Mục Lục
ToggleTheo báo Independent ngày 9-4, Phó tổng thống Mỹ JD Vance đã gây chú ý khi sử dụng một phép so sánh với vợ mình, Đệ nhị phu nhân Usha Vance, để giải thích lập trường của chính quyền Tổng thống Donald Trump về yêu cầu phi hạt nhân hóa đối với Iran.
Phát biểu trước báo giới trên đường băng tại thủ đô Budapest, Hungary, khi được hỏi liệu Mỹ có chấp nhận kịch bản cho phép Iran làm giàu uranium phục vụ mục đích dân sự hay không, ông Vance đã khẳng định “Tổng thống Trump cũng nói rằng chúng tôi không muốn Iran làm giàu uranium để chế tạo vũ khí hạt nhân và chúng tôi muốn Iran từ bỏ nhiên liệu hạt nhân”.
Trước đó, ông Mohammad Bagher Ghalibaf, Chủ tịch Quốc hội Iran, khẳng định đề xuất hòa bình 10 điểm của Tehran bao gồm “quyền làm giàu uranium của Iran”.
Ông Vance ví von: “Tôi đã tự nghĩ rằng bạn biết gì không? Vợ tôi có quyền nhảy dù, nhưng cô ấy không nhảy ra khỏi máy bay vì cô ấy và tôi có một thỏa thuận rằng cô ấy sẽ không làm điều đó, bởi tôi không muốn vợ mình nhảy ra khỏi máy bay”.
Ông nhấn mạnh: “Chúng tôi không thực sự quan tâm đến việc họ tuyên bố họ có quyền làm gì. Chúng tôi quan tâm đến những gì họ thực sự làm”.
Sau hơn 5 tuần giao tranh, Mỹ vẫn giữ lập trường ngăn chặn hoàn toàn khả năng sở hữu vũ khí hạt nhân của Iran.
Ông Vance khẳng định Mỹ sẽ yêu cầu Iran từ bỏ nhiên liệu hạt nhân và ngừng mọi hoạt động làm giàu uranium hướng tới chế tạo vũ khí.
Theo báo cáo mật của Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) mà Hãng tin AP tiếp cận được, trước khi Mỹ không kích các cơ sở hạt nhân của Iran vào mùa hè năm ngoái, Tehran đã mở rộng đáng kể kho dự trữ uranium giàu ở mức gần cấp độ vũ khí.
Một quan chức Nhà Trắng nói với tờ The New York Times rằng kế hoạch 10 điểm mà Iran công bố không khớp với khuôn khổ mà ông Trump đề ra.
Người phát ngôn Nhà Trắng Anna Kelly cho biết các cuộc thảo luận đang tiếp diễn và Mỹ sẽ không đàm phán thông qua báo chí. Tuy nhiên, bà tiết lộ Tổng thống Trump tin rằng kế hoạch hiện tại có thể dẫn đến hòa bình lâu dài tại Trung Đông.
Phó tổng thống JD Vance sẽ trực tiếp dẫn đầu phái đoàn của Mỹ. Các cuộc hội đàm hòa bình dự kiến sẽ bắt đầu vào ngày 11-4 tại thủ đô Islamabad của Pakistan.
Thế Giới
Chiến sự Ukraine 10/4: Sumy nguy cấp, Kiev dùng lính tên lửa thay bộ binh?

Tổng thống Putin tuyên bố ngừng bắn dịp lễ Phục sinh
Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 9/4 đã tuyên bố ngừng bắn trong dịp cuối tuần lễ Phục sinh Chính thống giáo sắp tới.
"Do kỳ nghỉ lễ Phục sinh của Chính thống giáo đang đến gần, lệnh ngừng bắn được ban bố từ 16h ngày 11/4 cho đến hết ngày 12/4", Điện Kremlin cho biết.
Theo tuyên bố, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã ra lệnh cho Bộ trưởng Quốc phòng Nga Andrey Belousov và Tổng Tham mưu trưởng Valery Gerasimov "ngừng các hoạt động thù địch trên mọi hướng" trong giai đoạn này.
Điện Kremlin cũng nói thêm rằng Moscow "kỳ vọng Ukraine sẽ hành động tương tự”.
Tuyên bố cũng nêu rõ: "Quân đội Nga vẫn phải duy trì trạng thái sẵn sàng để đẩy lùi bất kỳ hành động khiêu khích tiềm tàng nào từ đối phương”.
Thông báo này được đưa ra sau đề xuất trước đó của Ukraine về một lệnh ngừng bắn tạm thời nhân dịp lễ Phục sinh. Ngày 30/3, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố Kiev sẵn sàng thực hiện một thỏa thuận ngừng bắn trong kỳ nghỉ lễ Phục sinh và để ngỏ nhiều hình thức khác nhau, bao gồm cả việc ngừng hoàn toàn các hành động thù địch.
Ông Zelensky đã đáp lại tuyên bố của Điện Kremlin, nói rằng "Ukraine đã nhiều lần khẳng định chúng tôi sẵn sàng cho những bước đi tương tự. Chúng tôi đã đề xuất một thỏa thuận ngừng bắn trong kỳ nghỉ lễ Phục sinh năm nay và sẽ hành động theo đó".
Anh tuyên bố đã ngăn chặn tàu ngầm và tàu chiến Nga
Chính phủ Anh ngày 9/4 thông báo đã chặn đứng thành công một hoạt động quân sự của Nga gần cơ sở hạ tầng dưới nước quan trọng trong vùng biển Anh, Kyiv Independent đưa tin.
Một tàu ngầm tấn công của Nga đã tiến vào vùng biển Anh với mục đích đánh lạc hướng lực lượng vũ trang nước này, chính phủ Anh cho biết.
Các tàu khác thuộc Cục Nghiên cứu Biển Sâu (GUGI) của quân đội Nga được phát hiện "đang tiến hành các hoạt động bất thường trên cơ sở hạ tầng dưới nước quan trọng ở những nơi khác", theo thông cáo báo chí của chính phủ Anh.
Cùng với các đồng minh, cụ thể là Na Uy, chính phủ Anh cho biết đã thông báo cho tất cả các tàu Nga rằng chúng đang bị giám sát, và Thủ tướng Anh Keir Starmer cho biết chính sách của chính phủ là công khai tất cả các hoạt động như vậy.
"Tôi muốn nói với (Tổng thống Nga Vladimir) Putin rằng: chúng tôi nhìn thấy ông, chúng tôi thấy hoạt động của ông trên cơ sở hạ tầng dưới nước của chúng tôi. Ông nên biết rằng bất kỳ nỗ lực nào nhằm phá hoại nó sẽ không được dung thứ và sẽ có hậu quả nghiêm trọng", Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey nói.
"Giấc mơ" NATO của Ukraine có nguy cơ tan vỡ
Kênh Military Summary đưa tin, việc Ukraine gia nhập NATO dường như không còn được xem xét nữa. Thay vào đó, Liên minh sẽ cung cấp cho Kiev các đảm bảo an ninh, Tổng thư ký NATO Mark Rutte cho biết.
Một số quốc gia phản đối việc Ukraine gia nhập Liên minh, bao gồm Đức, Slovakia, Hungary và Mỹ.
Trong ngày qua, quân đội Nga (RFAF) đã sử dụng UAV để tấn công các trạm biến áp ở các vùng Kharkov và Chernihiv, cũng như ở khu vực Zaporizhia do Kiev kiểm soát. Việc sử dụng một loại UAV mới, Geran-4, đã được ghi nhận.
Quân đội Ukraine (AFU) đã tấn công các mục tiêu ở vùng Krasnodar và Lugansk. Tại các khu vực do Moscow kiểm soát ở Kherson và Zaporizhia, tình trạng mất điện trên diện rộng được ghi nhận do các cuộc tấn công vào hạ tầng điện lực.
Tại Sloviansk, giao tranh ác liệt tiếp tục diễn ra trên các tuyến đường dẫn đến Rai-Aleksandrivka, nơi các đơn vị Moscow đang cố gắng tiến vào làng từ 2 hướng.
Giao tranh dữ dội tiếp tục diễn ra ở cánh đông Zaporizhia. Lực lượng Kiev tiếp tục cố gắng xâm nhập vào vùng Dnipropetrovsk. Trong khi tình hình ở cánh tây Zaporizhia vẫn vô cùng căng thẳng, quân đội Ukraine tiếp tục tấn công vùng lân cận Primorskoye và Stepnogorsk, nhằm tiến đến tuyến Kamenskoye - Stepovoye - Malyye Shcherbaky.
Ukraine dùng cả lính tên lửa phòng không thay bộ binh ở Sumy
Theo kênh Readovka, tại khu vực Sumy, quân đội Nga đang phát triển với tốc độ 150-400m mỗi ngày ở một số khu vực. Căng thẳng đang gia tăng trong phòng tuyến Ukraine ở vùng Sumy, và lực lượng dự bị của họ đang dần cạn kiệt.
Cụm tác chiến phía Bắc RFAF dồn dập tấn công tại các huyện Sumy, Krasnopolsky và Shostka, tiến vào 18 khu vực ở huyện Sumy và 4 khu vực ở huyện Glukhovsky. Các đơn vị xung kích đang dọn sạch rừng biên giới, thiết lập đường kiểm soát ổn định dọc biên giới và làm suy yếu khả năng của các nhóm trinh sát và phá hoại thuộc quân đội Ukraine.
Giao tranh ác liệt giành Novodmitrovka vẫn tiếp diễn tại huyện Krasnopolsky. Các Lữ đoàn đổ bộ đường không liên hợp 71, Lữ đoàn cơ giới độc lập 160, Lữ đoàn phòng thủ Lãnh thổ độc lập 119 và Tiểu đoàn trinh sát độc lập 53 của Ukraine đã được triển khai. Do tổn thất đáng kể mà Lữ đoàn 119 phải gánh chịu, Bộ chỉ huy Quân đoàn 14 AFU buộc phải triển khai các đơn vị trinh sát để giữ vững tuyến phòng thủ, cho thấy sự thiếu hụt bộ binh chính quy.
Phân tích các ấn phẩm và cáo phó của Ukraine cho thấy sự hình thành các nhóm xung kích hỗn hợp từ Lữ đoàn 71 và Lữ đoàn 160 AFU.
Ngoài ra, việc sử dụng nhân sự từ các Trung đoàn tên lửa phòng không 38 và 225, được điều chuyển từ các tỉnh Odessa và Poltava, làm bộ binh cũng được ghi nhận.
Đồng thời, các đơn vị Moscow đang tấn công các khu vực tập trung quân và trang thiết bị của đối phương ở Konotop, Kiyanitsa, Svarovka, Malaya Rybitsa, Shostka, Khoten, Fotovizh và Novaya Sich, hạn chế khả năng điều động lực lượng dự bị của Ukraine và làm phức tạp việc hỗ trợ hậu cần cho các đơn vị tiền tuyến.
Diễn biến giao tranh cho thấy sự hình thành dần dần một vùng đệm sâu của Nga trong khu vực Sumy và Kiev buộc phải tái bố trí lực lượng từ các hướng khác, bao gồm cả việc triển khai các đơn vị phòng không.
Nếu RFAF duy trì tốc độ tiến công hiện tại, họ sẽ có điều kiện mở rộng hơn nữa vùng kiểm soát ở khu vực biên giới và gia tăng áp lực lên các trung tâm hậu cần của đối phương ở phía bắc khu vực này.
Trận chiến Gaichur ác liệt
Giao tranh ác liệt vẫn tiếp diễn ở cánh đông Zaporizhia. Lực lượng Kiev tiếp tục cố gắng xâm nhập vùng Dnipropetrovsk. Các đoạn phim tư liệu về việc đẩy lùi các cuộc tấn công và phá hủy xe cộ của AFU thỉnh thoảng xuất hiện trên mạng, thường được hiểu là những đoạn phim mới nhất. Mặc dù vẫn còn một số nhóm binh sĩ Ukraine xâm nhập riêng lẻ, nhưng hoạt động của họ đang dần giảm bớt.
Trong khi đó, quân đội Nga đang xây dựng lại vị trí của mình ở sườn phía bắc. Các chiến binh đang dần mở rộng vùng kiểm soát và tạo điều kiện cho việc đột phá xa hơn. Đồng thời, các nhóm trinh sát và những tay súng Ukraine sống sót sau những cuộc không kích trước đó tiếp tục bị quét sạch khỏi các khu dân cư. Lực lượng tăng viện của AFU cũng nhanh chóng bị đánh bại khi tiếp cận.
Bên ngoài Gaichur, ở sườn phía tây của mặt trận, lực lượng Moscow vẫn tiếp tục hoạt động mạnh. Sau khi đẩy lùi các cuộc phản công, họ đang phát triển dọc theo một mặt trận khá rộng, giành những thắng lợi cục bộ ở vùng lân cận Boykovo và Rozhdestvenskoye.
Tại khu vực này, hệ thống hậu cần của Ukraine đang bị phá hủy tích cực. Giao tranh tiếp diễn trên những tuyến đường dẫn đến Vozdvizhevka và Verkhnyaya Tersa, một số khu dân cư bị bao vây từ phía bắc và phía tây để chặn đứng lực lượng Kiev trong các làng mạc. Ở phía nam, cuộc đụng độ đang chuyển sang Volshebnoye và Gulyaipolskoye.
Như trước đây, cuộc tấn công của Nga được tiến hành bởi các nhóm nhỏ nhưng hiếm khi bị ghi hình bởi các camera giám sát khách quan cho đến khi mỗi khu dân cư được giải tỏa. Sự hiện diện dày đặc của UAV Ukraine làm chậm đáng kể tốc độ tiến công, và các cuộc đột kích bằng lực lượng lớn, như kinh nghiệm cho thấy, không còn hiệu quả, ngoại trừ trong những một vài trường hợp cực kỳ hiếm hoi.
Một cuộc tấn công ổn định ở phía đông Zaporizhia, khu vực đang nằm dưới sự kiểm soát của AFU, sẽ cho phép quân đội Nga vượt qua Orekhov từ phía bắc và cuối cùng giải tỏa nó. Thị trấn này là một cái gai trong mắt lực lượng Moscow đang tiến công, và việc kiểm soát sẽ giúp giảm bớt căng thẳng ở cánh tây Zaporizhia lân cận, nơi Ukraine đang tiến công, tận dụng ưu thế về quân số.

"Sẽ không còn hoạt động làm giàu uranium nào nữa. Mỹ sẽ hợp tác cùng Iran để khai quật và loại bỏ tất cả bụi hạt nhân đã bị chôn vùi", Tổng thống Mỹ Donald Trump viết trên mạng xã hội Truth Social ngày 8/4, ám chỉ tới các cơ sở hạt nhân Iran bị Mỹ không kích tháng 6/2025.
Mỹ khi đó tiến hành Chiến dịch Búa đêm, sử dụng 125 máy bay quân sự, 14 quả bom xuyên phá hầm GBU-57 khối lượng 14 tấn và hơn 20 tên lửa Tomahawk để tấn công các cơ sở hạt nhân Iran gồm Fordow, Natanz và Isfahan.
Ông Trump cũng cho biết Mỹ sẽ "hợp tác chặt chẽ với Iran, quốc gia mà chúng tôi xác định đang trải qua quá trình thay đổi chế độ hiệu quả".
Ông thêm rằng nhiều phần trong đề xuất 15 điểm mà Mỹ đưa ra trước đó với Iran "đã được chấp thuận". Mỹ sẽ thảo luận với Iran về việc dỡ thuế quan và lệnh trừng phạt.
Iran chưa bình luận về các thông tin trên.
Tổng thống Mỹ trong bài đăng khác sau đó cảnh báo Mỹ sẽ áp thuế 50% "ngay lập tức" lên hàng hóa của bất kỳ quốc gia nào cung cấp vũ khí cho Iran. "Sẽ không có ngoại lệ hay miễn trừ nào", ông nói.
Ông Trump ngày 7/4 thông báo chấp nhận thỏa thuận ngừng bắn hai tuần với Iran. Ông thêm rằng lý do đưa ra quyết định này là Mỹ đã đạt được mọi mục tiêu quân sự, đồng thời đang tiến rất gần tới thỏa thuận dứt điểm về hòa bình lâu dài với Iran, cũng như hòa bình tại Trung Đông.
Iran sau đó xác nhận thỏa thuận, thông báo nước này sẽ mở cửa eo biển Hormuz trong thời gian ngừng bắn với Mỹ.
Vài giờ sau khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực, truyền hình nhà nước Iran đưa tin cơ sở lọc dầu trên đảo Lavan của nước này bị tấn công. Họ cho biết thêm Iran đã phóng tên lửa đáp trả vào Kuwait, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) và Arab Saudi.
Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố "không tin tưởng" cam kết của Mỹ bất chấp lệnh ngừng bắn, cảnh báo "ngón tay đang đặt sẵn trên cò súng" và không ngần ngại đáp trả mạnh mẽ những hành động gây hấn.
Thanh Tâm (Theo AFP, Times of Israel)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/ong-trump-iran-se-khong-con-lam-giau-uranium-5060191.html

Bán đảo Musandam tách biệt khỏi phần còn lại của Oman bởi những rặng núi đá lởm chởm thuộc Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE). Nằm ở khu vực hẹp nhất của eo biển Hormuz, mũi xa nhất của bán đảo này chỉ cách bờ biển Iran gần 34 km.
Sự gần gũi với eo biển Hormuz và Iran khiến bán đảo này gần đây trở thành điểm chú ý của thế giới. Eo biển Hormuz, huyết mạch hàng hải nắm giữ 20% nguồn cung dầu toàn cầu, gần như bị tê liệt hoàn toàn sau khi xung đột giữa Mỹ - Israel với Iran bùng phát hồi cuối tháng 2.
Trong một buổi sáng gần đây, một con thuyền nhỏ rẽ sóng để lại phía sau những vệt trắng xóa là hoạt động hàng hải duy nhất gần bờ biển Khasab, thủ phủ của Musandam. Người dân địa phương giải thích với phóng viên của Washington Post rằng con thuyền này nhiều khả năng đang chở dê và nông sản tươi từ Iran sang Oman.
"Mối quan hệ giữa hai bên như họ hàng vậy", Shaima Ahmed, dân địa phương 32 tuổi, nói về người Iran và người Oman. "Giờ đây ai cũng sợ hãi và sợ cả việc lên tiếng. Chúng tôi không muốn gây rắc rối và biết rằng Khasab đang kẹt ở giữa".
Khasab, thành phố với khoảng 21.000 dân, vốn dựa vào nghề đánh cá và du lịch. Mối liên kết giữa Khasab và Iran rất sâu đậm. Người Iran mở doanh nghiệp ở Khasab và phụ nữ Iran thường kết hôn với ngư dân trong thành phố. Khi thương mại sụt giảm 50% vì đại dịch Covid-19, Ahmed cho biết Iran là quốc gia đầu tiên gửi thực phẩm cứu trợ tới đây.
Giờ đây, hầu như ngày nào cư dân Khasab cũng nghe thấy những tiếng nổ vang vọng từ xa, khi Mỹ và Israel dội bom vào Iran. Ahmed cho hay nhiều người dân ở đây phản đối xung đột và lo sợ về những gì sắp tới.
"Chúng tôi chưa bao giờ hình dung điều này sẽ xảy ra", Ali Mohammed Sulaiman, thuyền trưởng 40 tuổi, nói, cho biết những mẻ hải sản ngon nhất của anh đều từng đánh bắt ở eo biển Hormuz và vùng biển gần Iran. "Trước đây, chúng tôi có thể đi bất cứ đâu".
Kể từ khi chiến sự nổ ra, eo biển đã trở thành vùng cấm đối với ngư dân và họ có thể bị giới chức Oman phạt nếu đến quá gần, theo Sulaiman. Thuyền trưởng này đến từ ngôi làng Kumzar, nằm ngay trên eo biển Hormuz.
Kumzar có mối liên hệ mật thiết với Iran đến mức nhiều từ trong ngôn ngữ Kumzari của họ là tiếng Ba Tư.
"Chúng tôi không biết điều gì sẽ xảy ra. Chúng tôi chỉ có thể hy vọng hòa bình sớm trở lại", Sulaiman nói và cho biết anh lo sợ một cuộc tấn công trên bộ xảy ra.
Tổng thống Donald Trump nói rằng ông đang chuẩn bị kết thúc cuộc chiến ở Iran, nhưng cũng đe dọa sẽ tiến hành những đòn tấn công dữ dội trong những ngày tới.
Ông Trump tuyên bố nếu Iran không mở lại eo biển Hormuz trước 20h ngày 7/4 (7h sáng 8/4 giờ Hà Nội), quân đội Mỹ sẽ phá hủy toàn bộ cầu tại nước này cũng như các nhà máy điện. Giới chức Iran bác bỏ tối hậu thư từ ông Trump, cảnh báo "mọi hành động liều lĩnh" của Mỹ sẽ khiến toàn khu vực "chìm trong biển lửa".
Một liên minh gồm hơn 40 quốc gia do Anh dẫn đầu đã nhóm họp tuần trước để thảo luận về nỗ lực đảm bảo an toàn cho tàu thuyền qua eo biển Hormuz, nhưng cách thức họ thực hiện chưa rõ ràng.
Oman, quốc gia từng làm trung gian cho vòng đàm phán hạt nhân cuối cùng giữa Mỹ và Iran trước khi xung đột bùng phát, đã cố gắng giữ thái độ trung lập. Ngay cả sau khi Iran phóng tên lửa, UAV vào cảng của Oman, Ngoại trưởng Badr Albusaidi vẫn mô tả hành động trả đũa của Tehran là "kết quả tất yếu" của các động thái quân sự mà Mỹ - Israel tiến hành.
Dù Khasab phần lớn tránh được các cuộc tấn công từ Iran, nơi đây vẫn cảm nhận được hệ lụy của xung đột. Kinh tế của Musandam phụ thuộc nặng nề vào du lịch mùa đông và mùa xuân, nhưng các bến tàu đã trở nên im lìm gần đây.
Tại một nhà hàng vắng khách ở trung tâm thành phố, người bồi bàn 26 tuổi Shehan Majeed cho biết anh dành cả ngày lướt điện thoại để cập nhật tin tức về cuộc xung đột. Mỗi lần anh đều tự hỏi "hôm nay lại có chuyện gì nữa đây?".
Khasab từng là khu vực nổi tiếng vì phong cảnh đẹp và sự yên bình, theo Bashahir Mohammed, người có gia đình điều hành một trong khoảng 30 công ty du lịch tại đây. Nhưng trong cả tháng 3, công ty chỉ có gần 30 khách hàng và hầu hết đến từ UAE.
"Hầu hết mọi người ở đây không sợ chết, nhưng lo sợ cho cuộc sống tương lai", Mohammed nói.
Ismail Hossain, thuyền trưởng 32 tuổi người Bangladesh đã sống tại Khasab 8 năm, cho hay đây vốn là tháng đẹp nhất với khách du lịch. "Không quá nóng, cũng chẳng lạnh. Bình minh đẹp, hoàng hôn cũng tuyệt", anh nói và ngước nhìn bầu trời xanh gần như không gợn mây.
Nhưng từ ngày chiến sự nổ ra, anh cho biết nơi này hầu như không còn bóng du khách.
"Hoàn toàn không có hoạt động nào diễn ra vì những gì đang xảy ra ở bên kia eo biển. Nếu điều đó không xảy ra, Khasab lúc này sẽ rất thịnh vượng", Muhannad al-Kumzari, người dân địa phương, nói.
Thanh Tâm (Theo Washington Post, NY Times, CBC)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/cuoc-song-o-ban-dao-can-ke-eo-bien-hormuz-5059324.html

