Mục Lục
ToggleTờ The Hill ngày 12.4 đưa tin Anh đã tạm dừng việc chuyển giao quần đảo Chagos cho Mauritius sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump gần đây rút lại hợp tác của mình đối với thỏa thuận năm 2024.
Từ thập niên 1970, Anh và Mỹ đã cùng sử dụng một căn cứ quân sự trên đảo Diego Garcia, hòn đảo lớn nhất thuộc quần đảo Chagos. Thỏa thuận chuyển giao quần đảo này cho Mauritius, cho phép tiếp tục sử dụng căn cứ, xuất phát từ một cuộc chiến pháp lý kéo dài hàng thập niên nhằm giải quyết quá khứ thuộc địa của Anh.
Chính phủ Anh hôm 11.4 tuyên bố sẽ không tiếp tục thỏa thuận với Mauritius, khẳng định rằng họ không thể tiếp tục việc chuyển giao mà không có sự ủng hộ của Mỹ.
Tuy nhiên, chính phủ Anh lưu ý rằng việc đảm bảo “an ninh hoạt động lâu dài của căn cứ Diego Garcia đang và sẽ tiếp tục là ưu tiên hàng đầu của chúng tôi, đó là toàn bộ lý do của thỏa thuận”, theo một thông cáo chính thức.
“Chúng tôi đang tiếp tục hợp tác với Mỹ và Mauritius”, chính phủ Anh cho biết.
Vụ chuyển nhượng đã gặp khó kể từ khi ông Trump chỉ trích gay gắt thỏa thuận này đầu năm nay. Hồi tháng 2, ông Trump nói rằng việc chuyển giao là “sai lầm lớn”. Gần đây nhất, ông kêu gọi chính phủ Anh “đừng giao Diego Garcia cho bên khác!”, khi viết trên Truth Social hôm 6.4.
Thủ tướng Anh Keir Starmer đã phản bác ông Trump hồi tháng 1, nói rằng “những lời của Tổng thống về Chagos ngày hôm qua khác với những lời chào đón và ủng hộ trước đó khi tôi gặp ông ấy tại Nhà Trắng.”
Vào cuối thập niên 1960 và trong thập niên 1970, Anh đã cưỡng bức di dời tới 2.000 người dân bản địa Chagos để thiết lập căn cứ trên đảo Diego Garcia, theo Reuters.
Thế Giới
Chiến sự Ukraine ngày 1.506: Giao tranh UAV leo thang, Mỹ tính nới trừng phạt dầu Nga
Theo The Kyiv Independent dẫn thông báo của không quân Ukraine ngày 9.4, Nga đã phóng 119 máy bay không người lái (UAV), trong đó gần 70 chiếc là loại Geran-2 (dựa trên mẫu Shahed). Lực lượng phòng không Ukraine tuyên bố bắn hạ 99 UAV tại nhiều khu vực gồm Kharkiv, Zaporizhzhia, Donetsk, Dnipropetrovsk, Kherson, Sumy và Odesa.
Ở chiều ngược lại, Bộ Quốc phòng Nga thông báo các hệ thống phòng không nước này đã đánh chặn và phá hủy 69 UAV của Ukraine trên các vùng lãnh thổ của Nga trong đêm 8.4.
Theo kênh Telegram Astra, UAV Ukraine đã tấn công một trạm bơm dầu tại Krymsk (vùng Krasnodar của Nga) trong đêm 8.4, gây cháy tại trạm biến điện và mất điện cục bộ. Ông Veniamin Kondratiev, Thống đốc vùng Krasnodar xác nhận có 1 người thiệt mạng, song không nêu rõ có liên quan trực tiếp đến cơ sở dầu khí hay không.
Ukraine thường xuyên tấn công vào hạ tầng năng lượng và hậu cần sâu trong lãnh thổ Nga, cho rằng đây là mục tiêu quân sự hợp lệ vì cung cấp nhiên liệu và nguồn tài chính cho hoạt động quân sự của Moscow.
Trong một diễn biến khác, Tổng tư lệnh quân đội Ukraine Oleksandr Syrskyi ngày 9.4 cho biết Nga có kế hoạch tăng quy mô lực lượng hệ thống không người lái thêm khoảng 60%, lên mức 165.500 đơn vị vào cuối năm 2026, theo The Kyiv Independent.
Trong bài đăng trên Facebook, ông Syrskyi dẫn dữ liệu tình báo cho biết Nga hiện sở hữu khoảng 101.000 hệ thống không người lái. "Đối phương không hề đứng yên", ông viết, đồng thời nhấn mạnh vai trò ngày càng quyết định của UAV trên chiến trường.
Theo ông, cả hai bên đều đẩy mạnh mở rộng lực lượng, phát triển UAV tầm xa và các hệ thống robot mặt đất nhằm giành ưu thế tác chiến. Ông Syrskyi cũng cho biết các đơn vị UAV của Ukraine đang đóng vai trò then chốt trong việc ngăn chặn một chiến dịch tấn công quy mô lớn của Nga, gây ra "tổn thất trên diện rộng và hiệu quả nhất" cho đối phương.
Theo quan chức Ukraine, trong giai đoạn từ tháng 12.2025 đến tháng 3.2026, các đơn vị UAV Ukraine đã gây thương vong cho quân đội Nga nhiều hơn số binh sĩ mà Moscow tuyển mộ trong cùng kỳ. Ông cho biết thiệt hại nhân lực của Nga do UAV Ukraine gây ra đã tăng gần 30%, dù không công bố con số cụ thể.
Phía Nga chưa bình luận về thông tin trên.
Nga ngày 8.4 đã triệu Đại sứ Nhật Bản tại Nga Akira Muto để phản đối một thỏa thuận hợp tác giữa doanh nghiệp Nhật và nhà sản xuất UAV của Ukraine.
Trước đó, cuối tháng 3, Công ty Terra Drone (Nhật Bản) công bố hợp tác với hãng Amazing Drones (Ukraine) - trở thành doanh nghiệp Nhật đầu tiên đầu tư vào lĩnh vực quốc phòng của Kyiv. Nga coi động thái này là "hành động thù địch".
Trong công hàm gửi Đại sứ Muto, phía Nga cho rằng các cuộc tấn công bằng UAV của Ukraine nhằm vào lãnh thổ Nga khiến khoản đầu tư nói trên mang tính "thù địch công khai". "Nếu phía Nhật Bản thực sự quan tâm đến việc nối lại đối thoại liên quốc gia, họ phải thể hiện nguyện vọng này không chỉ bằng lời nói mà bằng những hành động cụ thể và các bước đi thiết thực", theo Bộ Ngoại giao Nga.
Thương vụ UAV nêu trên được xem là bước chuyển đáng chú ý trong chính sách của Nhật Bản, vốn trước đây thận trọng với các khoản đầu tư liên quan quốc phòng tại Ukraine, theo The Kyiv Independent. Trong bối cảnh xung đột bằng UAV gia tăng và môi trường an ninh khu vực xấu đi, Nhật Bản đã đẩy mạnh chi tiêu quốc phòng, với ngân sách năm 2026 đạt mức kỷ lục 9.040 tỉ yên (khoảng 58 tỉ USD), trong đó 100 tỉ yên dành riêng cho các hệ thống chống UAV.
Nhật Bản hiện là một trong những nhà tài trợ lớn cho Ukraine, với tổng viện trợ khoảng 15 tỉ USD và cam kết thêm 3,5 tỉ USD, theo báo cáo của OSW cuối năm 2025. Nhật Bản cũng tham gia các lệnh trừng phạt quốc tế nhằm vào Nga.
Theo trang tin Semafor ngày 9.4 dẫn lời các quan chức Mỹ, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump dự kiến gia hạn việc nới lỏng một số lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ Nga trong tuần này.
Quyết định có thể được đưa ra trong vài ngày tới. Các nguồn tin cho biết Mỹ cũng có thể áp dụng bước đi tương tự với Iran, trong bối cảnh giá nhiên liệu trong nước tăng cao và các nỗ lực ngoại giao liên quan Trung Đông tiếp diễn. Trước đó, Bộ Tài chính Mỹ đã dỡ bỏ một phần lệnh trừng phạt đối với dầu và các sản phẩm dầu mỏ của Nga được vận chuyển trước ngày 12.3.
Liên quan diễn biến ngoại giao, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov ngày 9.4 cho biết Nga - Mỹ vẫn duy trì các kênh tiếp xúc không chính thức và bí mật về vấn đề Ukraine. Tuy nhiên, ông thừa nhận hiện chưa có triển vọng rõ ràng cho việc nối lại đối thoại giải quyết cuộc xung đột bước sang năm thứ 5, trong bối cảnh các bên trung gian đang tập trung vào các vấn đề khác, theo TASS.
Trong khi đó, phát ngôn viên Dmitry Peskov cũng xác nhận Nga và Ukraine tiếp tục trao đổi thông tin với Mỹ qua các kênh riêng, đồng thời bày tỏ hy vọng các nỗ lực đàm phán có thể được nối lại trong thời gian tới.
Trước đó, Phó tổng thống Mỹ JD Vance ngày 8.4 đã cáo buộc Nga và Ukraine trì hoãn thỏa thuận ngừng bắn vì lợi ích của một phần lãnh thổ nhỏ.
Ngày 8-4, Đài CNN đưa tin: Dữ liệu vận tải biển đang cho thấy ít hoạt động di chuyển qua eo biển Hormuz, hơn sáu giờ sau khi Mỹ và Iran thông báo đạt được thỏa thuận ngừng bắn.
"Thỏa thuận ngừng bắn là bước đi cần thiết đầu tiên, nhưng không có nghĩa là hoạt động vận tải thương mại sẽ lập tức trở lại bình thường trên các tuyến hàng hải quốc tế tại eo biển Hormuz" - ông Charlie Brown, cố vấn cấp cao chuyên theo dõi "đội tàu bóng tối" tại Tổ chức ngăn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân (UANI) và là cựu sĩ quan Hải quân Mỹ, nhận định.
Ông Brown nói: "Các chủ tàu vẫn đang chờ hướng dẫn có thẩm quyền từ các kênh an ninh hàng hải, quốc gia treo cờ tàu, và đặc biệt là các công ty bảo hiểm rủi ro chiến tranh trước khi đưa tàu quay lại eo biển".
"Tín hiệu thực sự cần theo dõi là 'những bên tiên phong' - các tàu đầu tiên sẵn sàng thử nghiệm tuyến đường này. Nếu những chuyến quá cảnh đó diễn ra an toàn, niềm tin sẽ nhanh chóng được xây dựng, và nhóm đông hơn đang trong trạng thái chờ đợi sẽ nhanh chóng nối bước" - ông Brown bình luận.
Kể từ khi xung đột nổ ra giữa Mỹ, Israel với Iran hôm 28-2, Iran đã tấn công ít nhất 19 tàu gần eo biển Hormuz, tuyến đường nối vịnh Ba Tư với vịnh Oman, theo Đài CNN.
Việc Iran gần như đóng cửa eo biển Hormuz trong gần sáu tuần qua đã làm tắc nghẽn nguồn cung dầu thô ra thế giới và đẩy giá dầu tăng vọt.
Sáng 8-4, Ngoại trưởng Iran cho biết "việc lưu thông an toàn qua eo biển Hormuz sẽ được bảo đảm thông qua sự phối hợp với các lực lượng vũ trang Iran và có tính đến các hạn chế về kỹ thuật".
Hãng tin Tasnim của Iran đưa tin Iran và Oman sẽ thu phí các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz trong thời gian ngừng bắn 2 tuần.
Tin Gốc: https://tuoitre.vn/tau-thuyen-di-chuyen-dong-duc-tai-eo-bien-hormuz-chua-20260408152622214.htm
Thế Giới
Cuba, Singapore, Hàn Quốc, Nhật Bản chúc mừng lãnh đạo chủ chốt Việt Nam
Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao Việt Nam, Lãnh tụ cách mạng Cuba, Đại tướng Raul Castro Cruz chúc mừng Tổng Bí thư Tô Lâm nhân dịp được Quốc hội bầu giữ chức Chủ tịch nước.
Ông cho biết đây là sự ghi nhận xứng đáng đối với lòng trung thành tuyệt đối với cách mạng và năng lực lãnh đạo đã được thực tiễn chứng minh, để tiếp tục dẫn dắt dân tộc Việt Nam anh hùng trên con đường xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội.
Đại tướng Raul Castro Cruz nhắc lại chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vào tháng 9-2024 khi hai bên cùng khẳng định quyết tâm bảo vệ lý tưởng cách mạng, kiên cường trước các thách thức và tiếp tục vun đắp mối quan hệ mẫu mực mà Chủ tịch Fidel và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dày công xây dựng, để lại di sản muôn đời cho các thế hệ mai sau.
Ông nhấn mạnh Việt Nam và Cuba là hai dân tộc anh em, gắn bó bởi lịch sử chung đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc và tình hữu nghị vừa là đồng chí, vừa là anh em, thủy chung, son sắt.
Bí thư thứ nhất, Chủ tịch nước Cuba Miguel Diaz Canel chúc mừng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Ông bày tỏ tin tưởng trên cương vị vừa là Tổng Bí thư, vừa là người đứng đầu Nhà nước, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ tiếp tục dẫn dắt đất nước Việt Nam vững bước trong giai đoạn phát triển và cất cánh mới của dân tộc, đồng thời cùng nhau vun đắp và tăng cường hơn nữa mối quan hệ hữu nghị, đoàn kết và hợp tác lịch sử, đặc biệt, son sắt thủy chung giữa hai nước.
Quốc vương Brunei Darusalam Haji Hassanal Bolkiah chúc mừng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, tin tưởng Việt Nam sẽ tiếp tục phát triển thịnh vượng trong những năm tới.
Quốc vương bày tỏ mong muốn hợp tác chặt chẽ với Tổng Bí Thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhằm làm sâu sắc hơn quan hệ hữu nghị và hợp tác tốt đẹp giữa hai nước, đặc biệt khi hai nước chuẩn bị kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 2027.
Tổng thống Singapore Tharman Shanmugaratnam chúc mừng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Ông cho biết luôn coi trọng quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện với Việt Nam, bày tỏ mong muốn tăng cường phối hợp chặt chẽ với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhằm làm sâu sắc hơn nữa quan hệ song phương.
Tổng thống Timor-Leste Jose Ramos-Horta chúc mừng Tổng Bí thư Tô Lâm nhân dịp được Quốc hội bầu giữ chức Chủ tịch nước, thể hiện niềm tin vào năng lực lãnh đạo và tầm nhìn chiến lược của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hướng tới các mục tiêu phát triển quốc gia vào năm 2030 và 2045.
Tổng thống cũng tái khẳng định cam kết tăng cường quan hệ hữu nghị và hợp tác với Việt Nam, cả ở cấp độ song phương và trong khuôn khổ khu vực, đặc biệt là ASEAN.
Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung chúc mừng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Ông bày tỏ vui mừng về sự phát triển vượt bậc trong quan hệ hai nước trên các lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hóa, giao lưu nhân dân kể từ sau chuyến thăm cấp nhà nước tới Hàn Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vào tháng 8-2025.
Ông khẳng định Hàn Quốc mong muốn tiếp tục đồng hành với Việt Nam trên chặng đường phát triển với vai trò là đối tác hợp tác hàng đầu của Việt Nam.
Chủ tịch Đảng Dân chủ tự do, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae chúc mừng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Bà đánh giá quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Nhật Bản - Việt Nam trong những năm gần đây đã và đang phát triển tốt đẹp trên tất cả các lĩnh vực, đặc biệt là chính trị, kinh tế, ngoại giao, an ninh và giao lưu nhân dân.
Nhà lãnh đạo Nhật Bản bày tỏ mong muốn cùng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hợp tác chặt chẽ nhằm tăng cường hơn nữa quan hệ hai nước.
Thủ tướng Cuba Manuel Marrero Cruz chúc mừng ông Lê Minh Hưng nhân dịp được Quốc hội bầu giữ chức Thủ tướng.
Ông khẳng định quyết tâm vững chắc của Cuba trong việc tiếp tục thúc đẩy tăng cường mối quan hệ hữu nghị anh em mang tính lịch sử giữa Cuba và Việt Nam, mối quan hệ được xây dựng trên nền tảng vững chắc của tình hữu nghị, đoàn kết keo sơn và hợp tác đa ngành.
Thủ tướng Singapore Lawrence Wong chúc mừng Thủ tướng Lê Minh Hưng, bày tỏ tin tưởng Việt Nam sẽ tiếp tục duy trì đà tăng trưởng mạnh mẽ và đạt được các mục tiêu phát triển dài hạn.
Ông Lawrence Wong mong muốn tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Thủ tướng Lê Minh Hưng nhằm làm sâu sắc hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện, đặc biệt trong bối cảnh Singapore đảm nhiệm vai trò Chủ tịch ASEAN và Việt Nam đăng cai APEC năm 2027.
Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul chúc mừng Thủ tướng Lê Minh Hưng, tin tưởng dưới khả năng lãnh đạo của ông, Việt Nam sẽ tiếp tục phát triển thịnh vượng và đóng vai trò là một động lực thúc đẩy kinh tế quan trọng của khu vực.
Thái Lan mong muốn phối hợp chặt chẽ với Thủ tướng Lê Minh Hưng nhằm tiếp tục làm sâu sắc hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Thái Lan, vì lợi ích chung của nhân dân hai nước và của cả khu vực.
Thủ tướng Úc Anthony Albanese gửi thông điệp chúc mừng đến Thủ tướng Lê Minh Hưng, mong muốn được hợp tác để tiếp tục làm sâu sắc và củng cố hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước.
Nhân dịp này, quyền Tổng thư ký Hội nghị Liên hợp quốc về thương mại và phát triển (UNCTAD) Pedro Manuel Moreno, Đảng Cộng sản Thụy Điển đã gửi các thư chúc mừng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Thủ tướng Lê Minh Hưng và Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn.
Tổng giám đốc UNESCO Khaled El-Enany gửi các thư chúc mừng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Thủ tướng Lê Minh Hưng và Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung.
Chủ tịch Đảng Công nhân Hungary Gyula Thurmer, Chủ tịch Đảng Cộng sản Chile Lautaro Carmona, Tổng thư ký Liên minh Viễn thông quốc tế (ITU) Doreen Bogdan-Martin đã gửi các thư chúc mừng đến Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.