tục hoạt động.
Nhiều hãng hàng không lớn tại vùng Vịnh khẳng định luôn ưu tiên an toàn và vận hành qua các hành lang bay chuyên dụng đã được thỏa thuận với các cơ quan quản lý. Trái lại, hầu hết phi công tại vùng Vịnh đều né tránh các câu hỏi liên quan đến điều kiện làm việc, trong bối cảnh xuất hiện nhiều lo ngại về các hình thức kỷ luật từ phía hãng bay.
Trước những diễn biến phức tạp, Chủ tịch Liên đoàn phi công quốc tế nhấn mạnh các hãng bay phải tôn trọng quyền quyết định tuyệt đối của phi công đối với an toàn chuyến bay.
Tại Ấn Độ, nhóm phi công thành viên của IFALPA đã gửi thư lên cơ quan quản lý hàng không dân dụng nước này, gọi việc Air India tiếp tục khai thác các chuyến bay đến khu vực vùng Vịnh là "mối lo ngại nghiêm trọng". Họ kêu gọi đình chỉ các hoạt động này cho đến khi một báo cáo đánh giá rủi ro tập trung được thực hiện.
Phía Air India cho biết đã thuê các chuyên gia tư vấn rủi ro để giám sát độ an toàn hàng ngày, trong khi cơ quan quản lý hàng không Ấn Độ vẫn chưa đưa ra bình luận chính thức.